III CZ 213/26
PostanowienieIzba Cywilna2026-10-13
Skład orzekający: Tomasz Szczurowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która nie jest objęta jednym z wyjątków od przymusu adwokacko-radcowskiego, jest dopuszczalne w postępowaniu przed Sądem Najwyższym?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która nie spełnia warunków określonych w art. 871 § 2 k.p.c., podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wynika to z bezwzględnie obowiązującego charakteru przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, który wyklucza możliwość samodzielnego wnoszenia pism procesowych przez strony nieposiadające zdolności postulacyjnej.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę P.P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu niższej instancji. P.P. wniósł osobiście zażalenie na to postanowienie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 213/26
POSTANOWIENIE
13 października 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Tomasz Szczurowski
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 13 października 2026 r. w Warszawie
zażalenia P.P.
na postanowienie Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie
z 20 czerwca 2026 r., IV WSC 48/24,
w sprawie ze skargi P.P. o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego postanowienia Sadu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie
z 7 czerwca 2024 r., sygn. akt IV WSC 54/23, wydanego w sprawie ze skargi P.P. o
stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu
Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z 21 lipca 2023 r., sygn.
akt I Co 918/23,
odrzuca zażalenie.
III CZ 213/26 2
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie postanowieniem z 20 czerwca
2026 r. odrzucił skargę P.P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia
21 lipca 2023 r., sygn. akt. I Co 918/23.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł osobiście P.P. zaskarżając je w
całości.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Zażalenie zasługiwało na odrzucenie.
Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym
obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a w sprawach
własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych. Zastępstwo to dotyczy
także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem
Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. W myśl zaś art. 871 §
2 k.p.c. przepisu § 1 nie stosuje się w postępowaniu o zwolnienie od kosztów
sądowych oraz o ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub rzecznika
patentowego oraz gdy stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub
pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor
habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej
przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii
Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a w sprawach własności intelektualnej
rzecznik patentowy. Zażalenie wniesione osobiście przez P.P. powyższego warunku
nie dochowuje. Nie jest on reprezentowany zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c., a
jednocześnie nie miał zdolności postulacyjnej na podstawie art. 871 § 2 k.p.c., a więc
nie mógł wnieść osobiście zażalenia. Jak wskazano, w postępowaniu przed Sądem
Najwyższym, z uwagi na obowiązujący przymus adwokacko-radcowski, o którym
mowa w art. 871 § 1 k.p.c., wykluczona jest możliwość składania pism procesowych,
w tym przedmiotowego zażalenia, sporządzonych przez stronę osobiście, właśnie ze
względu na brak zdolności postulacyjnej. Jednocześnie z ugruntowanego
orzecznictwa Sądu Najwyższego wyraźnie wynika, że wymóg ten ma charakter
III CZ 213/26 3
bezwzględny, a jego niedochowanie stanowi nieusuwalny brak zażalenia.
Nieusuwalność wady środka zaskarżenia kierowanego do Sądu Najwyższego,
polegającej na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej,
która skutkuje koniecznością odrzucenia tego środka bez możliwości jej sanowania,
została potwierdzona w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego (zob. np.
postanowienia SN: z 28 maja 2025 r., III CZ 12/25; z 13 grudnia 2023 r., III CZ 266/23;
z 13 lipca 2022 r., III CZ 229/22; z 27 czerwca 2023 r., III CZ 118/23; z 14 czerwca
2022 r., III CZ 197/22; z 24 marca 2022 r., III CZ 120/22 oraz z 18 czerwca 2021 r.,
V CZ 39/21).
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 i art. 3941 § 3 k.p.c.
odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.
Z powyższych względów orzeczono jak w części dyspozytywnej
postanowienia.
[a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III CZ 23/23 2023-03-29Czy zażalenie wniesione osobiście przez pozwanego, który nie należy do kręgu osób zwolnionych z przymusu adwokacko-radcowskiego, jest dopuszczalne w postępowaniu przed Sądem Najwyższym?
- I CZ 40/09 2009-07-16Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w którym obowiązuje przymus adwokacko-radcowski, podlega odrzuceniu?
- III CZ 165/26 2026-10-13Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która nie jest objęta wyjątkiem od przymusu adwokacko-radcowskiego, do Sądu Najwyższego jest dopuszczalne?
- III CZ 459/22 2024-05-22Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, które wymaga przymusu adwokacko-radcowskiego, podlega odrzuceniu?
- V CZ 88/12 2013-02-06Czy zażalenie wniesione przez stronę osobiście, bez udziału adwokata lub radcy prawnego, jest dopuszczalne w postępowaniu przed Sądem Najwyższym?
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 871 §
2 KPCart. 871 § 2 KPCart. 3986 § 3art. 3941 § 3 KPC§ 1§
2§ 2§ 3
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy