II K 254/52

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Rybczyński. Sędziowie: Z. Kapitaniak (sprawozdawca), J. Haber. Prokurator: A. Bramson.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Jana K. osk. z art. 1 pkt 2 dekretu z dn. 31.VIII.1944 r. (Dz. U. R.P. z 1946 r. Nr 69, poz. 377), po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 8 lipca 1952 r., na podstawie art. 375, 377 lit. c) w zw. z art. 325, 388 k.p.k. uznał zaskarżony wyrok za nieważny i sprawę przekazał temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 6 lipca 1953 r. Jan K. został skazany na pięć lat i sześć miesięcy więzienia za to, że w czasie okupacji niemieckiej, idąc na rękę władzy państwa niemieckiego, działał na szkodę osób prześladowanych ze względów narodowościowych ujmując i polecając doprowadzenie do posterunku policji granatowej kobietę narodowości żydowskiej o nie ustalonym nazwisku.Rewizja oskarżonego zarzuca, między innymi, obrazę art. 339 § 2 k.p.k. przez nierozważenie, czy wobec wyrażonej w zdaniu odrębnym opinii obu ławników co do wymiaru kary nie należałoby zastosować do czynu oskarżonego przepisu art. 2 dekretu sierpniowego i wymierzyć łagodniejszą karę.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny:Wyrok w sprawie niniejszej zapadł z obrazą podstawowych zasad postępowania karnego, a w szczególności obraża przepis o głosowaniu sędziów zawarty w art. 325 k.p.k.Pod wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 8 lipca 1952 r. znajduje się zdanie odrębne co do wymiaru kary podpisane przez dwóch sędziów-ławników, którzy uważali, że "ze względu na okoliczności przestępstwa i poziom umysłowy oskarżonego K. oraz środowisko wiejskie należałoby wymierzyć karę oskarżonemu K. w wysokości do dwóch lat więzienia".Z podanej wyżej treści zdania odrębnego dwóch sędziów-ławników wynika, że obaj ci sędziowie byli zdania, że należy wymierzyć oskarżonemu karę znacznie niższą od kary orzeczonej w sentencji wyroku.Fakt założenia zdania odrębnego przez sędziów-ławników co do wymiaru kary świadczy bądź o tym, że sędziowie ci nie zdawali sobie sprawy, iż kara za czyn prawidłowo przypisany oskarżonemu nie może być niższa od kary powyżej pięciu lat więzienia, o czym sędzia przewodniczący powinien był sędziów-ławników pouczyć, bądź też o tym, że sędziowie ci zdawali sobie z tego sprawę i w takim razie chcieli wydać wyrok niezgodny z prawem Państwa Ludowego, bądź wreszcie o tym, że zdanie odrębne stanowi jedynie krytykę ustawy.W żadnym razie jednak nie może być utrzymany w mocy wyrok zawierający zdanie odrębne dwóch spośród trzech sędziów (...).