IV CSK 34/16

WyrokIzba Cywilna2016-07-13

Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przy ustalaniu stopnia przyczynienia się każdego z małżonków do powstania majątku wspólnego bierze się pod uwagę także przedmioty majątkowe nabyte przez jednego z nich przez darowiznę lub pożyczkę, które z woli osób trzecich weszły do majątku wspólnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności skargi. Nie przedstawił on kontrowersji prawnych ani rozbieżnych ocen, a jedynie ogólne stwierdzenie o sporności kwestii w doktrynie. Ponadto, nie wykazał wpływu rzekomego naruszenia przepisów na rozstrzygnięcie sprawy.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy dokonał podziału majątku wspólnego byłych małżonków, uwzględniając wniosek uczestniczki o ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym (80% dla niej, 20% dla wnioskodawcy) z uwagi na chorobę alkoholową wnioskodawcy, niepodjęcie przez niego pracy zarobkowej, trwonienie majątku i znęcanie się nad rodziną. Sąd nie uwzględnił żądania wnioskodawcy o rozliczenie pożyczki od rodziców z powodu braku dowodów, ani nie zaliczył do majątku wspólnego wierzytelności z tytułu likwidacji rachunków bankowych przez uczestniczkę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 34/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 lipca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z wniosku T. Z. przy uczestnictwie B. Z. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 lipca 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt I Ca 173/15, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki postępowania kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 marca 2015 r. Sąd Rejonowy w Łomży dokonał podziału majątku wspólnego byłych małżonków B. i T. Z., a zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 września 2015 r. Sąd Okręgowy w Łomży oddalił apelacje wnioskodawcy i uczestniczki postępowania. Sądy obu instancji między innymi uwzględniły wniosek uczestniczki o ustalenie na podstawie art. 43 k.r.o. nierównych udziałów byłych małżonków w majątku wspólnym stwierdzając, że z uwagi na chorobę alkoholową 2 wnioskodawcy, nie podjęcie przez niego pracy zarobkowej, trwonienie majątku stron, do którego powstania przyczyniła się w całości uczestniczka, znęcanie się nad rodziną, uzasadnione było przyjęcie, iż udział uczestniczki w majątku wspólnym wynosi 80%, a wnioskodawcy 20%. Sądy nie uwzględniły żądania wnioskodawcy o rozliczenie kwoty 80 000 zł pożyczki otrzymanej od jego rodziców, uznały bowiem, że fakt udzielenia tej pożyczki nie został udowodniony. Nie zaliczyły też do majątku wspólnego wierzytelności z tytułu likwidacji przez uczestniczkę rachunków bankowych stwierdzając, że wykazane zostało, iż pieniądze te zostały zużytkowane na bieżące potrzeby rodziny. W skardze kasacyjnej wnioskodawca, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazał, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne: „czy przy ustalaniu stopnia przyczynienia się każdego z małżonków do powstania majątku wspólnego bierze się pod uwagę także przedmioty majątkowe, nabyte przez jednego z nich przez darowiznę lub pożyczkę, które z woli osób trzecich weszły do majątku wspólnego”. Stwierdził też, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ Sąd II instancji nie zmienił postanowienia Sądu I instancji, mimo że Sądy obu instancji rażąco naruszyły przepis art. 567 § 1 w zw. z art. 325 k.p.c. i nie orzekły w sentencji postanowienia o żądaniu ustalenia nierównych udziałów, a dokonane to zostało jedynie w pisemnych uzasadnieniach orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarżący, który jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. powinien wykazać, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, co wymaga przedstawienia tego zagadnienia przez jego odpowiednie sformułowanie jako ogólnego, abstrakcyjnego pytania prawnego, wskazania przepisu prawa, na tle którego zagadnienie powstało, przedstawienia kontrowersji i rozbieżnych ocen prawnych, jakie zagadnienie to wywołuje i wykazania, że mają one poważny charakter, 3 a mimo to nie doczekały się rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy, koniecznego zarówno do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jak i rozwoju judykatury (porównaj między innymi postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002/1/11, z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05 i z dnia 13 lipca 2007 r. 180/07, nie publ.). Skarżący nie wykazał powyższych okoliczności. Nie wskazał przepisu prawa, na tle którego powstało przedstawione przezeń zagadnienie ani nie przedstawił żadnych kontrowersji lub rozbieżnych ocen prawnych powstałych w związku z nim, poprzestając na wskazaniu autora i tytułu jednej publikacji i stwierdzeniu, że kwestia ta jest w doktrynie sporna, co oczywiście nie jest wystarczające. Nie wykazał też, że zagadnienie ma poważny i uniwersalny charakter ani nie wskazał jaki wpływ na rozstrzygnięcie sprawy mogłoby mieć jego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy. Wnioskodawca nie wykazał również, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.. Przede wszystkim nie wskazał jaki wpływ na rozstrzygnięcie sprawy lub jego prawa procesowe mogło mieć nie zamieszczenie przez Sądy w sentencji orzeczenia rozstrzygnięcia o ustaleniu nierównych udziałów w majątku wspólnym, a wskazanie jedynie w uzasadnieniu na ustalenie nierównych udziałów i przyczyny takiego rozstrzygnięcia. Jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 maja 2016 r. III CZP 6/16 (jeszcze nie publ.) brak rozstrzygnięcia o nierównych udziałach w sentencji orzeczenia nie pozbawia uczestników możliwości jego zaskarżenia apelacją. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. 4 jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 43 KROart. 567 § 1art. 325 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 3art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy