RAD 4/66
WyrokIzba Cywilna1968-10-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaniedbanie przez adwokata zabezpieczenia dowodu złożenia pisma procesowego do sądu, skutkujące brakiem możliwości obrony klienta, uzasadnia wymierzenie kary dyscyplinarnej surowszej niż upomnienie, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych przewinień dyscyplinarnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zaniedbanie przez adwokata zabezpieczenia dowodu złożenia pisma procesowego do sądu, które pozbawia klienta prawa do obrony, stanowi istotne naruszenie obowiązków zawodowych. W przypadku adwokata, który mimo wcześniejszych kar dyscyplinarnych nadal dopuszcza się uchybień tego samego rodzaju, konieczne jest zastosowanie surowszej represji dyscyplinarnej, gdyż łagodniejsze środki okazały się niewystarczające. Kara upomnienia była rażąco niewspółmierna do wagi uchybienia i stopnia jego społecznej szkodliwości, zwłaszcza przy uwzględnieniu poprzedniej karalności obwinionego.Stan faktyczny
Adwokat AB został uznany winnym przewinienia dyscyplinarnego polegającego na zaniedbaniu zabezpieczenia dowodu złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku sądu. Po uprawomocnieniu się wyroku, powziąwszy o tym wiadomość, nie złożył natychmiast wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zapowiedzi rewizji. Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna wymierzyła mu karę upomnienia. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wniosło rewizję nadzwyczajną, domagając się surowszej kary ze względu na wagę zaniedbania i wcześniejszą karalność adwokata.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej kary, wymierzając obwinionemu karę dyscyplinarną zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres jednego roku oraz obciążył go kosztami postępowania dyscyplinarnego.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 5 października 1968 r. sprawy dyscyplinarnej adwokata AB, na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w X z dnia 9 października 1965 r. sygnatura KD 27/64, zmienił zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej kary przez wymierzenie obwinionemu kary dyscyplinarnej zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres jednego roku oraz obciążył go kosztami postępowania dyscyplinarnego w kwocie zł 2.400.Uzasadnienie faktyczneOrzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w X z dnia 9 października 1965 r. adwokat AB uznany został za winnego przewinienia dyscyplinarnego z art. 87 ust. 1 ustawy o ustroju adwokatury z dnia 27 czerwca 1950 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 8, poz. 41) popełnionego w ten sposób, że jako obrońca CD zaniedbał w czasie od grudnia 1963 r. do lutego 1964 r. zabezpieczenia sobie dowodu złożenia wniosku o.uzasadnienie wyroku Sądu Powiatowego w Y z dnia 9 grudnia 1963 r., a po uprawomocnieniu się tegoż wyroku, powziąwszy o tym wiadomość, nie złożył natychmiast wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zapowiedzi rewizji, i za to skazany został na karę upomnienia. Od pozostałych zarzutów aktu oskarżenia obwiniony został uniewinniony.W rewizji nadzwyczajnej Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wnosiło o uchylenie wymienionego orzeczenia w części skazującej i o przekazanie sprawy Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w X do ponownego rozpoznania bądź też o zmianę zaskarżonego orzeczenia w części skazującej, o uznanie adwokata AB za winnego tego, że w okresie od grudnia 1963 r. do lutego 1964 r. jako obrońca CD zaniedbał wniesienia wniosku o uzasadnienie Wyroku Sądu Powiatowego w Y z dnia 9 grudnia 1963 r. i że powziąwszy wiadomość o uprawomocnieniu się tego wyroku, zaniedbał wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie powyższego wyroku, i o wymierzenie mu za ten czyn kary dyscyplinarnej zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres jednego roku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Błędnej oceny zebranego materiału dowodowego dopatruje się rewizja nadzwyczajna w tym, że komisja dyscyplinarna niesłusznie przyjęła złożoną przez obwinionego kopię wniosku o sporządzenie wyroku z uzasadnieniem za dowód złożenia takiego wniosku, gdyż elementarnym obowiązkiem adwokata jest uzyskanie poświadczenia odbioru takiego pisma procesowego do sądu, znajdująca się zaś w aktach obwinionego kopia wniosku nie może dawać podstawy do przyjęcia, że wniosek został złożony.Zarzutowi temu nie można odmówić słuszności.Adwokat nie posiadający poświadczenia odbioru pisma procesowego do sądu, które ze względu na swój charakter pozbawia klienta prawa do obrony, narusza w sposób istotny zawodowy obowiązek ciążący na adwokacie z mocy umowy zawartej z klientem, a w szczególności obowiązek należytego wykonania udzielonego mu zlecenia.Dla oceny postawy adwokata przy tego rodzaju zaniedbaniach nie jest istotne to, czy zaniedbał on wniesienia wniosku o uzasadnieniu wyroku, czy też zaniedbał jedynie zabezpieczenia sobie dowodu złożenia takiego wniosku, gdyż skutki tych zaniedbań są te same i w jednakowy sposób godzą w interes i dobro klienta.Toteż chociaż Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do zmiany przypisanego obwinionemu przez Wojewódzką Komisję Dyscyplinarną czynu ze względu na to, że materiał dowodowy pozwalał jedynie na ustalenie, iż obwiniony z naruszeniem swych obowiązków zawodowych nie zabezpieczył sobie dowodu złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, to jednak uznał wymierzoną za to przewinienie karę upomnienia za rażąco niewspółmierną w stosunku do wagi tego uchybienia i stopnia jego społecznej szkodliwości.W szczególności stwierdzić należy, że dokonana przez Komisję Dyscyplinarną ocena popełnionego przewinienia ze względu na wymiar kary nie może być uznana za trafną wobec nieuwzględnienia poprzedniej karalności obwinionego za przewinienia tego samego rodzaju.Orzeczeniem z dnia 11 listopada 1958 r. w sprawie KD 16/58 obwiniony został ukarany naganą za to, że nie udzielił klientowi E.F. odpowiedzi na jego list i nie przekazał temuż klientowi sprawozdania w zleconej mu sprawie; orzeczeniem z dnia 15 kwietnia 1961 r. w sprawie KD 5/61 obwiniony został ukarany naganą za to, że mimo kilkakrotnych wezwań przez dziekana Rady i rzecznika dyscyplinarnego do złożenia wyjaśnień w związku ze skargą G.H. wyjaśnień tych nie złożył, przez co dopuścił się uchybienia godności zawodu i naruszenia obowiązków zawodowych adwokata; orzeczeniem z dnia 4 maja 1963 r. w sprawie KD 7/63 obwiniony ukarany został karą zawieszenia w czynnościach zawodowych przez okres sześciu miesięcy za to, że w czasie od 22 lutego 1962 r. do kwietnia 1963 r., mimo kilkakrotnych upomnień, nie udzielił swej klientce I.J. żadnych informacji o stanie jej sprawy cywilnej, nie wykonał polecenia dziekana Rady Adwokackiej z dnia 29 grudnia 1962 r. nakazującego bezzwłoczne poinformowanie I.J. o stanie jej sprawy i wreszcie - mimo dwukrotnego wezwania - nie udzielił wyjaśnień rzecznikowi dyscyplinarnemu w wymienionej sprawie.Orzeczenie w tej ostatniej sprawie wydane zostało przez Wyższą Komisję Dyscyplinarną w dniu 14 września 1963 r., a już w grudniu 1963 r. obwiniony ponownie naruszył podstawowe obowiązki adwokata, przy czym to ostatnie uchybienie jest właśnie przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie.Wskazując na te podstawy, rewizja nadzwyczajna zasadnie wywodzi, że wymierzona kara upomnienia jest niewspółmiernie łagodna.W stosunku do adwokata, który mimo wymierzenia mu kilkakrotnie łagodnych kar dyscyplinarnych nadal dopuszcza się poważnych uchybień tego samego rodzaju, musi być stosowana surowa represja dyscyplinarna ze względu na to, że zastosowane dotychczasowe środki okazały się niewystarczające i nie spełniły swej wychowawczej roli.Z tych też względów Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że za przypisane obwinionemu przewinienia karą odpowiednią i współmierną do wagi i stopnia szkodliwości tegoż przewinienia będzie kara dyscyplinarna zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres jednego roku, i w tym zakresie dokonał stosownej zmiany zaskarżonego orzeczenia.Obciążenie obwinionego kosztami postępowania w zryczałtowanej kwocie zł 2.400, jako oparte na przepisie § 54 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 1964 r. o postępowaniu dyscyplinarnym, uzasadnione jest zmianą orzeczenia przez wymierzenie obwinionemu kary nowej, określonej w sentencji orzeczenia.
Powiązane orzeczenia
- RAdw 70/63 1963-12-28Czy naruszenie obowiązków zawodowych przez adwokata, w tym niewniesienie sprawy w terminie i niestawienie się na rozprawie, przy uwzględnieniu wcześniejszej karalności dyscyplinarnej i społecznej szkodliwości czynu, uzas…
- RAdw 8/64 1964-09-19Czy kara upomnienia jest adekwatna do społecznej szkodliwości przewinień dyscyplinarnych adwokata, uwzględniając jego wcześniejszą karalność?
- RAD 29/69 1969-12-20Czy kara nagany wymierzona adwokatowi za zaniedbanie złożenia środka odwoławczego i niedopilnowanie zwrotu opłaty klientce jest niewspółmiernie łagodna, jeśli adwokat był już dwukrotnie karany dyscyplinarnie za podobne p…
- SDI 20/04 2004-09-03Czy naruszenie prawa do obrony adwokata przez rozpoznanie sprawy pod jego nieobecność, mimo usprawiedliwienia, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania dyscyplinarnego?
- SDI 15/04 2004-05-05Czy naruszenie prawa do obrony przez rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej adwokata pod jego nieobecność, spowodowane błędnym uznaniem niestawiennictwa za nieusprawiedliwione, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego mają…
Powołane przepisy
art. 87 ust. 1§ 54
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.