II CZ 80/10
PostanowienieIzba Cywilna2010-09-08
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Teresa Bielska-Sobkowicz, Marian Kocon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny miał podstawy do zastosowania art. 102 k.p.c. i nieobciążenia powódki kosztami zastępstwa procesowego pozwanego Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Skarbu Państwa, uznając, że Sąd Apelacyjny miał podstawy do zastosowania art. 102 k.p.c. i nieobciążenia powódki kosztami zastępstwa procesowego. Sformułowanie „wypadków szczególnie uzasadnionych” w art. 102 k.p.c. dopuszcza uwzględnienie argumentów aksjologicznych, co daje organowi stosującemu prawo pewien luz decyzyjny. Kontrola Sądu Najwyższego w tym zakresie jest ograniczona do orzeczeń dotkniętych poważnym błędem.Stan faktyczny
Powódka J. W. wytoczyła powództwo o zapłatę przeciwko Skarbowi Państwa i Spółdzielni Pracy. Sąd Apelacyjny w wyroku z dnia 22 kwietnia 2010 r. postanowił nie obciążać powódki kosztami zastępstwa procesowego pozwanego Skarbu Państwa, stosując art. 102 k.p.c. Skarb Państwa wniósł zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Skarbu Państwa na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów procesu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 80/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 września 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Marian Kocon (sprawozdawca) w sprawie z powództwa J. W. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydentowi Miasta Ł., Spółdzielni Pracy I.(…) w Ł. w likwidacji o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2010 r., zażalenia strony pozwanej Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Ł. na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 22 kwietnia 2010 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie W wyroku z dnia 22 kwietnia 2010 r. Sąd Apelacyjny postanowił nie obciążać powódki J. W. kosztami zastępstwa procesowego pozwanego Skarbu Państwa na podstawie art. 102 k.p.c. W zażaleniu Skarb Państwa reprezentowany przez Prokuratorię Generalną zażądał uchylenia tego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu.
2 W art. 102 k.p.c. ustawodawca odwołuje się do pojęcia „wypadków szczególnie uzasadnionych”. Takie sformułowanie wprawdzie nie jest klauzulą generalną, jednak opiera się na zwrocie niedookreślonym, który może odsyłać również do argumentów natury aksjologicznej. Stwarza to pewien luz decyzyjny dla organu stosującego prawo, umożliwiający realizację funkcji tej regulacji a więc nieobciążenie jednej ze stron kosztami procesu w sytuacjach szczególnych. Z tego względu nieuzasadniona jest nadmierna ingerencja w rozstrzygnięcia wydane na podstawie art. 102 k.c. Kontrola sprawowana przez Sąd Najwyższy musi być ograniczona do zwalczania orzeczeń dotkniętych poważnym błędem. Przyjęta wykładnia art. 102 k.p.c. przemawia za oddaleniem zażalenia w rozważanej sprawie. Sąd Apelacyjny miał podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. z uwagi na charakter sprawy oraz okoliczność, że obciążenie powódki kosztami zastępstwa procesowego stanowiłoby dla niej zbyt duże obciążenie. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II CZ 166/11 2012-03-02Czy Sąd Okręgowy miał podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. i nieobciążenia powoda kosztami postępowania apelacyjnego?
- I CZ 161/10 2011-01-12Czy Sąd Apelacyjny miał podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. i nieobciążenia powódki kosztami procesu za drugą instancję?
- V CZ 118/10 2011-03-23Czy sąd może odstąpić od obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c., biorąc pod uwagę sytuację osobistą strony, w tym odbywanie kary pozbawienia wolności?
- III CZ 46/11 2011-10-14Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, art. 397 § 2 i art. 398 k.p.c., nie obciążając powoda kosztami postępowania zażaleniowego, pomimo wniosku pozwanego o ich zasądzenie?
- II CZ 157/10 2010-12-15Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c. odstępując od obciążenia powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej, nie podając konkretnych okoliczności uzasadniających takie odstąpienie?
Powołane przepisy
art. 102 KPCart. 102 KCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy