I KO 128/24
Izba Karna2025-01-17
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w oparciu o ujawnienie się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, nawet w przypadku ujawnienia się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k. Instytucja wznowienia postępowania z urzędu nie służy do kwestionowania niezawisłości sędziego, a wniosek o wznowienie oparty wyłącznie na przesłankach z art. 439 § 1 k.p.k. jest niedopuszczalny.Stan faktyczny
Skazany A.P. złożył wniosek o wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego o oddaleniu jego kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Skazany powołał się na ujawnienie się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznał również wniosek skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego i nie uwzględnił wniosku skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
I KO 128/24 ZARZĄDZENIE Dnia 17 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek zarządził: 1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z 21 listopada 2024 r., sygn. I KK 288/24 (art. 542 § 3 k.p.k.); 2. nie uwzględnić wniosku skazanego A.P. o wyznaczenie obrońcy z urzędu; 3. zakreślić sprawę jako załatwioną w inny sposób. UZASADNIENIE Pismem z 27 listopada 2024 r., skazany A.P. w istocie złożył w trybie art. 9 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z 21 listopada 2024 r., sygn. I KK 288/24 o oddaleniu kasacji obrońcy od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 5 lutego 2024 r., sygn. IV Ka 299/22, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Gnieźnie z 23 lipca 2021 r., sygn. akt II K 694/20 – jako oczywiście bezzasadnej. W związku z powyższym należy przytoczyć pogląd prawny zawarty w postanowieniu Sądu Najwyższego z 23 marca 2023 r., sygn. I KZP 17/22, w którym skład 7 sędziów Sądu Najwyższego uznał, że nie jest dopuszczalne wznowienie z urzędu w trybie art. 542 § 3 k.p.k. wobec ewentualnego ujawnienia jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. postępowania kasacyjnego zakończonego wydaniem postanowienia o oddaleniu kasacji jako oczywiście
I KO 128/24 2 bezzasadnej (szerzej również na ten temat wypowiedział się Sąd Najwyższy w zarządzeniu z 24 września 2024 r., sygn. III KO 131/24, zob. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2010 r., sygn. V KO 47/10; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. III KO 99/10; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. II KO 17/13; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2021 r., sygn. I KO 10/21). Podzielając zawarte w tych judykatach poglądy prawne, które oparte są na wieloletniej praktyce orzeczniczej – Sąd Najwyższy stwierdza brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu wymienionego na wstępie postępowania kasacyjnego z uwagi na podniesioną przez skazanego okoliczność tzw. bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (por. również zarządzenie z 19 listopada 2024 r., sygn. I KO 108/24, oraz zarządzenie z 1 lutego 2024 r., sygn. I KO 109/23). Warto już tak na marginesie wskazać, że skazany ani też jego obrońca na etapie postępowania kasacyjnego nie złożyli wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Igora Zgolińskiego ani też wniosku w trybie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym. Wznowienie postępowania kasacyjnego oparte wyłącznie na okoliczności wymienionej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zatem nie może służyć do swoistego testu niezawiłości sędziego, skoro służą temu celowi odmienne instytucje przewidziane prawem. Jako że stronie nie przysługuje wniosek o wznowienie postępowania z przyczyn wyłącznie określonych w art. 439 § 1 k.p.k. wyznaczenie obrońcy z urzędu jest niedopuszczalne a sam wniosek bezprzedmiotowy wobec treści zarządzenia. W związku z powyższym zarządzono jak w części wstępnej. [WB] r.g.
I KO 128/24 3
Powiązane orzeczenia
- III KO 172/24 2025-01-17Czy możliwe jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w oparciu o ujawnienie się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k.?
- I KO 108/24 2024-11-19Czy dopuszczalne jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w przypadku ujawnienia się uchybienia z art. 439 § 1 k.p.k.?
- IV KO 86/24 2025-01-17Czy możliwe jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w oparciu o ujawnienie się jednej z bezwzględnych przyczyn odwoławczych wymienion…
- I KO 104/25 2026-01-30Czy dopuszczalne jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w przypadku ujawnienia się bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1…
- III KO 128/24 2025-01-17Czy możliwe jest wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w oparciu o art. 542 § 3 k.p.k. w związku z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależyta obsada…
Powołane przepisy
art. 542 § 3 KPKart. 9 § 2 KPKart. 439 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 29 § 5§ 3§ 2§ 1§ 1 pkt 2§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy