III CRN 228/81

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN R. Czarnecki (sprawozdawca). Sędziowie SN: A. Gola, J. Szachułowicz.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z powództwa Jolanty G. przeciwko Edwardowi G. o ustalenie na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 24 marca 1981 r.oddalił rewizję nadzwyczajną, zlecił ściągnięcie od powódki kwoty 150 zł tytułem opłaty odpowiadającej wpisowi należnemu od rewizji.Uzasadnienie faktyczneW sprawie jest bezsporne, że decyzją z dnia 29.XII.1971 r. organ administracji państwowej przydzielił powódce w domu pozwanego lokal mieszkalny jako "mieszkanie służbowe - dozorcówkę" oraz że powódka nie wykonywała pracy dozorcy, a pozwany nie płacił jej wynagrodzenia.Powódka wniosła o ustalenie, że pomiędzy pozwanym (i jego poprzednikiem prawnym) a powódką nie została zawarta i nie istnieje umowa o wykonywanie przez nią obowiązków dozorcy.Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo.Z kolei w wyroku z dnia 24.III.1981 r. Sąd Wojewódzki przyjął, że sądy nie są uprawnione do badania zasadności decyzji organu administracji państwowej, a z mocy takiej decyzji sporne mieszkanie zostało uznane za mieszkanie dozorcy i przydzielone pozwanej w takim właśnie charakterze. Z mocy tej decyzji powstał pomiędzy stronami stosunek świadczenia przez powódkę pracy dozorczyni w domu pozwanego. Umowa o dozorstwo byłaby jedynie potwierdzeniem powstania stosunku dozorstwa. Stąd jej zawarcie było zbędne. Czyni to bezprzedmiotowym ustalenie, czy umowa o dozorstwo została zawarta. W konsekwencji wyrok ulega zmianie, a powództwo - oddaleniu.Od powołanego wyroku w dniu 23.IX.1981 r. Minister Sprawiedliwości złożył rewizję nadzwyczajną.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Podstawę prawną decyzji organu do spraw lokalowych z dnia 29.XII.1971 r. o przydziale dla powódki lokalu mieszkalnego jako "mieszkania służbowego - dozorcówki" stanowił art. 53 ust. 3 pr. lok. z 1959 r. Według tego przepisu, lokale mieszkalne przeznaczone dla dozorców domów w budynkach stanowiących własność prywatną przydziela się dozorcom na czas trwania umowy o pełnienie czynności dozorcy. Artykuł 32 ust. 3 pr. lok. z 1974 r. zawiera takie samo unormowanie, przy czym wspomnianą umowę precyzuje jako umowę o pracę o pełnienie funkcji dozorcy. Brzmienie tych przepisów świadczy, że stosunek pracy dozorcy powstaje z mocy umowy pomiędzy kandydatem na dozorcę a właścicielem domu, zawarcie zaś tej umowy powinno poprzedzać wydanie decyzji o przydziale. Tym samym decyzja o przydziale nie tworzy stosunku pracy. To co powiedziano, znajduje potwierdzenie także w uzasadnieniu decyzji z dnia 29.XII.1971 r., mianowicie że powódka już objęła obowiązki dozorcy.Z kolei co się tyczy wniosków wypływających z przytoczonego stanowiska, powtarzającego wywody rewizji nadzwyczajnej, to należy podnieść, iż rewizja nadzwyczajna również zasadnie podkreśla, że umowa o pracę o pełnienie funkcji dozorcy stanowi konieczną przesłankę decyzji o przydziale dozorcy lokalu mieszkalnego, a decyzja ta obejmuje tylko sam przydział tego lokalu. Zgodnie z tym, skoro lokal mieszkalny jest przydzielony dozorcy na czas trwania umowy o pracę o pełnienie przez niego funkcji dozorcy, to z chwilą odpadnięcia koniecznej przesłanki przydziału tego lokalu, tzn. z chwilą rozwiązania umowy o pracę o pełnienie funkcji dozorcy, decyzja o przydziale obejmująca sam przydział lokalu traci moc, a dotychczasowy dozorca - tytuł do dalszego zajmowania przydzielonego mu lokalu.W sytuacji gdy umowa o pracę o pełnienie funkcji dozorcy w ogóle nie była zawarta, brak było koniecznej przesłanki do przydzielenia lokalu mieszkalnego ("dozorcówki") osobie nie pełniącej funkcji dozorcy. Brak tej przesłanki sprawia, że decyzja obejmująca sam przydział lokalu ("dozorcówkę") nie mogła wywołać żadnego skutku, a osoba nie pełniąca funkcji dozorcy nie uzyskała tytułu do przydzielonego jej lokalu.W konsekwencji wykazanie przez powódkę niezawarcia przez nią umowy o pracę o pełnienie funkcji dozorcy prowadzi do wyniku polegającego na tym, że nie uzyskała ona tytułu do przydzielonego jej lokalu mieszkalnego. Przeto powódka nie ma interesu prawnego (art. 189 k.p.c.) w dokonaniu żądanego ustalenia. Dlatego brak interesu prawnego stał na przeszkodzie uwzględnieniu powództwa.Gdy więc wyrok Sądu Wojewódzkiego w ostatecznym wyniku odpowiada prawu, rewizja nadzwyczajna ulega oddaleniu (art. 421 § 1 k.p.c.).