Rw 269/76

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Furtak. Sędziowie: płk E. Olczak, płk W. Sieracki (sprawozdawca).Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk Z. Stefaniak.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 1976 r. na rozprawie sprawy Bogdana K., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 210 § 1 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności, 5.000 zł grzywny oraz karę dodatkową pozbawienia praw publicznych na okres 2 lat, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 12 lipca 1976 r. nie uwzględnił rewizji obrońcy i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, przy czym za podstawę prawną orzeczenia kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych przyjął art. 40 § 1 pkt 3 k.k., zamiast błędnie powołanego art. 40 § 3 k.k.Uzasadnienie faktycznePowołanym wyrokiem Bogdan K. skazany został za to, że dnia 3 kwietnia 1976 r. około godz. 23.30 w N1 dokonał napadu rabunkowego na Leopolda R. w ten sposób, iż po wypiciu wspólnie z wymienionym wódki i udaniu się na ul. 22 Lipca, korzystając z ciemności i z tego, że w pobliżu nie było żadnych osób trzecich, chwycił pokrzywdzonego ręką za gardło i grożąc mu pobiciem (...) zażądał oddania pieniędzy, a następnie wyjął z wewnętrznej kieszeni marynarki portfel i zabrał z niego w celu przywłaszczenia kwotę około 17.000 zł, po czym zbiegł.(...) Skarżący wnosił w swej rewizji o zmianę zaskarżonego wyroku przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego z art. 210 § 1 k.k. na art. 208 k.k. z jednoczesnym ustaleniem, że oskarżony dopuścił się kradzieży kwoty nie przekraczającej 5.200 zł, złagodzenie wymierzonej tym wyrokiem kary pozbawienia wolności i uchylenie kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zawarte w rewizji wywody, zmierzające do uzasadnienia zarzutu obrazy prawa materialnego przez błędne zakwalifikowanie w zaskarżonym wyroku czynu oskarżonego z art. 210 § 1 k.k., zamiast z art. 208 k.k., nie są przekonujące. Przede wszystkim podkreślić należy, że na tle zebranego w sprawie materiału dowodowego brak podstaw do stwierdzenia, iż budzi zastrzeżenie wiarygodność zeznań świadka - pokrzywdzonego Leopolda R., który w czasie rozprawy głównej zeznał: "W pewnej chwili podszedł do mnie oskarżony i powiedział, żebym dał mu pieniądze. Powiedziałem, że nie dam mu pieniędzy, bo nie mam. Wtedy oskarżony chwycił mnie za gardło, a następnie odpiął pas i powiedział, żebym oddał mu pieniądze, bo stracę zęby, po czym zaczął mnie mocno ściskać za gardło (...) i straszył, że powybija mi zęby trzymanym pasem. Następnie pchnął mnie na mur (...). Wtedy wyciągnął mi z kieszeni portfel. W chwili zajścia bałem się, że oskarżony zrealizuje swój zamiar wybicia mi zębów (...). Bałem się oskarżonego, gdyż jest młody i silny, ja choruję na żołądek i nie mam siły (...)". Zeznanie pokrzywdzonego, że oskarżony groził mu, iż pasem "wybije" mu zęby, znajduje bezpośrednie potwierdzenie w treści zeznań świadka Danuty D. (...).(...) W świetle przedstawionych dowodów uznać należało, że brak podstaw do skutecznego kwestionowania zawartego w zaskarżonym wyroku ustalenia, iż oskarżony realizując swój zamiar zabrania Leopoldowi R. w celu przywłaszczenia pieniędzy groził mu - w razie oporu z jego strony - natychmiastowym "wybiciem" zębów pasem (...). Na tle tego ustalenia należy stwierdzić, że czyn polegający na umyślnym "wybiciu" zębów pokrzywdzonemu powoduje z reguły uszkodzenie jego ciała, co w ujęciu przepisu art. 210 § 1 k.k. stanowi użycie gwałtu na osobie. Uogólniając to stwierdzenie, należy wyrazić zapatrywanie, że wówczas, gdy określony czyn powoduje z reguły uszkodzenie ciała u pokrzywdzonego, to groźba bezzwłocznego dokonania takiego czynu stanowi - w myśl art. 210 § 1 k.k. - groźbę natychmiastowego użycia gwałtu na osobie pokrzywdzonego, przy czym - wbrew twierdzeniu skarżącego - zaznaczyć należy, że na tle istoty przestępstwa określonego w tym przepisie bez znaczenia jest okoliczność, iż pokrzywdzony nie przeciwstawił się działaniu sprawcy. Jeżeli więc - jak to prawidłowo w zaskarżonym wyroku ustalono - oskarżony zabrał w celu przywłaszczenia pieniądze pokrzywdzonemu po uprzednim zagrożeniu mu, że w razie oporu z jego strony "wybije" mu zęby sprzączką od pasa, i jeżeli ta groźba wywołała u pokrzywdzonego obawę, że w razie oporu z jego strony oskarżony spełni natychmiast tę groźbę i spowoduje uszkodzenie ciała u pokrzywdzonego, co sparaliżowało jego wolę przeciwstawienia się działaniu oskarżonego, to należało uznać, iż czyn oskarżonego wyczerpuje znamiona przestępstwa rozboju określonego w art. 210 § 1 k.k. (...).W świetle przedstawionych rozważań i uwzględniając powołane uprzednio przepisy odnoszące się do opłaty i kosztów za postępowanie rewizyjne, należało orzec jak na wstępie.