RAdw 70/63

WyrokIzba Cywilna1963-12-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie obowiązków zawodowych przez adwokata, w tym niewniesienie sprawy w terminie i niestawienie się na rozprawie, przy uwzględnieniu wcześniejszej karalności dyscyplinarnej i społecznej szkodliwości czynu, uzasadnia wymierzenie kary dyscyplinarnej innej niż upomnienie lub uniewinnienie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej, uznając je za niesłuszne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było pominięcie przez Komisję okoliczności wcześniejszej karalności dyscyplinarnej adwokata oraz błędna ocena społecznej szkodliwości czynu. Sąd podkreślił, że nawet jeśli klient nie zgłasza pretensji, zaniedbanie adwokata w terminowym wniesieniu sprawy do sądu stanowi rażący przykład niedopuszczalnego stylu pracy i powinno znaleźć odzwierciedlenie w surowszej karze. Ponadto, Sąd zakwestionował uniewinnienie adwokata od zarzutu niestawienia się na rozprawie, wskazując na naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i obowiązek zastępstwa stron przed sądami.
Stan faktyczny
Adwokat X został oskarżony o naruszenie obowiązków zawodowych przez niewniesienie w terminie sprawy karnej do sądu oraz niestawienie się na rozprawie w sprawie cywilnej, mimo pobrania wynagrodzenia. Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna wymierzyła mu karę upomnienia za pierwszą część zarzutu, a uniewinniła od drugiej. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję, zarzucając orzeczeniu niesłuszność i rażącą niewspółmierność kary.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił w całości zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej i przekazał sprawę tejże Komisji do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy adwokata X z powodu rewizji założonej przez Ministra Sprawiedliwości od prawomocnego orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej Izby Adwokackiej w A. z dnia 9 lutego 1963 r. KD 23/62,uchylił w całości zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazał tejże Komisji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneW sprawie dyscyplinarnej KD 23/62 akt oskarżenia zarzucił adwokatowi X naruszenie obowiązków zawodowych przez to, że nie wniósł w terminie do Sądu Powiatowego w K. zleconej mu w sierpniu 1959 r. przez S. sprawy karnej, uczynił zaś to dopiero w dniu 19 maja 1960 r., oraz przez to, że w dniu 9 grudnia 1958 r. nie wystąpił na rozprawie w Sądzie Powiatowym w K. w sprawie cywilnej Ns 482/58, zleconej mu przez T., pomimo pobrania od niego wynagrodzenia adwokackiego w kwocie 150 zł, z której to kwoty obwiniony nie rozliczył się ze zleceniodawcą T.Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna Izby Adwokackiej w A. orzeczeniem z dnia 9 lutego 1963 r. uznała obwinionego za winnego postawionego mu zarzutu niewniesienia w terminie do Sądu sprawy karnej i wymierzyła mu za to karę dyscyplinarną upomnienia, uniewinniła go zaś z zarzutu niedopełnienia obowiązku wystąpienia na rozprawie w dniu 9 grudnia 1958 r.Od tego orzeczenia założył rewizję Minister Sprawiedliwości.Rewizja zarzuca orzeczeniu "oczywistą niesłuszność w części skazującej obwinionego adwokata X na karę dyscyplinarną upomnienia, polegającą na rażącej niewspółmierności orzeczonej kary w stosunku do dużej szkodliwości społecznej czynu przypisanego obwinionemu, w części zaś uniewinniającej od popełnienia zarzucanego mu przewinienia - polegającą na błędnej ocenie okoliczności faktycznych przyjętych na podstawie orzeczenia o winie".W konkluzji rewizja wnosi o "zmianę orzeczenia w części dotyczącej wymiaru kary przez wymierzenie obwinionemu X kary dyscyplinarnej zawieszenia w wykonywaniu czynności zawodowych na okres 6 (sześciu) miesięcy, a w pozostałej części o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz o przekazanie sprawy obwinionego X do ponownego rozpoznania Komisji Dyscyplinarnej Wojewódzkiej Izby Adwokackiej w A. w innym składzie tej Komisji".Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zaskarżone orzeczenie należy uznać za niesłuszne z następujących względów:Jak wynika z akt sprawy, obwiniony był już karany dyscyplinarnie karą nagany (prawomocne orzeczenie z 15 czerwca 1962 r. Nr KD 6/62) za niedopełnienie obowiązków zawodowych adwokata.Przy wymiarze kary w sprawie niniejszej okoliczność dotychczasowej karalności obwinionego została całkowicie pominięta.Nie jest do przyjęcia stanowisko Komisji Dyscyplinarnej uzasadniające znikomą szkodliwość społeczną czynu obwinionego tym, że klient zlecający mu wniesienie sprawy karnej do Sądu nie ma do niego pretensji. Jest niewątpliwie rzeczą klienta ocenić skutki zaniedbania adwokata, klient może nawet takie zaniedbanie wybaczyć, jednakże formułowanie na tej podstawie przez Komisję Dyscyplinarną wniosków o mniejszej lub większej szkodliwości społecznej czynu godzi nie tylko w społeczne zadania zawodu adwokata, lecz również w zadania, jakie wkłada na adwokata obowiązujące ustawodawstwo.Wreszcie wniesienie sprawy do sądu po upływie 9 miesięcy od daty jej przyjęcia stanowi rażący przykład niedopuszczalnego stylu pracy adwokata i takie zaniechanie zawiera w sobie dużą społeczną szkodliwość, która powinna znaleźć swój wyraz w odpowiednio surowej karze.Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna, uniewinniając obwinionego z zarzutu niedopełnienia obowiązku wystąpienia na rozprawie przed Sądem Powiatowym w K. w sprawie cywilnej o dział spadku (zlecone obwinionemu przez T. i W.), dopuściła się naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło Komisję do wydania orzeczenia uniewinniającego obwinionego z tego zarzutu.Jak wynika z protokołu oględzin akt sądowych i zeznań świadków T. i W., obwiniony - będąc pełnomocnikiem wymienionych wyżej osób - nie wystąpił na rozprawie przed Sądem Powiatowym w K. w dniu 9 grudnia 1958 r., jak również nie wziął udziału w dalszych czynnościach Sądu przeprowadzonych w dniach 7 i 30 listopada 1960 r.Należy zakwestionować pogląd Komisji Dyscyplinarnej wyrażony w uzasadnieniu orzeczenia, że skoro postępowanie w sprawie działowej zakończyło się zawarciem ugody sądowej przez uczestników postępowania, przy czym sami uczestnicy tego postępowania nie zgłaszają pretensji pod adresem obwinionego, to w tym stanie rzeczy nie można przypisać mu winy. Przepis art. 49 ustawy o ustroju adwokatury, określając charakter pracy zawodu adwokata, zalicza do podstawowych jego obowiązków zastępstwo stron przed sądami. Naruszenie tego obowiązku stanowi poważne przewinienie dyscyplinarne.Ponieważ represja karna będzie prawidłowo ukształtowana tylko wówczas, gdy Komisja Dyscyplinarna rozpatrzy całość prawy, Sąd Najwyższy uznał za słuszne uchylić zaskarżone orzeczenie w całości.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 49

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.