III CZ 312/22

PostanowienieIzba Cywilna2023-04-20

Skład orzekający: Dariusz Dończyk, Paweł Grzegorczyk, Monika Koba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne z powodu braku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wynika to z obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, który dotyczy również czynności procesowych podejmowanych przed sądem niższej instancji w ramach tego postępowania. Brak profesjonalnego pełnomocnika stanowi nieusuwalną wadę skutkującą odrzuceniem zażalenia.
Stan faktyczny
H. Ś. złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach. Sąd Okręgowy odrzucił tę skargę. H. Ś. wniósł osobiście zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 312/22 POSTANOWIENIE Dnia 20 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Paweł Grzegorczyk SSN Monika Koba (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 20 kwietnia 2023 r. w Warszawie, zażalenia H. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z 27 kwietnia 2022 r., III S 13/22, w sprawie ze skargi H. Ś. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z 28 lutego 2022 r., III S 13/22 wydanego w sprawie ze skargi H. Ś. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Będzinie pod sygn. I Co 601/21 odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 27 kwietnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Katowicach odrzucił - na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. - wniesioną osobiście przez H. Ś. skargę o stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia tego Sądu z 28 lutego 2022 r., (sygn. akt III S 13/22), wydanego w sprawie z jego skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania w postępowaniu 2 bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Będzinie pod sygnaturą I Co 601/21. W dniu 20 maja 2022 r. do Sądu Okręgowego w Katowicach wpłynęło złożone osobiście przez H. Ś. zażalenie na powyższe postanowienie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne. W przypadku, gdy skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia odrzuci sąd pierwszej instancji, na jego postanowienie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 3941 § 1 k.p.c.). Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych i dotyczy ono także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Ustanowiony w tym przepisie przymus adwokacko – radcowski dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, a więc także zainicjowanego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego oraz toczącego się w jego ramach postępowania wywołanego wniesieniem zażalenia. Skarżący samodzielnie sporządził zażalenie na postanowienie z 27 kwietnia 2022 r., przy czym z okoliczności sprawy nie wynikało, aby należał do kręgu osób zwolnionych z obowiązku reprezentacji przez adwokatów lub radców prawnych, stosownie do art. 871 § 2 k.p.c. Nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej skutkuje koniecznością jego odrzucenia, bez możliwości jej sanowania (zob. m.in. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13; z 3 czerwca 2015 r., V CZ 25/15; z 9 maja 2014 r., I PZ 9/14; z 7 maja 2014 r., II CZ 19/14; z 15 maja 2015 r., III PZ 7/15; z 16 września 2015 r., III CZ 40/15; i z 29 stycznia 2016 r., II CZ 97/15). Z przytoczonych względów zażalenie, jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu ( art. 3986 § 3 w zw. z art. 3941 § 3 oraz w zw. z art. 871 k.p.c.). 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4246 § 3 KPCart. 3941 § 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 871 § 2 KPCart. 3986 § 3art. 3941 § 3art. 871 KPC§ 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy