N 20/76

WyrokIzba Cywilna1977-01-06

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może orzec karę dodatkową zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wobec sprawcy, który nie posiadał wymaganego pozwolenia na prowadzenie pojazdów mechanicznych (prawa jazdy)?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak wymaganego przez prawo jazdy nie stanowi przeszkody do orzeczenia kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Kara ta obejmuje zarówno utratę posiadanego prawa do prowadzenia pojazdów, jak i zakaz nadania uprawnień do ich prowadzenia. W związku z tym, sąd może orzec tę karę obligatoryjnie, nawet jeśli sprawca nie posiadał uprawnień.
Stan faktyczny
Marek W. został skazany za przestępstwo z art. 145 § 1 i 3 k.k. w stanie nietrzeźwości. Sąd pierwszej instancji nie orzekł wobec niego kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, mimo że skazany nie posiadał prawa jazdy. Prezes Izby Wojskowej Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną, domagając się orzeczenia tej kary.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił wyrok Wojskowego Sądu Okręgowego w N. przez orzeczenie w stosunku do skazanego Marka W. kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk S. Mendyka. Sędziowie: płk W. Sieracki (sprawozdawca), płk S. Wojtczak.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Piekarski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 1977 r. na rozprawie sprawy Marka W., skazanego prawomocnie za przestępstwo określone w art. 145 § 1 i 3 k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, z powodu rewizji nadzwyczajnej wniesionej przez Prezesa Izby Wojskowej Sądu Najwyższego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 23 września 1976 r.,uwzględniając rewizję nadzwyczajną Prezesa Izby Wojskowej Sądu Najwyższego, zmienił powołany wyrok przez orzeczenie w stosunku do skazanego Marka W. na podstawie art. 43 § 2 k.k. kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat.Uzasadnienie faktyczne(...) W rewizji nadzwyczajnej zawarty został zarzut naruszenia przez sąd pierwszej instancji prawa materialnego, a mianowicie art. 43 § 2 k.k., i w związku z tym rewizja nadzwyczajna wnioskuje zmianę powołanego wyroku przez orzeczenie w stosunku do skazanego kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej i orzeczenie w stosunku do skazanego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 5 lat oraz po wysłuchaniu obrońcy wnoszącego o orzeczenie tej kary dodatkowej na okres krótszy, niż to wnioskował prokurator, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W świetle prawidłowych ustaleń sądu pierwszej instancji nie ulega wątpliwości fakt, że skazany znajdował się w stanie nietrzeźwości w czasie popełnienia opisanego na wstępie przestępstwa, przewidzianego w art. 145 § 1 i § 3 k.k., a więc przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w ruchu lądowym. Ten fakt, zgodnie z nakazem zawartym w art. 43 § 2 k.k., zobowiązywał do orzeczenia w stosunku do skazanego kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Okoliczność, że skazany nie posiadał wymaganego przez art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. o bezpieczeństwie i porządku ruchu na drogach publicznych (Dz. U. Nr 53, poz. 295; zm.: Dz. U. z 1971 r. Nr 12, poz. 115) pozwolenia na prowadzenie pojazdów mechanicznych (prawa jazdy), nie stanowiła przeszkody do orzeczenia wspomnianj kary dodatkowej, gdyż kara ta - jak to wyjaśniono w tezie 24 wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawach o przestępstwa drogowe (OSNKW 1975, z. 3-4, poz. 33) - obejmuje zarówno utratę posiadanego prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych, jak i zakaz nadania uprawnień do prowadzenia tych pojazdów. W związku z tym należy wyrazić pogląd, że karę dodatkową zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych sąd może orzec (art. 43 § 1 k.k.) lub orzeka obligatoryjnie (art. 43 § 2 k.k.) nie tylko w razie skazania sprawcy (wymienionego w art. 43 k.k.) posiadającego wymagane zezwolenie na prowadzenie pojazdów mechanicznych, lecz także w razie skazania takiego sprawcy, który owego zezwolenia nie posiadał.W świetle przedstawionych rozważań natury faktycznej i prawnej należało - zgodnie z wnioskiem rewizji nadzwyczajnej - zmienić powołany na wstępie wyrok przez orzeczenie w stosunku do skazanego kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, jako okres odpowiadający przedmiotowym i podmiotowym okolicznościom popełnionego przez skazanego przestępstwa.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 145 § 1art. 43 § 2 KKart. 20 ust. 1art. 43 § 1 KKart. 43 KK§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.