I KK 21/24

I KK 21/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Bednarek SSN Marek Motuk w sprawie D. K. skazanego z art. 209 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 5 kwietnia 2024 r. w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Strzelcach Opolskich z 19 stycznia 2023 r. sygn. akt II K 846/22 uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny wymierzonej skazanemu D. K. i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Strzelcach Opolskich do ponownego rozpoznania. Małgorzata Bednarek Ryszard Witkowski Marek Motuk UZASADNIENIE I KK 21/24 2 Sąd Rejonowy w Strzelcach Opolskich, wyrokiem nakazowym z 19 stycznia 2023 r. sygn. akt II K 846/22, uznał D. K. za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa z art. 209 § 1 k.k. i na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę grzywny w wysokości 300 (trzystu) stawek dziennych, określając wysokość stawki na kwotę 10 (dziesięciu) złotych. Wyrok zawierał ponadto rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów procesu. Powyższy wyrok nakazowy nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 17 lutego 2023 r. Kasację od tego wyroku, na korzyść skazanego wywiódł Prokurator Generalny, zarzucając: „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 502 § 1 k.p.k., polegające na orzeczeniu wobec oskarżonego w postępowaniu nakazowym, kary grzywny przekraczającej przewidziany w tym przepisie limit wysokości 200 stawek dziennych. W konkluzji wniósł o jego uchylenie w o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Strzelcach Opolskich. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu bez udziału stron, na podstaw art. 535 § 5 k.p.k. Zgodnie z art. 502 § 1 k.p.k. wyrokiem nakazowym można orzec jedynie karę ograniczenia wolności lub grzywnę, przy czym wysokość grzywny nie może przekraczać 200 stawek dziennych albo 200.000 zł. Rację ma więc Prokurator Generalny, argumentując, że treść tego przepisu w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości określa górną granicę kary grzywny, która może być orzeczona w trybie nakazowym. Wymierzenie kary grzywny D. K. - zaskarżonym wyrokiem nakazowym - powyżej tej granicy stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, które, z przyczyn oczywistych musi mieć istotny wpływ na treść wyroku (podobnie Sąd Najwyższy m. in. w wyrokach: z 18 października 2023 r. sygn. akt III I KK 21/24 3 KK 388/23; z 3 sierpnia 2023 r. sygn. akt II KK 102/23; z 26 lipca 2023 r. sygn. akt II KK 241/23; z 25 stycznia 2022 r. sygn. akt IV KK 639/21; z 25 lutego 2022 r. sygn. akt III KK 514/21; z 30 czerwca 2020 r. sygn. akt IV KK 158/20). Ten wpływ uwidacznia się w tym, iż skazany ponosi dolegliwość inną niż została przewidziana w ustawie, w odniesieniu do okoliczności tej sprawy – zbyt surową. Zważywszy, iż istota podniesionego w kasacji zarzutu wiąże się przekroczeniem górnej granicy liczby stawek dziennych kary grzywny orzekanych w wyroku nakazowym, nie zaś z brakiem podstaw do jej orzeczenia w trybie, o którym mowa w art. 502 § 1 k.p.k., to uznać należało, że rzeczywiście zasadnym jest uchylenie orzeczenia Sądu Rejonowego nie w całości, lecz jedynie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze grzywny i przekazanie sprawy w tym zakresie sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Rozstrzygając więc sprawę ponownie, Sąd Rejonowy w Strzelcach Opolskich będzie zobowiązany do wzięcia pod uwagę powyższych uwag i respektowania reguł określonych w art. 502 § 1 k.p.k. [J.J.] (r.g.) Małgorzata Bednarek Ryszard Witkowski Marek Motuk