Rw 965/65

Uzasadnienie faktyczneSąd I instancji nie uwzględnił wniosku obrońcy o wezwanie na rozprawę biegłych lekarzy-psychiatrów, którzy w toku postępowania przygotowawczego badali stan umysłowy skazanego Zbigniewa M. Podstawę do oddalenia tego wniosku - jak wynika z motywów postanowienia - dał sądowi fakt, że biegłym znana była treść dokumentu złożonego na rozprawie przez obrońcę. Dokumentem tym jest orzeczenie GWKL o niezdolności do służby wojskowej ojca skazanego, a to wobec rozpoznania u niego padaczki pod postacią napadów dużych, rzadko powtarzających się.Wprawdzie biegłym znana była treść tego dokumentu, jednakże okoliczność ta nie uzasadniała oparcia się w niniejszej sprawie tylko na pisemnej opinii złożonej przez biegłych. W ten sposób nastąpiło ograniczenie prawa obrony do zadawania biegłym pytań w związku z ich opinią.Celowość wezwania na rozprawę biegłych psychiatrów wynika również z tego, że biegli ci ocenili odmiennie przydatność skazanego do służby wojskowej niż Garnizonowa Wojskowa Komisja Lekarska.Sąd I instancji dokonał w wyroku oceny wartości dowodowej orzeczenia sądowo-psychiatrycznego wymienionych wyżej biegłych i nie podzielił wyrażonego przez nich poglądu, że skazany w chwili popełnienia przestępstwa, z powodu zakłóceń psychicznych pod postacią płytkiej reakcji depresyjnej, miał zdolność rozpoznania znaczenia czynu i kierowania swoim postępowaniem ograniczoną w znacznym stopniu w rozumieniu art. 16 § 1 k.k.W.P. Swoje stanowisko w tym względzie sąd uzasadnił w sposób następujący: "U oskarżonego zauważa się tendencję do symulacji zaburzeń pamięci i orientacji, o czym przekonano się w toku przewodu sądowego. Jak już zauważono poprzednio, oskarżony na początku składania swoich wyjaśnień robił wrażenie człowieka anormalnego, twierdził, że nic nie pamięta i nic nie wie. Kiedy się zorientował, że sąd dysponuje dowodami z innych źródeł, zmienił swoją postawę i zaczął rzeczowo i logicznie wyjaśniać szczegóły swego czynu. Podobne obserwacje poczynili biegli lekarze w czasie badania w styczniu 1965 r. Również orzeczenie Garnizonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia 6 września 1965 r. ocenia pozytywnie przydatność oskarżonego do służby wojskowej. Wobec powyższego nie może mieć do oskarżonego zastosowania przepis art. 16 § 1 k.k.W.P.".Nie wdając się w ocenę merytorycznej słuszności przytoczonych wyżej wywodów, stwierdzić należy, że sąd I instancji, mając wątpliwości co do słuszności końcowych wniosków opinii biegłych, powinien był wezwać ich na rozprawę i zadać im odpowiednie pytania dla wyjaśnienia kwestii poczytalności skazanego w chwili popełnienia przestępstwa, a to stosownie do przepisu art. 81 k.w.p.k. Gdyby również ustne wyjaśnienia biegłych nie usunęły tych wątpliwości, sąd mógł skorzystać z możliwości wezwania innych biegłych.Odrzucając opinię biegłych co do ustalenia stanu umysłowego skazanego w zasadzie tylko na podstawie wyników własnej obserwacji, sąd wypowiedział się w kwestii, do której rozstrzygnięcia wymaga się wiadomości specjalnych (art. 74 § 1 k.k.W.P.).W tym stanie rzeczy zaskarżony wyrok nie mógł się ostać i podlega uchyleniu.