III KO 172/24

Izba Karna2025-01-17

Skład orzekający: Małgorzata Bednarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, w oparciu o ujawnienie się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, nawet w przypadku ujawnienia się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k. Wznowienie postępowania kasacyjnego oparte wyłącznie na okoliczności wymienionej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie może służyć do swoistego testu niezawiłości sędziego, gdyż istnieją odrębne instytucje prawne służące temu celowi.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego, które zakończyło się postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Jako podstawę wniosku wskazał ujawnienie się uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, opierając się na swojej utrwalonej praktyce orzeczniczej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego i zakreślił sprawę jako załatwioną w inny sposób.

Pełny tekst orzeczenia

III KO 172/24 ZARZĄDZENIE Dnia 17 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek zarządził: 1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z 22 sierpnia 2024 r., sygn. III KK 332/24 (art. 542 § 3 k.p.k.); 2. zakreślić sprawę jako załatwioną w inny sposób. UZASADNIENIE Pismem z 15 października 2024 r., obrońca skazanego A.W. złożył w trybie art. 9 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z 22 sierpnia 2024 r., sygn. III KK 332/24 o oddaleniu kasacji obrońcy od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie z 29 lutego 2024 r., sygn. II Ka 484/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Bochni z 16 października 2023 r., sygn. II K 504/22 – jako oczywiście bezzasadnej. Zgodnie z poglądem prawnym zawartym w postanowieniu Sądu Najwyższego z 23 marca 2023 r., sygn. I KZP 17/22, w którym skład 7 sędziów Sądu Najwyższego uznał, że nie jest dopuszczalne wznowienie z urzędu w trybie art. 542 § 3 k.p.k. wobec ewentualnego ujawnienia jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. postępowania kasacyjnego zakończonego III KO 172/24 2 wydaniem postanowienia o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej (szerzej również na ten temat wypowiedział się Sąd Najwyższy w zarządzeniu z 24 września 2024 r., sygn. III KO 131/24, zob. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2010 r., sygn. V KO 47/10; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. III KO 99/10; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. II KO 17/13; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2021 r., sygn. I KO 10/21). Podzielając w przytoczonych orzeczeniach Sądu Najwyższego poglądy prawne, które oparte są na wieloletniej praktyce orzeczniczej – Sąd Najwyższy stwierdza brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu wymienionego na wstępie postępowania kasacyjnego z uwagi na podniesioną przez obrońcę skazanego okoliczność tzw. bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (por. również zarządzenie z 19 listopada 2024 r., sygn. I KO 108/24 oraz zarządzenie z 1 lutego 2024 r., sygn. I KO 109/23). Warto już tak na marginesie wskazać, że skazany ani też obrońca na etapie postępowania kasacyjnego nie złożyli wniosku o wyłączenie sędziego M.S. ani też wniosku w trybie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym. Wznowienie postępowania kasacyjnego oparte wyłącznie na okoliczności wymienionej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie może zatem służyć do swoistego testu niezawiłości sędziego, skoro służą temu celowi odmienne instytucje przewidziane prawem. W związku z powyższym zarządzono jak w części wstępnej. [WB] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 542 § 3 KPKart. 9 § 2 KPKart. 439 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 29 § 5§ 3§ 2§ 1§ 1 pkt 2§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy