III CZ 33/15
PostanowienieIzba Cywilna2015-07-10
Skład orzekający: Jacek Gudowski, Bogumiła Ustjanicz, Dariusz Zawistowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, może zostać uzupełniona poprzez jej podpisanie przez profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu jako pismo obarczone nieusuwalnym brakiem formalnym. Obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu kasacyjnym oznacza brak zdolności postulacyjnej strony do samodzielnego dokonywania tych czynności. Uzupełnienie lub poparcie takiej skargi przez profesjonalnego pełnomocnika nie spełnia wymagań prawnych.Stan faktyczny
Powodowie wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, sporządzając ją osobiście. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu naruszenia obowiązku zastępstwa procesowego. Powodowie zaskarżyli to postanowienie zażaleniem, zarzucając niezastosowanie przepisów o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów jako bezzasadne i orzekł o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 33/15 POSTANOWIENIE Dnia 10 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Bogumiła Ustjanicz (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z powództwa J. W. i K. W. przeciwko S. D. i B. K. o wydanie rzeczy oraz zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 lipca 2015 r., zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I ACa 527/14, 1) oddala zażalenie; 2) przyznaje adwokatowi P. S. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Krakowie 2700 (dwa tysiące siedemset), podlegające podwyższeniu o podatek od towarów i usług (VAT), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
2 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny w Krakowie odrzucił skargę kasacyjną powodów od wyroku tego Sądu z dnia 12 września 2014 r., ponieważ została sporządzona osobiście przez powodów, a zatem z naruszeniem obowiązku wskazanego w art. 871 § 1 k.p.c. Powodowie w zażaleniu zarzucili naruszenie przepisu art. 130 § 1 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. przez niezastosowanie i zaniechanie wezwania powodów do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez podpisanie jej przez umocowanego adwokata lub radcę prawnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przyczyną odrzucenia skargi kasacyjnej było sporządzenie jej przez powodów, a nie przez adwokata lub radcę prawnego, nie zaś brak podpisu takiego pełnomocnika. Przepis art. 871 § 1 k.p.c. przewiduje obowiązkowe zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym oraz w podejmowaniu czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Konsekwencją tego jest brak zdolności postulacyjnej samej strony do wykonywania osobiście czynności wskazanych w art. 871 § 1 k.p.c., jeżeli nie należy ona do grona osób wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c. Niedopełnienie tego wymagania powoduje konieczność zwrotu pisma (art. 130 § 5 k.p.c.), a w odniesieniu do środków odwoławczych, w tym skargi kasacyjnej, odrzucenia ich (art.368 w związku z art. 397 § 2, art. 3986 § 2 k.p.c.), bez podejmowania czynności naprawczych, ponieważ jest to nieusuwalny brak pisma (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1997 r., I CZ 23/97, OSNC 1997, nr 6-7/77). Oznacza to, że uzupełnienie, czy też poparcie przez profesjonalnego pełnomocnika skargi kasacyjnej, sporządzonej i wniesionej przez stronę osobiście, nie spełnia wymagań określonych w art. 871 § 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 16 marca 2006 r., III CZ 5/06; z dnia 11 marca 2008 r., II CZ 2/08; z dnia 31 stycznia 2014 r., II CZ 84/13; z dnia 6 lutego 2015 r., II CZ 99/14,
3 niepublikowane). Dodać jedynie należy, że wezwanie do uzupełnienia braku podpisu skargi kasacyjnej lub innego środka odwoławczego mogłoby mieć miejsce, gdyby była ona sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, który dołączył do nich pełnomocnictwo, ale zaniechał złożenia podpisu. Z powyższych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. Orzeczenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom w postępowaniu zażaleniowym wynika z art. 29 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (jedn. tekst Dz.U. z 2015 r., poz. 615), § 6 pkt 7 w związku z § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa Kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst Dz.U. z 2013 r., poz. 461). l.n
Powiązane orzeczenia
- I CSK 3518/24 2024-11-14Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która nie ma zdolności postulacyjnej, lub drogą mailową, jest skuteczna?
- II PZ 15/14 2014-11-04Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, czy też powinna zostać zwrócona z…
- I CZ 61/15 2015-07-23Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braku?
- II CSK 156/18 2018-07-19Czy skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez powoda, który nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu z powodu braku zdolności postulacyjnej?
- II UZ 67/23 2024-01-16Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, której przysługuje profesjonalny pełnomocnik z urzędu, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna z powodu naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego?
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 130 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPCart. 871 § 2 KPCart. 130 § 5 KPCart.368art. 397 § 2art. 3986 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPCart. 29
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy