II K 795/59

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Stępczyński (sprawozdawca). Sędziowie: J. Majewski, W. Dąbrowski. Prokurator: B. Federowicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Władysława S. oskarżonego z art. 286 § 2 i 262 § 2 k.k., po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 9 maja 1959 r., na podstawie art. 375, 387 k.p.k., poprawiając błędną kwalifikację czynu przypisanego oskarżonemu Władysławowi S. na art. 1 § 3 pkt a dekretu z dnia 4 marca 1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68)zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczneWyżej wymienionym wyrokiem uznano, że Władysław S.:I.jako przewodniczący społecznego komitetu blokowego nr 3 przywłaszczył sobie na szkodę tegoż komitetu kwotę około 39.000 zł, przeznaczoną na budowę pojemników na śmiecie i chodników ulicznych, tj. dopuścił się czynu z art. 286 § 2 k.k. orazII.działając w zamiarze osiągnięcia korzyści majątkowej dla siebie, kłamliwie zapewnił Tadeusza S., że dostarczy mu cegłę rozbiórkową, i w związku z tym przywłaszczył powierzoną sobie kwotę 2.500 zł, tj. dopuścił się czynu z art. 262 § 1 k.k.i za to skazano Władysława S. za czyn opisany w punkcie I na dwa lata więzienia oraz utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres lat trzy, a za czyn opisany w punkcie II na pięć miesięcy aresztu.Z wyżej orzeczonych kar pozbawienia wolności Sąd Wojewódzki wymierzył jedną karę łączną dwóch lat więzienia i zaliczył na poczet tej kary okres aresztu tymczasowego od dnia. 13 września 1958 r. do dnia 9 maja 1959 r.Od tego wyroku odwołał się rewizją do Sądu Najwyższego obrońca oskarżonego Władysława S., zarzucając:1) naruszenie przepisu art. 286 § 2 k.k. w związku z art. 46 m.k.k. przez niewłaściwe zastosowanie do oskarżonego przepisu art. 286 § 2 k.k., gdyż oskarżony do kręgu pracowników gospodarki uspołecznionej nie należy,2) obrazę przepisów art. 320 i 339 § 1 lit. a) k.p.k. oraz art. 8, 260 i 292 k.p.k., co mogło mieć wpływ na treść wyroku,.3) błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wyroku - z obrazą art. 9, 320 i 339 § 1 k.p.k.W konkluzji rewizja domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku i uniewinnienia oskarżonego lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:1.Jak wiadomo, komitety blokowe wykonują niektóre czynności pomocnicze, wchodzące w zakres zarządu państwowej władzy terenowej. Wobec tego, wbrew twierdzeniu rewizji, członkowie komitetów blokowych podlegają odpowiedzialności karnej przewidzianej dla urzędników (art. 46 § 1 m.k.k.), gdy w zakresie czynności zleconych im przez organa władzy państwowej dopuszczają się przestępstwa. Pod tym więc względem Sąd Wojewódzki w zasadzie słusznie uznał oskarżonego Władysława S. za odpowiadającego według przepisów regulujących odpowiedzialność karną urzędników (zob. nadto uchwałę S.N. OSN 13/57).Mimo to Sąd Wojewódzki błędnie zastosował do czynu przypisanego oskarżonemu Władysławowi S. kwalifikację prawną z art. 286 § 2 k.k., skoro bowiem przypisał mu jako przewodniczącemu komitetu blokowego, a więc odpowiedzialnemu za zarząd mienia należącego do komitetu, przywłaszczenie z tegoż mienia kwoty około 39.000 zł, to powinien był zastosować przepis art. 1 § 3 pkt a dekretu z dnia 4 marca 1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68), jako przepis nie tylko szczególny w stosunku do przepisu art. 286 § 2 k.k., ale i przewidujący surowszą karę (art. 36 k.k.).2.Błędna ocena okoliczności faktycznych sprawy oraz obraza wymienionych w rewizji przepisów proceduralnych ma - według autora rewizji - polegać: a) na nieuwzględnieniu "ilości i wartości osobistej pracy oskarżonego przy odgruzowaniu przyznanych oskarżonemu obiektów" oraz b) na nierozważeniu, że oskarżony miał zamiar wywiązać się względem Tadeusza S. z obowiązku dostarczenia cegieł.Zarzuty te są bezzasadne, gdyż Sąd Wojewódzki prawidłowo przypisał oskarżonemu nie przywłaszczenie cegieł, ale kwoty, jaka oskarżony uzyskał już po odliczeniu kosztów ich wydobycia oraz transportu i ułożenia w kozły. Pozostała po tych potrąceniach kwota wynosi według opinii biegłego około 35.000 zł, do której sąd doliczył 4.200 zł jako odpowiednik wartości dźwigarów wydobytych z gruzów.Co się tyczy rzekomego zamiaru oskarżonego dostarczenia cegieł Tadeuszowi S. Sąd Wojewódzki prawidłowo ustalił, że oskarżony pobrane na ten cel pieniądze zużył dla siebie.3.Ponieważ Sąd Wojewódzki wymierzył Władysławowi S. za czyn pierwszy taką karę, jaką mógł wymierzyć na podstawie przepisu art. 1 § 3 lit. a dekretu z dnia 4 marca 1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68), gdyby przepis ten prawidłowo zastosował - przeto Sąd Najwyższy, poprawiając błędną kwalifikację czynu przyjętą w zaskarżonym wyroku (art. 387 k.p.k.), utrzymał ten wyrok w mocy.