III CZ 48/23
PostanowienieIzba Cywilna2023-05-16
Skład orzekający: Monika Koba, Grzegorz Misiurek, Dariusz Zawistowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne z powodu braku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wynika to z obowiązującego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym przymusu adwokacko-radcowskiego, który dotyczy również czynności procesowych podejmowanych przed sądem niższej instancji w ramach postępowania przed Sądem Najwyższym, chyba że strona należy do kręgu osób zwolnionych z tego obowiązku.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę H.S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia. H.S. wniósł osobiście zażalenie na to postanowienie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 48/23 POSTANOWIENIE 16 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Monika Koba (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Grzegorz Misiurek SSN Dariusz Zawistowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 16 maja 2023 r. w Warszawie, zażalenia H.S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z 4 stycznia 2023 r., IV WSC 1/23 (IV S 7/22), w sprawie ze skargi H.S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, Sądu Okręgowego w Katowicach z 25 stycznia 2022 r. sygn. akt IV S 7/22, odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Katowicach postanowieniem z 4 stycznia 2023 r. odrzucił wniesioną osobiście przez H.S. skargę o stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia tego Sądu z 25 stycznia 2022 r., (sygn. akt IV S 7/22), wydanego w sprawie z jego skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania w postępowaniu bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Będzinie pod sygnaturą I Co 630/21. Zażalenie na wymienione postanowienie skarżący H.S. wniósł osobiście. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne. W przypadku, gdy skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia odrzuci sąd pierwszej instancji, na jego postanowienie
III CZ 48/23 2 przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 3941 § 1 k.p.c.). Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych i dotyczy ono także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Ustanowiony w tym przepisie przymus adwokacko – radcowski dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, a więc także zainicjowanego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz toczącego się w jego ramach postępowania wywołanego wniesieniem zażalenia. H.S. samodzielnie sporządził zażalenie na postanowienie z 4 stycznia 2023 r., przy czym z okoliczności sprawy nie wynikało, aby skarżący należał do kręgu osób zwolnionych z obowiązku reprezentacji przez adwokatów lub radców prawnych, stosownie do art. 871 § 2 k.p.c. Nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej skutkuje koniecznością jego odrzucenia, bez możliwości jej sanowania (zob. m.in. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13; z 3 czerwca 2015 r., V CZ 25/15; z 9 maja 2014 r., I PZ 9/14; z 7 maja 2014 r., II CZ 19/14; z 15 maja 2015 r., III PZ 7/15; z 16 września 2015 r., III CZ 40/15; i z 29 stycznia 2016 r., II CZ 97/15). Z przytoczonych względów zażalenie, jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu (art. 3986 § 3 w zw. z art. 3941 § 3 oraz w zw. z art. 871 k.p.c.).
III CZ 48/23 3
Powiązane orzeczenia
- III CZ 84/23 2024-05-09Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione do Sądu Najwyższego przez stronę osobiście, jest dopuszczalne, jeśli strona nie jest zwolniona z…
- III CZ 373/23 2024-02-09Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu z powodu braku zastępstwa proces…
- III CZ 120/22 2022-03-24Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione przez stronę osobiście, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne z powodu braku zastępstwa proceso…
- III CZ 197/22 2022-06-14Czy zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sporządzone osobiście przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej, podlega odrzuceniu bez wzywania do uz…
- II PZ 3/24/1 2025-09-10Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sporządzone i wniesione osobiście przez stronę niemającą zdolności postulacyjnej prze…
Powołane przepisy
art. 3941 § 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 871 § 2 KPCart. 3986 § 3art. 3941 § 3art. 871 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy