II CSK 682/18

WyrokIzba Cywilna2019-06-25

Skład orzekający: Kazimierz Zawada

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy Sąd Apelacyjny uzupełnił materiał dowodowy z naruszeniem zasad kontradyktoryjności i dyspozycyjności, co doprowadziło do ustalenia zadłużenia powodów bez uwzględnienia łącznej wysokości wpłat?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazali oczywistego naruszenia prawa przez Sąd Apelacyjny. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi przepisami prawa lub wydane zostało w wyniku oczywistej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, co wymaga łatwo dostrzegalnych uchybień bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej.
Stan faktyczny
Powodowie D. M. i K. M. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił ich powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Zarzucili Sądowi Apelacyjnemu naruszenie szeregu przepisów proceduralnych i materialnych, w tym uzupełnienie materiału dowodowego z naruszeniem zasad kontradyktoryjności i dyspozycyjności. W ocenie powodów, Sąd Apelacyjny ustalił ich zadłużenie bez uwzględnienia łącznej wysokości wpłat dokonanych na poczet zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powodów na rzecz strony pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 682/18 POSTANOWIENIE Dnia 25 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa D. M. i K. M. przeciwko […] Bank […] Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 czerwca 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 kwietnia 2018 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od powodów na rzecz strony pozwanej kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Według art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten nie narusza norm Konstytucji i pozostaje w zgodzie z zaleceniami Rady Europy, dopuszczającymi wprowadzanie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. Powodowie D. M. i K. M. zarzucili zaskarżonemu wyrokowi Sądu Apelacyjnego z dnia 23 kwietnia 2018 r. naruszenie art. 129 § 2, 232, 235 § 1 zdanie pierwsze, art. 236, 244, 245, 328 § 2, art. 381, 386 § 4 i art. 840 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c., art. 6 i 118 k.c., art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 176 ust. 1 Konstytucji oraz art. 6 Europejskiej konwencji praw człowieka – w różnych układach i powiązaniach, a wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnili oczywistą zasadnością w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. W ocenie skarżących, Sąd Apelacyjny uzupełnił materiał dowodowy z naruszeniem zasad kontradyktoryjności i dyspozycyjności, w konsekwencji czego ustalił zadłużenie powodów względem pozwanego bez uwzględnienia łącznej wysokości wpłat dokonanych przez powodów na poczet ich zobowiązania względem pozwanego. Skarżący wskazali, że utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku naruszałoby podstawowe zasady konstytucyjne i europejskie: zasadę dwuinstancyjności postępowania sądowego (art. 176 ust. 1 Konstytucji RP), zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji), prawo do bezstronnego i niezawisłego sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), prawo do rzetelnego procesu sądowego (art. 6 Konwencji europejskiej). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., dotyczącym przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, chodzi o łatwo dostrzegalne, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchybienia przepisom prawa. Według utrwalonej linii orzecznictwa 3 Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 §1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2011 r., I PK 237/10, 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, 24 lutego 2012 r., V CSK 225/11, 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15). Przytoczone okoliczności powinny jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2005 r., II CZ 89/2005, z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 2004/06, i z dnia 24 lutego 2006 r, IV CSK 8/06). Skarżący nie wykazali, że Sąd drugiej instancji dopuścił się oczywistego naruszenia prawa w powyższym rozumieniu i w konsekwencji wydał wyrok oczywiście wadliwy. W obowiązującym modelu apelacji pełnej zadaniem sądu drugiej instancji jest ponowne merytoryczne rozpoznania sprawy na podstawie ustaleń faktycznych opartych na materiale zebranym w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji oraz postępowaniu apelacyjnym. Sąd drugiej instancji jest wyposażony we wszystkie instrumenty wykorzystywane w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, zarówno w zakresie oceny, jak i uzupełniania dowodów, nie wyłączając możliwości rozpoznania pominiętych wniosków dowodowych oraz kontroli postanowień sądu pierwszej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (zob. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2016 r., IV CSK 763/15, 20 lipca 2017 r., IV CSK 563/16, 18 października 2017 r., II CSK 65/17). Prowadzenie postępowania dowodowego w drugiej instancji i dokonanie na jego podstawie samodzielnych ustaleń nie prowadzi do naruszenia konstytucyjnego prawa do zaskarżenia orzeczeń wydanych w pierwszej instancji (art. 78 Konstytucji RP), jak również dwuinstancyjnego modelu postępowania sądowego statuowanego 4 w art. 176 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2003 r., SK 8/02, i postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2017 r., I CZ 90/17, i 20 lutego 2018 r., II UZ 114/17). Sąd Apelacyjny ocenił zarzut częściowego spełnienia świadczenia przez stronę powodową na str. 11 uzasadnienia. Mając to na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zgodnie z art. 98 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz § 2 pkt 6 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265). aw aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 129 § 2art. 236art. 381art. 840 § 1 pkt 2art. 6art. 32 ust. 1art. 45 ust. 1art. 176 ust. 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 §1 pkt 4 KPCart. 78

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy