Rw 783/86

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk J. Jeż. Sędziowie: ppłk J. Steckiewicz, ppłk B. Szerszenowicz (sprawozdawca).Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Rewucki.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 1986 r. na rozprawie sprawy nieprawomocnie skazanych za przestępstwo określone w: 1) Jerzego W. - art. 208 k.k. na kary 4 lat pozbawienia wolności, 300.000 zł grzywny, konfiskaty mienia w całości, podania wyroku do publicznej wiadomości, 2) Bogdana F. - art. 208 k.k. na kary 3 lat pozbawienia wolności, 300.000 zł grzywny, konfiskaty mienia w całości, podania wyroku do publicznej wiadomości, z powodu rewizji, wniesionych przez obrońców obydwu oskarżonych oraz przez oskarżonego Bogdana F., od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 19 września 1986 r.zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Podnosząc zarzut rażącej surowości orzeczonych kar pozbawienia wolności oraz grzywien, rewizje od tego wyroku złożyli obrońcy obydwu wymienionych oskarżonych. Obrońca oskarżonego Jerzego W. wniósł w rewizji o zmianę zaskarżonego wyroku przez obniżenie kary pozbawienia wolności do wysokości pozwalającej na zastosowanie przepisów ustawy z dnia 17 lipca 1986 r. o szczególnym postępowaniu wobec sprawców niektórych przestępstw oraz złagodzenie grzywny co najmniej o połowę. Natomiast obrońca oskarżonego Bogdana F. domagał się znacznego złagodzenia orzeczonej kary pozbawienia wolności i wymierzonej wobec oskarżonego grzywny.Rewizję złożył także oskarżony Bogdan F., który stwierdzając, że:- jego udział w przestępstwie był mniejszy, niż to ustalono w zaskarżonym wyroku,- uzyskane z przestępstwa korzyści przekazał współoskarżonemu Jerzemu W.,- w chwili popełnienia czynu miał w pewnym stopniu ograniczoną zdolność pokierowania swoim postępowaniem,- z przestępstwa nie odniósł żadnej korzyści,- wymierzona mu kara jest niewspółmiernie surowa,wniósł o złagodzenie orzeczonej kary pozbawienia wolności i obniżenie wysokości wymierzonej grzywny.Po wysłuchaniu obrońcy oskarżonego Bogdana F., popierającego rewizję, oraz przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, postulującego utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy,Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Za chybiony, pozostający w sprzeczności z treścią art. 120 § 8 zdanie drugie k.k., uznać należy argument podniesiony przez obrońcę oskarżonego Jerzego W., a sprowadzający się do stwierdzenia, że "(...) przy współuczestnictwie kara ta (grzywna - dop. SN) winna być orzeczona najwyżej w części proporcjonalnej do osobiście zabranego mienia lub w połowie wartości całego zagarniętego mienia". Powołany art. 120 § 8 k.k. natomiast stanowi: "(...) jeżeli zagarnięcia mienia dopuściło się dwóch lub więcej sprawców w porozumieniu, sąd przyjmuje za podstawę oceny prawnej czynu ogólną wartość zagarniętego mienia". Pojęcie "wartości mienia zagarniętego" użyte zostało także w art. 3 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o szczególnej odpowiedzialności karnej. Norma interpretacyjna, określona w art. 120 § 8 k.k., zamieszczona została w rozdziale XVII kodeksu, zawierającym wyjaśnienie wyrażeń ustawowych, i ma uniwersalne zastosowanie na gruncie prawa karnego; przepisy zaś ustawy z dnia 10 maja 1985 r. nie wyłączają jej stosowania. Dlatego też należy wyrazić następujący pogląd: zawarta w art. 120 § 8 zdanie drugie k.k. reguła określająca sposób ustalania wartości mienia zagarniętego przez współdziałających w porozumieniu dwóch lub więcej sprawców ma pełne zastosowanie w wypadku stosowania przez sąd art. 3 § 1 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o szczególnej odpowiedzialności karnej (Dz. U. Nr 23, poz. 101).Odnosi się to również do sytuacji zaistniałej w rozpoznawanej sprawie, gdyż nie ma wątpliwości co do tego, że przypisanego im przestępstwa obydwaj oskarżeni dopuścili się wspólnie i w porozumieniu. Brak zatem podstaw uzasadniających złagodzenie orzeczonych grzywien, gdyż wymierzone one zostały przez sąd - z uwzględnieniem nakazu wynikającego z art. 3 § 1 pkt 1 powołanej ustawy z dnia 10 maja 1985 r. - praktycznie w minimalnej wysokości (...).