K 869/50

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia T. Cyprian. Sędziowie: A. Bachrach (sprawozdawca), M. Różyński. Prokurator: W. Bednarz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Ryszarda J., Stanisława M., Zdzisława i Józefa S., i Kazimierza - Stanisława H. osk. z art. 1 § 1 dekr. z dn. 28 VI 1946 r. (Dz. U. R. P. z 1946 r. Nr 41, poz. 237) i art. 2 dekr. z dn. 31 VIII 1944 r. (Dz. U. R. P. z 1946 r. Nr 69, poz. 377), po rozpoznaniu rewizji oskarżonych założonych od wyroku Sądu Apelacyjnego w Kielcach z dnia 18-19 października 1950 r., na podstawie art. 395 k.p.k. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.Rewizja oskarżonego Zdzisława S., wnosząc o uniewinnienie oskarżonego bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania względnie złagodzenie wymierzonej kary, zarzuca błędną ocenę okoliczności przyjętych za podstawę wyroku, zarówno w przedmiocie winy oskarżonego jak też wymiaru kary. Rewizja zarzuca w szczególności obrazę art. 14 k.k., gdyż oskarżonemu nie można przypisać winy umyślnej - przyjął bowiem on pracę w "Kurierze Częstochowskim" wskutek rozkazu swej organizacji niepodległościowej. Gdyby nawet stanąć na stanowisku winy umyślnej, zasadne byłoby, zdaniem rewizji, nadzwyczajne złagodzenie kary na mocy art. 5 § 2 dekr. z dn. 31 VIII 1944 r. (działanie na rozkaz).Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny.Okoliczność przynależności oskarżonego Zdzisława S. do organizacji niepodległościowej została przez Sąd oceniona właściwie. Przynależność oskarżonego do organizacji podziemnej i jego kontakty z tą organizacją nie mogą mieć w świetle materiału sprawy wpływu na złagodzenie oskarżonemu temu kary.Zajmowanie za zgodą lub nawet z polecenia "organizacji podziemnej", w ciągu wielu lat stanowiska redakcyjnego w piśmie "gadzinowym" i uprawianie na tym stanowisku przy osiąganiu korzyści materialnych wysoce szkodliwej dla narodu polskiego działalności, przy braku działań na szkodę okupanta co najmniej równoważących się z korzyściami świadczonymi dla niego - nie może być poczytane nawet za okoliczność łagodzącą winę oskarżonego.Obraz podziemia polskiego w czasie wojny i okupacji jest obrazem klasowo i politycznie zróżniczkowanym. Jest rzeczą wiadomą, iż pewne odłamy tego podziemia miały charakter kolaboracjonistyczny i przy pomocy "teorii dwóch wrogów" kierowały swe działania w stopniu większym lub mniejszym, a niekiedy nawet wyłącznie przeciwko ludowemu, rewolucyjnemu podziemiu, a w zgodzie z interesami okupanta. "Walka" wyrażająca się współpracą z wrogiem na odcinku prasowo-propagandowym przy braku działań paraliżujących działalność wroga nie jest oczywiście żadną walką, lecz zbrodniczą kolaboracją. Oskarżeni nie dezorganizowali pracy niemieckiego aparatu propagandowego, nie powołali się na żadne swe działania skierowane na zamącenie bądź wydawniczej, bądź redakcyjnej, bądź wreszcie kolportażowej działalności wroga. Działalność osk. Zdzisława S. i innych, którzy powołują się na mandat "organizacji podziemnych", co najwyżej kompromituje te "organizacje", które mandat do podobnej służby w interesie wroga dały, a nie usprawiedliwia kolaboracji oskarżonych...