III CZ 84/23

PostanowienieIzba Cywilna2024-05-09

Skład orzekający: Monika Koba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione do Sądu Najwyższego przez stronę osobiście, jest dopuszczalne, jeśli strona nie jest zwolniona z obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesione do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne, jeśli zostało wniesione osobiście przez stronę, która nie jest zwolniona z obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego. Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymus adwokacko-radcowski, który dotyczy także czynności procesowych podejmowanych przed sądem niższej instancji w ramach postępowania przed Sądem Najwyższym. Wniesienie zażalenia przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej stanowi nieusuwalną wadę skutkującą koniecznością jego odrzucenia.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Oleśnicy odrzucił skargę A. D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. A. D. wniósł osobiście zażalenie na to postanowienie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.

Pełny tekst orzeczenia

III CZ 84/23 POSTANOWIENIE 9 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Monika Koba po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 9 maja 2024 r. w Warszawie zażalenia A. D. na postanowienie Sądu Rejonowego w Oleśnicy z 20 stycznia 2023 r., I WSC 1/23, w sprawie ze skargi A. D. z udziałem P. spółki akcyjnej w W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Oleśnicy z 28 lipca 2022 r. I C 558/22, odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Oleśnicy postanowieniem z 20 stycznia 2023 r. odrzucił wniesioną osobiście przez pozwanego A. D. skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku tego Sądu z dnia 28 lipca 2022 r., sygn. akt I C 558/22. Zażalenie na wymienione postanowienie skarżący A. D. wniósł osobiście. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne. W przypadku, gdy skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia odrzuci sąd drugiej lub pierwszej instancji, na jego III CZ 84/23 2 postanowienie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 3941 § 1 k.p.c.). Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych i dotyczy ono także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Ustanowiony w tym przepisie przymus adwokacko – radcowski dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, a więc także zainicjowanego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz toczącego się w jego ramach postępowania wywołanego wniesieniem zażalenia. A. D. samodzielnie sporządził zażalenie na postanowienie z 20 stycznia 2023 r., przy czym z okoliczności sprawy nie wynikało, aby skarżący należał do kręgu osób zwolnionych z obowiązku reprezentacji przez adwokatów lub radców prawnych, stosownie do art. 871 § 2 k.p.c. Nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej skutkuje koniecznością jego odrzucenia, bez możliwości jej sanowania (zob. m.in. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13; z 3 czerwca 2015 r., V CZ 25/15; z 9 maja 2014 r., I PZ 9/14; z 7 maja 2014 r., II CZ 19/14; z 15 maja 2015 r., III PZ 7/15; z 16 września 2015 r., III CZ 40/15; i z 29 stycznia 2016 r., II CZ 97/15). Nie jest zatem dopuszczalne merytoryczne odniesienie się przez Sąd Najwyższy do zarzutów zażalenia, byłoby to bowiem możliwe jedynie w przypadku jego wniesienia przez podmiot posiadający zdolność postulacyjną do działania przed Sądem Najwyższym. O obowiązku złożenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika pozwany został pouczony przez Sąd Rejonowy (k. 8 – 9). Z przytoczonych względów zażalenie jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu (art. 3986 § 3 w zw. z art. 3941 § 3 oraz w zw. z art. 871 k.p.c.). [SOP] [ms] III CZ 84/23 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3941 § 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 871 § 2 KPCart. 3986 § 3art. 3941 § 3art. 871 KPC§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy