III CZP 8/26
UchwałaIzba Cywilna2026-06-24
Skład orzekający: Adam Doliwa, Jacek Grela, Krzysztof Grzesiowski, Beata Janiszewska, Agnieszka Jurkowska-Chocyk, Maciej Kowalski, Marcin Krajewski, Ireneusz Kunicki, Marcin Łochowski, Dariusz Pawłyszcze
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego w walucie obcej, określające sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu NBP korygowanego o marżę banku, podlega ocenie co do abuzywności wyłącznie jako całość?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w uchwale stwierdził, że postanowienie umowy lub wzorca umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej albo denominowanego w walucie obcej, które określa sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu tej waluty ustalanego przez Narodowy Bank Polski, korygowanego o marżę banku, podlega ocenie co do jego abuzywności (art. 3851 § 1 k.c.) wyłącznie jako całość. Oznacza to, że nie można wyodrębnić samej marży banku do samodzielnej oceny abuzywności, lecz całe postanowienie dotyczące mechanizmu ustalania kursu waluty musi być analizowane łącznie.Stan faktyczny
Prezes Sądu Najwyższego skierował do całej Izby Cywilnej wniosek o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego dotyczącego oceny abuzywności postanowień umów kredytów indeksowanych lub denominowanych w walucie obcej. Zagadnienie dotyczyło możliwości samodzielnej oceny części postanowienia odnoszącej się do marży banku w powiązaniu ze średnim kursem NBP, a także konsekwencji uznania takiego postanowienia za abuzywne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy w uchwale rozstrzygnął, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego w walucie obcej, określające sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu NBP korygowanego o marżę banku, podlega ocenie co do abuzywności wyłącznie jako całość.Pełny tekst orzeczenia
III CZP 8/26 UCHWAŁA składu całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego 24 czerwca 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: Prezes SN Joanna Misztal-Konecka (przewodniczący) SSN Adam Doliwa SSN Jacek Grela (sprawozdawca) SSN Krzysztof Grzesiowski SSN Beata Janiszewska (sprawozdawca) SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk SSN Maciej Kowalski SSN Marcin Krajewski SSN Ireneusz Kunicki SSN Marcin Łochowski SSN Dariusz Pawłyszcze SSN Ewa Stefańska SSN Tomasz Szanciło SSN Piotr Telusiewicz SSN Marcin Trzebiatowski SSN Mariusz Załucki SSN Kamil Zaradkiewicz Protokolant Arkadiusz Połaniecki na posiedzeniu jawnym 24 czerwca 2026 r. w Warszawie z udziałem Prokuratora Generalnego na skutek wniosku Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracą Izby Cywilnej z 18 września 2025 r. o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego: „1. Czy część jednostki redakcyjnej umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej lub denominowanego w walucie obcej, ewentualnie odpowiedniego wzorca umowy, zawierająca wskazanie marży banku jako elementu współtworzącego, w powiązaniu ze średnim kursem waluty obcej ustalanym przez
III CZP 8/26 2 Narodowy Bank Polski, przyjęty w tej umowie mechanizm wyznaczania kursów waluty dla potrzeb określenia salda zadłużenia i wysokości świadczeń kredytobiorcy będącego konsumentem, może być traktowana jako postanowienie umowne podlegające samodzielnej ocenie pod kątem jego abuzywności (art. 3851 § 1 k.c.); a w razie odpowiedzi pozytywnej: 2. Czy w razie uznania postanowienia odnoszącego się do marży banku za abuzywne można uznać, że umowa kredytu indeksowanego do waluty obcej lub denominowanego w walucie obcej pozostaje w mocy w pozostałej części, a wyznaczanie salda zadłużenia kredytobiorcy i wysokości jego świadczeń (rat kapitałowo-odsetkowych) następuje z zastosowaniem mechanizmu bazującego wyłącznie na średnich kursach waluty obcej ustalanych przez Narodowy Bank Polski?” podjął uchwałę: Postanowienie umowy lub wzorca umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej albo denominowanego w walucie obcej, określające sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu tej waluty ustalanego przez Narodowy Bank Polski korygowanego o marżę banku, podlega ocenie co do abuzywności (art. 3851 § 1 k.c.) wyłącznie jako całość. Joanna Misztal-Konecka cvs Adam Doliwa Jacek Grela Krzysztof Grzesiowski Beata Janiszewska c.v.s Agnieszka Jurkowska-Chocyk Maciej Kowalski Marcin Krajewski Ireneusz Kunicki c.v.s.
III CZP 8/26 3 Marcin Łochowski Dariusz Pawłyszcze zd. odrębne Ewa Stefańska Tomasz Szanciło Piotr Telusiewicz Marcin Trzebiatowski zdanie odrębne Mariusz Załucki Kamil Zaradkiewicz [r.g.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- II CSKP 641/24 2026-10-13Czy postanowienie umowy lub wzorca umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego w walucie obcej, określające sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu NBP korygowanego o marżę banku, podlega ocenie c…
- II CSKP 374/26 2026-07-08Czy postanowienie umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, określające sposób wyznaczania kursu waluty na podstawie średniego kursu NBP korygowanego o marżę banku, podlega ocenie co do abuzywności wyłącznie jako cało…
- III CZP 30/25 2026-03-05Czy część jednostki redakcyjnej umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego w walucie obcej, wskazująca marżę banku i powiązana ze średnim kursem waluty obcej NBP, może być uznana za postanowienie podlegające ocenie a…
- I CSK 4087/23 2025-05-21Czy postanowienie umowy kredytu indeksowanego kursem waluty obcej, które pozwala bankowi na jednostronne ustalanie marży doliczanej do średniego kursu NBP, jest abuzywne i czy jego wyeliminowanie prowadzi do nieważności…
- II CSKP 1476/22 2023-06-20Czy postanowienia umowy kredytu indeksowanego kursem waluty obcej, dotyczące sposobu ustalania kursu waluty przez bank (w tym marży banku), mogą być uznane za niedozwolone postanowienia umowne (abuzywne), nawet jeśli kon…
Powołane przepisy
art. 3851 § 1 KC§ 1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy