III CNP 12/20

Izba Cywilna2021-08-20

Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, złożony przez pełnomocnika z urzędu po wydaniu postanowienia, może zostać uwzględniony, jeśli nie złożono wniosku o zasądzenie tych kosztów od strony przeciwnej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o uzupełnienie postanowienia, uznając, że wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku może być skutecznie złożony do momentu wydania i podpisania przez Sąd Najwyższy orzeczenia z uzasadnieniem. Ponadto, w przypadku wygrania sprawy przez stronę korzystającą z pomocy prawnej udzielonej z urzędu, sąd zasądza od przeciwnika koszty zastępstwa adwokackiego z urzędu na rzecz strony, a nie bezpośrednio na rzecz pełnomocnika z urzędu. Wniosek o uzupełnienie postanowienia podlega oddaleniu ze względu na brak podstaw prawnych.
Stan faktyczny
Pełnomocnik pozwanej M. T., ustanowiony z urzędu, złożył wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r. Wniosek dotyczył zasądzenia od powódki A. T. na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd Najwyższy odrzucił wcześniej skargę powódki A. T. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Sąd Najwyższy oddalił wniosek o uzupełnienie postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek pełnomocnika pozwanej z urzędu o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CNP 12/20 POSTANOWIENIE Dnia 20 sierpnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie ze skargi A.T. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt II Ca (…), wydanego w sprawie z powództwa A. T. przeciwko M. T. o ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 stycznia 2021 r., w przedmiocie wniosku pełnomocnika pozwanej z urzędu o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt III CNP , oddala wniosek. UZASADNIENIE W dniu 5 lipca 2021 r pełnomocnik pozwanej M. T. ustanowiony z urzędu adw. M. K. złożyła wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r., którym Sąd Najwyższy odrzucił skargę powódki A. T. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 lutego 2018 r, przez zasądzenie od powódki A. T. na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w maksymalnej wysokości, na zasadzie art. 122 § 1 k.p.c., gdyż nie zostały one uiszczone w całości ani w części. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W odpowiedzi na skargę A. T. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia pełnomocnik pozwanej M. T. z urzędu złożyła jedynie wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa na jej rzecz kosztów nieopłaconej pomocny prawnej w maksymalnej wysokości, gdyż nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Wniosek ten został oddalony przez Sąd Najwyższy w punkcie 2 postanowienia z dnia 28 stycznia 2021 r., zaś przyczyny tego rozstrzygnięcia zostały wskazane w pisemnym uzasadnieniu. Zgodnie z art.109 k.p.c., stosowanym odpowiednio w postępowaniu kasacyjnym (art.39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.), wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku może być skutecznie złożony do momentu wydania i podpisania przez Sąd Najwyższy orzeczenia z uzasadnieniem. Skoro skarga została odrzucona, to zobowiązana do poniesienia kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym była - zgodnie z regułą odpowiedzialności za wynik postępowania- skarżąca powódka na zasadach ogólnych (art. 98 k.p.c.). W razie wygrania sprawy przez stronę korzystającą z pomocy prawnej udzielonej z urzędu, sąd na wniosek wygrywającego zasądza od przegrywającego przeciwnika koszty zastępstwa adwokackiego z urzędu na rzecz wygrywającej strony reprezentowanej przez pełnomocnika z urzędu, a nie bezpośrednio na rzecz pełnomocnika z urzędu. W takiej też tylko sytuacji, zgodnie z przepisem art. 122 § 1 k.p.c., adwokat ustanowiony z urzędu ma prawo - z wyłączeniem reprezentowanej przez siebie strony - ściągnąć sumę należną mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z kosztów zasądzonych na rzecz tej strony od przegrywającego sprawę przeciwnika. W przypadku bezskuteczności egzekucji znajduje zastosowanie paragraf 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz.18 ), zgodnie z którym w sprawie cywilnej, w której kosztami procesu został obciążony przeciwnik procesowy strony korzystającej z pomocy udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, koszty, o których mowa w § 2, sąd przyznaje po wykazaniu bezskuteczności ich egzekucji. W postanowieniu Sądu Najwyższego 3 z dnia 28 stycznia 2021 r. nie zawarto jednak rozstrzygnięcia o zasądzeniu od powódki A. T. na rzecz pozwanej M. T. zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, albowiem nie złożono o to wniosku, stąd przytoczone wyżej regulacje nie znajdują zastosowania. Wniosek o uzupełnienie postanowienia podlega zatem oddaleniu ze względu na brak podstaw do jego uwzględnienia w świetle art.351 k.p.c. i art.109 k.p.c. . ke

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 122 § 1 KPCart.109 KPCart.39821art. 391 § 1 KPCart. 98 KPCart.351 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy