RAdw 14/63
WyrokIzba Cywilna1963-04-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienia procesowe w postępowaniu dyscyplinarnym adwokata, polegające na niewystarczającym przesłuchaniu świadków i błędnej ocenie ich zeznań, mogą stanowić podstawę do uchylenia orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił orzeczenie Komisji Dyscyplinarnej, uznając, że uchybienia procesowe w postaci niewystarczającego przesłuchania świadków i błędnej oceny ich zeznań miały wpływ na treść orzeczenia. Brak bezpośredniej oceny zeznań świadków, zwłaszcza gdy są one sprzeczne z wyjaśnieniami obwinionego, uniemożliwia prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i może prowadzić do rażąco niewspółmiernej kary.Stan faktyczny
Adwokat X został uznany przez Komisję Dyscyplinarną za winnego nie wpłacenia w terminie części zainkasowanych od klientów sum, co naraziło Skarb Państwa na uszczuplenie podatku oraz nieuiszczenia w pełni kosztów Zespołu Adwokackiego i świadczeń na rzecz samorządu. Komisja wymierzyła mu karę upomnienia. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję, zarzucając oczywistą niesłuszność orzeczenia z powodu uchybień procesowych i błędnej oceny dowodów, a także rażąco łagodnej kary.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie Komisji Dyscyplinarnej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 1963 r. sprawy adwokata X na skutek rewizji założonej przez Ministra Sprawiedliwości od prawomocnego orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej Izby Adwokackiej w A. z dnia 19 maja 1962 r. KD 20/62,uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę tejże Komisji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneKomisja Dyscyplinarna Wojewódzkiej Izby Adwokackiej w A. prawomocnym orzeczeniem z dnia 19 maja 1962 r. uznała adwokata X za winnego tego, że w latach 1959 i 1960 jako członek Zespołu Adwokackiego Nr 1 w Z. nie wpłacił do kasy tegoż Zespołu - z sum zainkasowanych od klientów - łącznej kwoty 1.970 zł przez co naraził Skarb Państwa na uszczuplenie podatku, oraz nie uiścił w pełni kosztów Zespołu i świadczeń na rzecz samorządu adwokackiego, i za to przewinienie Komisja Dyscyplinarna wymierzyła adwokatowi X karę upomnienia.Od tego orzeczenia Minister Sprawiedliwości założył rewizję, zarzucając temuż orzeczeniu oczywistą niesłuszność, wynikającą z uchybień procesowych i z błędnej oceny okoliczności faktycznych przyjętych za jego podstawę, oraz wymienienie rażąco niewspółmiernie łagodnej kary.W szczególności Minister Sprawiedliwości wywodził w rewizji, że zarówno w toku dochodzenia dyscyplinarnego, jak i podczas rozprawy dyscyplinarnej nie został przesłuchany ani jeden świadek, z przesłuchania zaś przynajmniej niektórych świadków nie należało rezygnować, bo chociaż obwiniony w zasadzie nie przeczył, że mogą istnieć różnice między wpłatami rzeczywiście przez niego przyjętymi a wpłatami ewidencjonowanymi w zespole, to jednak wiarygodność zeznań niektórych świadków zakwestionował. Jeżeli Komisja Dyscyplinarna mogła uznać za zbędne wzywanie tych osób, których zeznania, znajdujące się w aktach sprawy karnej skarbowej, nie spotkały się ze strony obwinionego z konkretnymi zastrzeżeniami, to brak udziału w postępowaniu dyscyplinarnym tych świadków, których zeznania są sprzeczne z wyjaśnieniami obwinionego, stanowi uchybienie procesowe mające wpływ na treść orzeczenia. W szczególności, jeśli Komisja nie dała wiary zeznaniom świadka S., motywując to w ten sposób, że dalsze prowadzenie sprawy powierzył on adwokatowi B. i musiał go niewątpliwie wynagrodzić, to trzeba stwierdzić, że bez przesłuchania S. i bezpośredniej oceny jego zeznań nie można absolutnie mieć pewności, jakie sumy z kwot wpłaconych przez tego świadka w jego sprawie powinny obciążać konto obwinionego, a jakie konto adwokata B.Całkowicie niesłuszna i zapewne niewystarczająca jest dokonana przez Komisję ocena zeznań świadka P. Jeśli podstawą do odrzucenia zeznań tego świadka był wyłącznie pogląd, że rodzaj sprawy nie usprawiedliwiał w niczym zapłaty honorarium w wysokości podanej przez P., to z tego rodzaju argumentacją zupełnie nie można się zgodzić, gdyż dowolne przypuszczenie o rzekomym nieprawdopodobieństwie wpłacenia odpowiednio wysokiej kwoty dotąd nie może stanowić przesłanki oceny zeznań za niewiarygodne, dokąd ocena ta nie jest bezpośrednia i oparta na wyraźnie wskazanych, realnych motywach.Opisane wyżej zbyt pobieżne ustosunkowanie się przez Komisję Dyscyplinarną do materiału dowodowego mogło mieć wpływ na orzeczenie również w zakresie kary i dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- RAdw 70/63 1963-12-28Czy naruszenie obowiązków zawodowych przez adwokata, w tym niewniesienie sprawy w terminie i niestawienie się na rozprawie, przy uwzględnieniu wcześniejszej karalności dyscyplinarnej i społecznej szkodliwości czynu, uzas…
- RAD 1/68 1968-03-11Czy naruszenie przepisów dotyczących przyjmowania wpłat poza kasą zespołu adwokackiego oraz nieprawidłowości w prowadzeniu spraw klienta stanowią podstawę do uchylenia orzeczenia komisji dyscyplinarnej i przekazania spra…
- SDI 20/04 2004-09-03Czy naruszenie prawa do obrony adwokata przez rozpoznanie sprawy pod jego nieobecność, mimo usprawiedliwienia, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania dyscyplinarnego?
- II ZSG 2/22 2022-11-10Czy uchylenie przez sąd dyscyplinarny wyroku sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy sąd odwoławczy stwierdził błędy w ocenie materiału dowodowego i ustaleń faktycznych, sta…
- II ZK 26/25 2025-09-30Czy w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów proceduralnych przez sąd dyscyplinarny niższej instancji, sąd odwoławczy powinien uchylić zaskarżone orzeczenie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.