III CO 37/20

Sygn. akt III CO 37/20 POSTANOWIENIE Dnia 13 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Joanna Misztal-Konecka w sprawie ze skargi D. S. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa D. S. przeciwko J. W. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia i o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 lipca 2020 r., wniosku powódki o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […].: P. A., B. B., B. B.-P., J. B., M. B., P. C., M. D., T. D., R.D., A. G.-M., S. J., R. J., L. J., A. K.-B., M. K., J. K., G. K., R. K., B. L., I. Ł.-K., K. M., B. N.-Ś., H. N. de P., D. P., B. P.-S., J. P., A. P.-L., T. R., P. R., K. S., A. S., T. S., J. W., G. W. oraz delegowanych sędziów I. D., B. J., E. K., K. W.-W. i W. Ż. przekazuje wniosek o wyłączenie sędziów do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w […]. według właściwości. UZASADNIENIE 1. Ustanowiony z urzędu dla skarżącej D. S. pełnomocnik złożył wniosek o wyłączenie bliżej wskazanych 39 sędziów orzekających w Sądzie Apelacyjnym w […]. (w tym również sędziów w stanie spoczynku). Równocześnie wskazano, że na wypadek uznania niedopuszczalności wniosku o wyłączenie sędziów, którzy nie zostali wylosowani do rozpoznania danej sprawy, pełnomocnik domagał się wyłączenia trzech sędziów wylosowanych do rozpoznania tej sprawy (I. D., P. C. i 2 W. Ż.) oraz trzech sędziów, którzy wydali orzeczenie objęte skargą o wznowienie postępowania. 2. Niektórzy sędziowie objęci wnioskiem o wyłączenie złożyli oświadczenia wskazujące na istnienie przeszkód w rozpoznaniu przez nich sprawy o wznowienie postępowania, większość jednakże nie stwierdziła zachodzenia przesłanek wyłączenia. Analiza listy sędziów orzekających w Sądzie Apelacyjnym w […]. wskazuje, że wnioskiem nie zostali objęci wszyscy sędziowie orzekający w tym Sądzie. 3. Zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd, w którym sprawa się toczy, a gdyby sąd ten nie mógł wydać postanowienia z powodu braku dostatecznej liczby sędziów - sąd nad nim przełożony. Przyjmuje się, że sądem przełożonym nad sądem apelacyjnym jest Sąd Najwyższy (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 września 1994 r., I PO 10/94, OSNAPiUS 1995/4/56; uchwała Sądu Najwyższego z 6 marca 1998 r., III CZP 70/97, OSNC 1998/9/132). Kompetencja Sądu Najwyższego otwiera się wówczas, gdy sąd, w którym sprawa się toczy (a zatem Sąd Apelacyjny w […].) nie może wydać postanowienia z powodu braku dostatecznej liczby sędziów. 4. W realiach niniejszej sprawy tego rodzaju przeszkoda jednakże nie występuje, skoro w Sądzie Apelacyjnym w […]. orzeka aktualnie 35 sędziów (vide lista sędziów na stronie internetowej sądu: https://www.[...] sa.gov.pl/lista-sedziow-wraz-z-podzialem-czynnosci,m,mg,2,150). Do rozpoznania skargi o wznowienie postępowania w sprawie […] wylosowano trzech sędziów (I. D., P. C., W. Ż.), zaś orzeczenie w sprawie, której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania, wydali sędziowie: SSA S. J., SSA P. C., SSA G. K. (https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/i-[...]-wyrok-sadu-apelacyjnego-w-[...]-[...]). Co ostatni są wyłączeni od rozpoznania sprawy stosownie do treści art. 48 § 3 k.p.c. Liczba sędziów nieobjętych wskazanymi przeszkodami - wylosowaniem do rozpoznania sprawy oraz wyłączeniem z mocy ustawy z art. 48 § 3 k.p.c. - niewątpliwie pozwala na utworzenie składu do rozpoznania złożonego przez powódkę wniosku. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r. (I NOZP 1/19, OSNKN 3 2020/1/10), iż wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu bez składania przez sędziego oświadczenia, o jakim mowa w art. 52 § 2 k.p.c., przy czym sędzia objęty takim wnioskiem o wyłączenie, może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego ten wniosek. Skoro tak, w niniejszym przypadku nie zaktualizowała się kompetencja Sądu Najwyższego do orzekania w sprawie. Skoro zaś sąd z urzędu czuwa nad tym, by rozpoznawać jedynie te sprawy, które leżą w jego właściwości miejscowej, rzeczowej i funkcjonalnej (art. 200 § 11, § 14 k.p.c. w zw. z art. 406 k.p.c.), należało przekazać wniosek o wyłączenie sędziów przekazać Sądowi Apelacyjnemu w […]. do rozpoznania. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. jw