III CO 19/63

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Wasilkowska (sprawozdawca). Sędziowie: B. Łubkowski, Z. Trybulski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Witolda i Władysławy P. o zniesienie współwłasności nieruchomości, po rozpoznaniu zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Lublinie do rozstrzygnięcia w trybie art. 388 k.p.c.:"Czy art. 97 pr. rzecz. i art. 45 post. niesp. z zakresu pr. rzecz. o sprzedaży z licytacji publicznej nieruchomości w mieście stanowiącej współwłasność - jeżeli nie można dokonać podziału w naturze - ma zastosowanie również wtedy, gdy współwłaścicielem jest Skarb Państwa?"udzielił następującej odpowiedzi:"Przepisy art. 97 pr. rzecz. i art. 45 post. niespornego z zakresu prawa rzecz, o zniesieniu współwłasności przez sprzedaż z licytacji publicznej mają zastosowanie także wówczas, gdy przedmiotem współwłasności jest nieruchomość położona w mieście, a jednym ze współwłaścicieli jest Skarb Państwa."Uzasadnienie faktyczneW myśl art. 93 § 1 pr. rzecz. każdy współwłaściciel może żądać zniesienia współwłasności. Znikąd nie wynika, by to uprawnienie współwłaścicieli miało być ograniczone w wypadku, gdy jednym z nich jest Skarb Państwa.Jednym ze sposobów zniesienia współwłasności jest sprzedaż rzeczy wspólnej. W szczególności, jeżeli podział w naturze jest niemożliwy lub niedopuszczalny, zniesienie współwłasności następuje przez sprzedaż rzeczy wspólnej (art. 97 pr. rzecz.) według przepisów k.p.c. o egzekucji (art. 47 post. rzecz.).W pytaniu przedstawionym Sądowi Najwyższemu chodzi jednak o to, czy sytuacja nie jest odmienna wówczas, gdy przedmiotem współwłasności jest nieruchomość położona w mieście, a jednym z jej współwłaścicieli jest Skarb Państwa. Chodzi więc o to, czy istnieje przepis wprowadzający w tym wypadku wyjątek od zasady art. 97 pr. rzecz.Na pytanie to należy odpowiedzieć przecząco: nie istnieje przepis, z którego - bezpośrednio lub nawet pośrednio - mogłoby wynikać, że wprowadza on wyjątek od tej zasady w wypadku, gdy jednym ze współwłaścicieli nieruchomości jest Skarb Państwa. W szczególności ustawa z 28.V.1957 r. o sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i działek budowlanych (Dz. U. Nr 31, poz. 132) nie dotyczy w ogóle sytuacji, gdy Państwo nie jest właścicielem wyłącznym, lecz jest tylko jednym ze współwłaścicieli. Tak samo ustawa z 14.VII.1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159) nie zawiera przepisu, który by dotyczył omawianej sytuacji i z którego miałby - chociażby pośrednio - wynikać wyjątek od zasady art. 97 pr. rzecz. Obie wyżej powołane ustawy dotyczą zupełnie innych materii.Dlatego też należało - zgodnie zresztą z wnioskami prokuratora i obu stron - orzec jak w sentencji.