III CZP 71/72
UchwałaIzba Cywilna1972-10-16
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie w przedmiocie kosztów procesu, stanowiące część tytułu egzekucyjnego zasądzającego wydanie nieruchomości podlegającej przepisom ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlega umorzeniu na zasadzie art. 14 ust. 4 tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy orzekł, że umorzeniu postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu egzekucyjnego, o którym mowa w art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlegają również zasądzone tym tytułem koszty procesu. Ustawa nie zawiera ograniczeń co do zakresu umorzenia, dlatego należy przyjąć, że umorzeniu podlega całość egzekucji.Stan faktyczny
W sprawie o eksmisję z nieruchomości, która podlegała przepisom ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, zasądzono na rzecz powódki koszty procesu. Po uprawomocnieniu się wyroku, wierzycielka wszczęła postępowanie egzekucyjne dotyczące zasądzonych kosztów. Dłużnicy wnieśli skargę na czynności komornika, która została oddalona. Sąd Wojewódzki przekazał Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące umorzenia tych kosztów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił udzielić odpowiedzi, że umorzeniu postępowania egzekucyjnego podlegają również zasądzone tytułem koszty procesu.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Kuryłowicz. Sędziowie: H. Dąbrowski (sprawozdawca), E. Mielcarek.SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie ze skargi na czynności komornika dłużników Stefana P., Ireny P. i Stanisława M. o umorzenie egzekucji, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym następującego zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Łodzi postanowieniem z dnia 25 lipca 1972 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy również podlega umorzeniu na zasadzie art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) orzeczenie w przedmiocie kosztów procesu, stanowiące część tytułu egzekucyjnego zasądzającego wydanie nieruchomości, która podlega przepisom cytowanej wyżej ustawy?",postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Z umorzeniem postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu egzekucyjnego, o którym mowa w art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250), podlegają umorzeniu również zasądzone tym tytułem koszty procesu.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Sieradzu w sprawie z powództwa Krystyny K. przeciwko Stefanowi P., Irenie P. i Stanisławowi M. wyrokiem z dnia 12.XII.1967 r. orzekł eksmisję pozwanych z czterech działek gruntu, bliżej oznaczonych w sentencji wyroku. Wyrok ten uprawomocnił się, rewizja bowiem pozwanych została oddalona wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 20.IX.1971 r. W obu wyrokach zasądzone zostały na rzecz powódki od pozwanych koszty procesu.Obecnie z wniosku wierzycielki wszczęta została przez komornika Sądu Powiatowego w Sieradzu na podstawie wskazanych wyroków egzekucja co do zasądzonych kosztów procesu.W związku z zażaleniem dłużników na postanowienie Sądu Powiatowego w Sieradzu oddalające ich skargę na czynności komornika Sąd Wojewódzki przedstawił - na podstawie art. 391 § 1 w związku z art. 397 § 2 k.p.c. - Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia przytoczone w sentencji zagadnienie prawne.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Według postanowień art. 14 ust. 4 cyt. ustawy z dnia 26 października 1971 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 250) w stosunku do rolników, którzy nabyli własność nieruchomości na podstawie art. 1 i 2 tej ustawy, nie wykonane tytuły egzekucyjne zasądzające wydanie nieruchomości są pozbawione skutków prawnych. Postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie takiego tytułu podlega umorzeniu. Ustawa, nakazując w zdaniu drugim powyższego przepisu umorzenie postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu egzekucyjnego, o którym mowa w zdaniu pierwszym, nie zawiera ograniczeń co do zakresu umorzenia. Przeto lege non distinguente należy uznać, iż wraz z umorzeniem postępowania podlegają umorzeniu również zasądzone wskazanym tytułem koszty procesu.Z powyższych względów Sąd Najwyższy na przedstawione pytanie udzielił odpowiedzi sformułowanej w sentencji uchwały.
Powiązane orzeczenia
- III CZP 5/74 1975-06-10Czy sądowe postępowanie egzekucyjne dotyczące wydania nieruchomości rolnej, dla której po wszczęciu egzekucji został wydany akt własności ziemi przez organ administracji państwowej, podlega skutkom art. 14 ustawy o uregu…
- III CRN 110/76 1976-06-28Czy dopłaty pieniężne zasądzone w postanowieniu o dziale spadku podlegają umorzeniu na podstawie art. 14 ust. 4 ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, jeśli nieruchomość spadkowa została nabyta nieodpłatnie…
- IV CO 24/58 1959-03-14Czy art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o umorzeniu niektórych długów i ciężarów odnosi się również do roszczeń o pożytki z nieruchomości, które zostały przekazane przez organy administracji państwowej jed…
- IV CR 385/58 1959-02-21Czy roszczenia z tytułu szkód poniesionych w nieruchomości w wyniku jej przekazania do zagospodarowania przez organy administracji państwowej jednostkom państwowym lub spółdzielczym podlegają umorzeniu na podstawie ustaw…
- III CZP 51/17 2017-10-19Czy do zbycia nieruchomości rolnej, nabytej w drodze egzekucji wszczętej przed 30 kwietnia 2016 r., ale zakończonej przysądzeniem własności po tej dacie, stosuje się ograniczenie wynikające z art. 2b ust. 1 ustawy o kszt…
Powołane przepisy
art. 391 KPCart. 14 ust. 4art. 391 § 1art. 397 § 2 KPCart. 1§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.