V CZ 33/11
PostanowienieIzba Cywilna2011-07-21
Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Marta Romańska, Katarzyna Tyczka-Rote
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego może opierać się wyłącznie na subiektywnym przekonaniu strony o braku bezstronności sędziego, bez wskazania konkretnych obiektywnych faktów?Ratio decidendi
Przyczyny uzasadniające wyłączenie sędziego muszą mieć charakter obiektywny i znajdować oparcie w okolicznościach sprawy. Na stronie składającej wniosek o wyłączenie sędziego ciąży obowiązek powołania konkretnych faktów wskazujących na brak bezstronności, a nie jedynie wyrażenie subiektywnego przekonania co do nierównorzędnego traktowania stron. Brak takich obiektywnych okoliczności uniemożliwia uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego.Stan faktyczny
Powód złożył wniosek o wyłączenie trzech sędziów Sądu Okręgowego w sprawie o alimenty. Sąd Okręgowy oddalił ten wniosek. Powód wniósł zażalenie, zarzucając sędziom stronniczość. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, uznając je za bezzasadne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 33/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Marta Romańska (sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa M. K. przeciwko A.K . o alimenty, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lipca 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 7 października 2010 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z 7 października 2010 r. Sąd Okręgowy oddalił wniosek powoda o wyłączenie trzech sędziów tego Sądu rozpoznających sprawę. Wydając zaskarżone orzeczenie Sąd Okręgowy nie stwierdził, by sędziowie ci okazali „nieskrywaną niechęć" wobec matki powoda B. K., reprezentującej go w postępowaniu. W zażaleniu na postanowienie z 7 października 2010 r. powód wniósł o jego zmianę i orzeczenie o wyłączeniu sędziów, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. W zaskarżonym postanowieniu Sąd Okręgowy trafnie wskazał, że przyczyny uzasadniające wyłączenie sędziego muszą mieć charakter obiektywny i znajdować oparcie w okolicznościach sprawy (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 stycznia 1997 r., III AO 3/96, OSNP 1997, nr 16, poz. 305). Na powodzie ciążył przy tym obowiązek powołania konkretnych faktów wskazujących na brak bezstronności sędziów, których dotyczył wniosek o wyłączenie, nie zaś jedynie wyrażenie subiektywnego przekonania co do nierównorzędnego traktowania stron (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 4 grudnia 1969 r., I CZ 124/69, niepubl.). Okoliczności takie nie zostały przytoczone także w zażaleniu. Powód powtórzył w nim bowiem twierdzenie o stronniczym zachowaniu sędziów, o których wyłączenie wnosi i stwierdził, że przekonanie, którym uzasadnia się wniosek ma zawsze charakter subiektywny, a istotne jest, żeby okoliczności wywołujące to przekonanie w „odbiorze społecznym” usprawiedliwiały wątpliwości co do bezstronności sądu, naruszając dobro wymiaru sprawiedliwości. W świetle tej argumentacji brak jest podstaw do przyjęcia, by spełnione zostały przesłanki wyłączenia sędziego, o których mowa w art. 49 k.p.c. Co więcej, dotychczasowy przebieg postępowania przed Sądem drugiej instancji przekonuje, że okazanie przez sędziów rozpoznających sprawę niechęci wobec pełnomocnika powoda byłoby trudne z przyczyn faktycznych: na jedynej rozprawie przed Sądem
3 Okręgowym (28 września 2010 r.) powód występował bowiem osobiście, bez udziału pełnomocnika. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. orzeczono jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- V CO 165/17 2017-09-14Czy wniosek o wyłączenie sędziego może być uwzględniony wyłącznie na podstawie subiektywnych odczuć wnioskodawcy, czy też wymaga obiektywnego uprawdopodobnienia okoliczności mogących rzutować na bezstronność sędziego?
- IV CZ 120/82 1982-09-16Czy okoliczność, że sędzia był stroną w innym postępowaniu, w którym strona wnioskująca o wyłączenie była oskarżona o zniesławienie tego sędziego, uzasadnia wyłączenie sędziego od rozpoznawania sprawy cywilnej, w której…
- IV CO 222/18 2018-11-29Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów sądu jest dopuszczalny, jeśli nie wskazano indywidualnych powodów wyłączenia każdego z nich?
- II PO 5/65 1965-09-23Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów danego sądu, bez wskazania konkretnych sędziów i uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wyłączenie, podlega oddaleniu?
- II PO 7/65 1965-10-08Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów danego sądu, oparty jedynie na przypuszczeniu o braku bezstronności z uwagi na fakt, że powód był w przeszłości sędzią tego sądu, spełnia wymogi formalne i merytoryczne do uwzg…
Powołane przepisy
art. 49 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPC§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy