Rw 392/64
PostanowienieIzba Cywilna1964-06-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak skruchy oskarżonego może stanowić okoliczność obciążającą przy wymiarze kary, zwłaszcza w kontekście prawa do obrony?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak skruchy nie może stanowić okoliczności obciążającej przy wymiarze kary, ponieważ skrucha jest nierozłącznie związana z przyznaniem się do winy. Traktowanie nieprzyznania się do winy jako okoliczności obciążającej godziłoby w zasadę prawa do obrony. Kara orzeczona w sprawie była współmierna do stopnia zawinienia oskarżonego.Stan faktyczny
Mirosław M. został skazany wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego za odmowę wykonania rozkazu w sprawach służbowych oraz samowolne oddalenie się z jednostki wojskowej. Prokurator zaskarżył wyrok, wnosząc o uchylenie go w części dotyczącej wymierzonej kary, uznając ją za niewspółmiernie łagodną. Prokurator argumentował, że brak skruchy oskarżonego powinien stanowić okoliczność obciążającą.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić skargę rewizyjną prokuratora bez uwzględnienia i utrzymać w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie z dnia 21 lutego 1964 r. w sprawie Mirosława M.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk J. Badecki.Sędziowie: ppłk A. Kruszka (sprawozdawca), ppłk H. Kostrzewa.Prokurator: ppłk W. Ciechanowicz.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej prokuratora, sprawę Mirosława M., skazanego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie z dnia 21 lutego 1964 r. z art. 119 § 1 k.k.W.P. na karę 8 miesięcy więzienia i z art. 108 § 1 k.k.W.P. na karę 6 miesięcy więzienia oraz na karę łączną 9 miesięcy więzienia za to, że 1) 3 grudnia 1963 r., na terenie jednostki wojskowej, odmówił wykonania rozkazu w sprawach służbowych w ten sposób, iż po kilkakrotnym wydaniu mu przez dowódcę baterii, oficera Henryka N., rozkazu w sprawie włożenia płaszcza i udania się do aresztu celem odbycia wymierzonej mu przez szefa sztabu tej jednostki wojskowej kary 14 dni aresztu zwykłego, rzucił płaszcz na podłogę i oświadczył, że do aresztu nie pójdzie; 2) 2 stycznia 1964 r., po wykorzystaniu urlopu okolicznościowego i wyleczeniu choroby ostrego nieżytu żołądka, nie powrócił do jednostki wojskowej, lecz samowolnie przebywał poza tą jednostką do dnia 7 stycznia 1964 r., to jest do chwili, kiedy, wracając, został na dworcu kolejowym zatrzymany przez patrol Komendy Garnizonu, a następnie osadzony w areszcie.Prokurator Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w Krakowie zaskarżył wyrok z powodu wymierzenia oskarżonemu niewspółmiernie łagodnej kary z art. 119 § 1 k.k.W.P. oraz kary łącznej i wnosił o uchylenie wyroku w tej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy postanowiłskargę rewizyjną prokuratora pozostawić bez uwzględnienia, a wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie z dnia 21 lutego 1964 r. w sprawie Mirosława M. utrzymać w mocy.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził m.in. następujący pogląd:(...) Wbrew stanowisku prokuratora, nieokazanie przez oskarżonego skruchy nie może stanowić przy wymiarze kary okoliczności obciążającej, i to tym bardziej w wypadku uprzedniej karalności sądowej czy w ogóle dotychczasowego nagannego trybu życia. Skrucha jest nierozłącznie związana z koniecznością przyznania się sprawcy do popełnienia przestępstwa. Gdyby brak skruchy potraktować jako okoliczność obciążającą, to należałoby równocześnie za taką okoliczność uznać nieprzyznanie się sprawcy do popełnienia przestępstwa, a to godziłoby w oczywisty sposób w zasadę procesową przewidującą prawo oskarżonego do obrony. Nieprzyznanie się oskarżonego jest formą jego obrony i wykonywanie prawa do obrony w tej postaci nie może stanowić okoliczności wpływającej ujemnie na jego położenie procesowe, a w szczególności na surowszy wymiar kary.Nie można zgodzić się z twierdzeniem prokuratora, jakoby okoliczności rzeczywiście obciążające oskarżonego nie znalazły odbicia w wymiarze kary. Wbrew zdaniu prokuratora kara ta nie została orzeczona "w dolnej granicy przewidzianej ustawą".Wymierzona kara z art. 119 § 1 k.k.W.P. jest represją współmierną do stopnia zawinienia oskarżonego. Podobnie za współmierną należy też uznać karę łączną (...).
Powiązane orzeczenia
- Rw 25/65 1965-02-22Czy sąd może skazać oskarżonego za przestępstwo nieobjęte aktem oskarżenia, jeśli jego zachowanie wyczerpuje znamiona innego przestępstwa, a strony zostały o tym uprzedzone?
- Rw 45/64 1964-07-02Czy w przypadku, gdy czyn oskarżonego wyczerpuje znamiona dwóch przepisów prawa karnego, należy go kwalifikować z przepisu surowszego, a kary jednostkowe uchylić, pozostawiając karę łączną z odpowiednio zmienioną podstaw…
- Rw 1323/64 1964-08-12Czy oskarżony może skutecznie cofnąć skargę rewizyjną wniesioną przez swojego obrońcę do Izby Wojskowej Sądu Najwyższego?
- Rw 1422/63 1963-12-30Czy wyrok sądu wojskowego, który nie zawiera szczegółowego opisu stanu faktycznego i nie analizuje dowodów, spełnia wymogi proceduralne?
- WSP 1 13 2013-02-21Czy skarga na przewlekłość postępowania przygotowawczego, wniesiona po prawomocnym zakończeniu tego postępowania, podlega rozpoznaniu?
Powołane przepisy
art. 119 § 1 KKart. 108 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.