IV K Rn 390/1957
WyrokIzba Cywilna1957-07-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy może uchylić orzeczenie o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności na niekorzyść oskarżonego w ramach rewizji nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie może samodzielnie uchylić orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności na niekorzyść oskarżonego w ramach rewizji nadzwyczajnej, gdyż jest to sprzeczne z art. 388 § 3 k.p.k. i art. 384 pkt 2 k.p.k., które zakazują zaostrzania kary lub skazywania uniewinnionego. Niemniej jednak, jeśli zarzut rewizji kwestionuje słuszność zastosowania warunkowego zawieszenia kary, Sąd Najwyższy może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji w celu ponownej oceny zasadności zawieszenia kary.Stan faktyczny
Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku Sądu Powiatowego dla m. Krakowa, który skazał Józefa L. za uderzenie konduktorki tramwaju nocnego w stanie nietrzeźwości, z warunkowym zawieszeniem kary. Zarzutem rewizji była rażąca łagodność kary i wniosek o uchylenie warunkowego zawieszenia. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę, uznając zarzut za zasadny co do potrzeby ponownej oceny zawieszenia kary, ale nie mógł samodzielnie uchylić zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu dla m. Krakowa do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Kapitaniak. Sędziowie: J. Potępa (sprawozdawca), M. Szerer. Prokurator: B. Wójtowicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa L. osk. z art. 135 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Powiatowego dla m. Krakowa z dnia 30.X.1956 r., na podstawie art. 394-396, 383 pkt 3, 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał temuż sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Powiatowego dla m. Krakowa z dnia 30 października 1956 r. oskarżony Józef L. skazany został z art. 133 § 1 k.k. na sześć miesięcy więzienia z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres lat dwóch za to, że będąc w stanie nietrzeźwym uderzył w twarz ręką pełniącą służbę w tramwaju nocnym konduktorkę Danielę D.Wyrok ten uprawomocnił się.Minister Sprawiedliwości założył przed upływem terminu sześciu miesięcy od uprawomocnienia się owego wyroku rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażącą łagodność kary w stosunku do czynu, z wnioskiem o zmianę zaskarżonego wyroku przez uchylenie orzeczenia w części dotyczącej warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:1.Wniosek rewizji o zmianę zaskarżonego wyroku przez uchylenie we własnym zakresie przez Sąd Najwyższy orzeczenia w części dotyczącej warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności jest sprzeczny z treścią przepisu art. 388 § 3 k.p.k., który głosi, że Sąd Najwyższy nie może skazać oskarżonego uniewinnionego ani zaostrzyć kary. Przepis ten oddziałuje również na przepis art. 384 pkt 2 k.p.k., powodując niemożność zmiany przez Sąd Najwyższy na niekorzyść oskarżonego kary orzeczonej przez sąd pierwszej instancji. Sąd Najwyższy nie może we własnym zakresie uchylić zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonego w zaskarżonym wyroku.2.Natomiast zasadny jest zarzut rewizji kwestionujący słuszność zawieszenia wykonania kary w stosunku do oskarżonego. Z materiałów zawartych w aktach sprawy wynika, że skazany Józef L. w stanie nietrzeźwym, jadąc nocnym tramwajem, wywołał awanturę. W szczególności Józef L. - mimo żądania konduktorki - początkowo nie chciał uiścić opłaty za jazdę według nocnej taryfy, a następnie gdy tę opłatę uiścił, wywołał zajście, w trakcie którego uderzył w twarz konduktorkę, a następnie usiłował czyn swój powtórzyć, i dopiero jadący konduktorzy obezwładnili go.Przytoczone okoliczności czynu w warunkach ustalonych w toku przewodu sądowego nie przemawiają za zastosowaniem warunkowego zawieszenia wykonania kary w stosunku do oskarżonego, a to tym bardziej że oskarżony wbrew twierdzeniu zaskarżonego wyroku nie wykazał skruchy na rozprawie, skoro przeczył, by uderzył pokrzywdzoną, natomiast wyjaśnił, "że musnął ją trzykrotnie po twarzy", chcąc w ten sposób zbagatelizować swój czyn przestępny.Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- K 432/50 1950-06-19Czy rewizja nadzwyczajna oparta wyłącznie na przesłance oczywistej niesprawiedliwości kary, bez wskazania konkretnych zarzutów obrazy prawa materialnego lub procesowego, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku przez S…
- VI KO 13/62 1962-11-16Czy Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję nadzwyczajną na niekorzyść oskarżonego od wyroku uniewinniającego wydanego przez sąd drugiej instancji, może samodzielnie skazać oskarżonego, czy też jest zobowiązany uchylić zaskar…
- IV K 349/52 1952-09-16Czy Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję nadzwyczajną, może samodzielnie ocenić okoliczności faktyczne sprawy i słuszność orzeczenia o karze, w tym zasadność warunkowego zawieszenia jej wykonania?
- VI KZP 73/70 1971-03-26Czy Sąd Najwyższy, uwzględniając rewizję nadzwyczajną na niekorzyść oskarżonego skazanego w I instancji, a uniewinnionego w II instancji, może wyrok II instancji zmienić i oskarżonego skazać, czy może tylko wyrok uchylić…
- V KRN 673/66 1970-03-24Czy rewizja nadzwyczajna wniesiona od wyroku, od którego wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności upłynęło bez zarządzenia jej wykonania, jest bezprzedmiotowa?
Powołane przepisy
art. 135 § 1 KKart. 394art. 133 § 1 KKart. 388 § 3 KPKart. 384 pkt 2 KPK§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026.