V CNP 71/08

Izba Cywilna2008-11-06

Skład orzekający: Lech Walentynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji, oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające apelację, może być skutecznie wniesiona, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody wynikającej z wydania tego postanowienia?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji przysługuje, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia nie było możliwe. Kwestionowane postanowienie formalne sądu drugiej instancji, oddalające zażalenie, samoistnie nie może stanowić szkody, a jedynie zamyka możliwość kontroli instancyjnej orzeczenia sądu pierwszej instancji. Skarżący nie może skutecznie uprawdopodobnić szkody, jeśli zaskarża jedynie postanowienie formalne, a nie merytoryczne orzeczenie sądu pierwszej instancji, które stało się prawomocne.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jego zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające apelację. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 71/08 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości "H.(...)" Spółki z o.o. w W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 27 grudnia 2006 r., sygn. akt I ACz (…) [WSC (…)] w sprawie z powództwa Syndyka Masy Upadłości "H.(...)" Spółki z o.o. w W. przeciwko "I.(…)" Spółce z o.o. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 listopada 2008 r., odrzuca skargę. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 27 grudnia 2006 r. [sygn. akt ACz (…) Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie Syndyka Masy Upadłości „H.(...)” Sp. z o.o. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 listopada 2006 r. [sygn. akt X GC (…)] odrzucającego apelację od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 18 października 2006 r. Syndyk Masy Upadłości „H.(...)" Sp. z o.o. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego, opierając ją na podstawie naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 1302 § 3 i 4 k.p.c. w związku z art. 4792 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub 2 uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. W wyjątkowych wypadkach - jak stanowi § 2 powołanego artykułu - gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, skarga przysługuje także od prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej lub drugiej instancji, jeżeli strony nie skorzystały z przysługujących im środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie orzeczenia w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych. W rozpoznawanej sprawie istotne jest to, że kwestionowane postanowienie formalne Sądu Apelacyjnego o oddaleniu zażalenia zamknęło stronie skarżącej tylko możliwość kontroli instancyjnej orzeczenia Sądu Okręgowego i samoistnie nie może stanowić szkody. W konsekwencji istnieje wyrok Sądu Okręgowego z dnia 18 października 2006 r., korzystający z waloru prawomocności i powagi rzeczy osądzonej (art. 365 i 366 k.p.c.). Nie został on zakwestionowany również w tej skardze, zatem nie może podlegać jakiejkolwiek weryfikacji w sprawie skargowej. Wniesiona skarga nie spełnia także istotnego wymagania, przewidzianego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c., tj. uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego dotyczy. Skarżący podał, że w celu uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego postanowienia, zgłosił szereg dowodów: pozew o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym; umowę o powierniczy przelew wierzytelności; oświadczenie dłużnika; wezwania do zapłaty oraz wyrok Sądu Okręgowego w W. [sygn. akt X GC (…)]. Należy zauważyć, że skarżący - w następstwie procesowego ukształtowania swojej skargi - został pozbawiony możliwości dowodzenia, że wynik postępowania odwoławczego byłby dla niego korzystny. Sąd Najwyższy nie może zastępować sądu drugiej instancji i rozstrzygać, jakiej treści orzeczenie powinno zapaść w następstwie nieodrzucenia środka odwoławczego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2006 r. V CNP 86/06; OSNC 2007/3/47). Zaskarżając jedynie postanowienie formalne oddalające zażalenie, skarżący nie uprawdopodobnił, gdyż nie mógł uprawdopodobnić, powstania szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. postanowił, jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 1302 § 3art. 4792 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 365art. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 3§ 1§ 2§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy