I K 1404/52

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa K., osk. z art. 259 k.k., po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 6 sierpnia 1952 r., na podstawie art. 375 k.p.k. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Krakowie wyrokiem z dnia 6 sierpnia 1952 r. uznał osk. Józefa K. za winnego rozboju, za co na podstawie art. 259 k.k. skazał go przy zastosowaniu art. 18 § 1 k.k. na trzy lata więzienia.Rewizja oskarżonego, wnosząc o uchylenie wyroku i uznanie oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 257 § 1 k.k., i wymierzenie mu za to przestępstwo, przy zastosowaniu art. 18 § 1 k.k., kary jednego roku więzienia z zaliczeniem na jej poczet okresu tymczasowego aresztowania zarzuca, między innymi, bezzasadne przypisanie oskarżonemu przestępstwa przewidzianego w art. 259 k.k., oskarżony bowiem dopuścił się jedynie przestępstwa z art. 257 § 1 k.k., skoro on i jego koledzy nie użyli żadnego gwałtu nawet wówczas, gdy odmówiono im wydania biżuterii, co wynika z zeznań świadka Heleny B., która stwierdziła, że "sprzeciwiała się oddaniu kolczyków i kolczyków tych nie oddała", a stan subiektywnego przerażenia poszkodowanych nie może być utożsamiony ze stanem bezbronności w rozumieniu przepisów art. 259 k.k.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny:Sąd Wojewódzki, opierając się na zeznaniach pokrzywdzonych złożonych na rozprawie, przyjął, że oskarżeni przy rabunku nie stosowali przymusu fizycznego. Z uzasadnienia wyroku wynikałoby, że Sąd przyjmuje, że oskarżeni doprowadzili pokrzywdzone do stanu kompletnej bezbronności terrorem, wynikającym z zachowania się oskarżonych, w następstwie czego pokrzywdzone nawet nie próbowały krzykiem zaalarmować otoczenia.Nie można uznać za zasadny zarzut rewizji oskarżonego, że stan w jakim znajdowały się pokrzywdzone nie może być uznany za stan bezbronności, o którym mowa w przepisie art. 259 k.k. Za doprowadzenie bowiem do takiego stanu należy uważać użycie takich środków, które nie będąc bezpośrednim aktem przemocy fizycznej lub psychicznej wpływają jednak na zachowanie się człowieka, pozbawiając go możności przeciwdziałania zaborowi.W myśl powyższego należy przyjąć, że oskarżeni dopuścili się zbrodni z art. 259 k.k. Zachowanie się oskarżonych, sposób odnoszenia się do pokrzywdzonych w całokształcie okoliczności zajścia zawierały w sobie groźbę użycia natychmiastowego gwałtu. Najlepszym tego dowodem jest właśnie fakt, że pokrzywdzone nie zaalarmowały otoczenia, a następnie zgodnie z poleceniem oskarżonych nie opuszczały przez pewien czas namiotu, a więc subiektywnie znajdowały się w stanie przewidzianym przez art. 259 k.k.Groźba, o której mowa w art. 259 k.k., może być wyrażona nie tylko za pomocą słów, ale również za pomocą takiego zachowania się, które ma na celu wywołanie obawy w psychice oskarżonego i które obiektywnie jest zdolne obawę tę wywołać. (…)