I KK 33/26

WyrokIzba Karna2026-05-27

Skład orzekający: Jerzy Grubba, Zbigniewa Kapińskiego

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien być wyłączony od udziału w sprawie, w której rozpoznawana jest kasacja podnosząca zarzut nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. z powodu udziału w składzie sądu osoby powołanej na stanowisko sędziego na wniosek tej samej Rady?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego SN Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie, uznając, że w sytuacji, gdy sędzia został powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w określony sposób, a w kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu z tego samego powodu, istnieje uzasadnione przekonanie, że zarzuty te nie zostaną rozpoznane bezstronnie. Zasada nemo iudex in causa sua wymaga wyłączenia sędziego w takiej sytuacji.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego M. K. wniósł o wyłączenie sędziego SN Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie rozpoznania kasacji. W kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu z powodu powołania sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r.
Rozstrzygnięcie
Wyłączono sędziego Sądu Najwyższego Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie rozpoznania kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

I KK 33/26 POSTANOWIENIE Dnia 27 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie wniosku obrońcy skazanego M. K. o wyłączenie SSN Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 8 sierpnia 2025r. sygn. akt IV Ka 609/24, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 14 maja 2024r. w sprawie o sygn. akt III K 575/18 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 maja 2026r. na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji wniesionej na korzyść skazanego M. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 8 sierpnia 2025r. (sygn. akt IV Ka 609/24) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 14 maja 2024r. (sygn. akt III K 575/18), a prowadzonej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt I KK 33/26. UZASADNIENIE W dniu 4 maja 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego M. K. o wyłączenie sędziego SN Zbigniewa Kapińskiego od orzekania w I KK 33/26 2 sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji wniesionej na korzyść skazanego M. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 8 sierpnia 2025r. (sygn. akt IV Ka 609/24) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 14 maja 2024r. (sygn. akt III K 575/18). Uzasadniając wniosek odwołano się przede wszystkim do okoliczności związanych z powołaniem na urząd sędziego wskazanego Sędziego w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3), w sytuacji, gdy analogiczny zarzut jest stawiany sędziemu rozpoznającemu kasację. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wniosek o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy zawisłej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt I KK 33/26 sędziego SN Zbigniewa Kapińskiego jest zasadny. W kasacji podniesiono zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439§1 pkt 1 i 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia przez Sąd Okręgowy, w którego składzie orzekającym zasiadała osoba powołana na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018r., poz. 3). W sytuacji, gdy Zbigniew Kapiński został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując w przedmiocie zasadności zarzutu podniesionego w kasacji, pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439§1 pkt 1 i 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie. I KK 33/26 3 Nawiązać należy tu do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6, na gruncie analogicznej sytuacji, daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua. Co zaś istotniejsze, należy również mieć w polu widzenia i to, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., sygn. akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41). Ubolewać jedynie należy nad tym, że bez względu na zasadność stawianego w kasacji zarzutu, sędzia wyznaczony do rozpoznania sprawy, nie dostrzega tego, że miałby się wypowiadać w kwestii, w której ze względu na osobistą sytuację, nie może być postrzegany, w opinii ogółu, jako w pełni obiektywny i gotów jest przystąpić do jej rozpoznania. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] [r.g.] I KK 33/26 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41§1 KPKart. 42§1 KPKart. 439§1 pkt 1art. 439§1 pkt 2 KPK§1§1 pkt 1§1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy