I KO 28/23

Izba Karna2023-05-29

Skład orzekający: Dariusz Kala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziego sądu okręgowego, a zażalenie na odmowę wszczęcia śledztwa w jego sprawie wpłynęło do sądu rejonowego właściwego dla tego sądu okręgowego, zachodzi potrzeba przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziego sądu okręgowego, a zażalenie na odmowę wszczęcia śledztwa w jego sprawie wpłynęło do sądu rejonowego właściwego dla tego sądu okręgowego, konieczne jest przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Argumentacja opiera się na potrzebie zapewnienia bezstronności postępowania i utrzymania zaufania publicznego do wymiaru sprawiedliwości, unikając potencjalnych podejrzeń o brak obiektywizmu.
Stan faktyczny
Do Prokuratury Okręgowej w O. wpłynęły zawiadomienia Z. K. o możliwości popełnienia przestępstwa przez sędziego Sądu Okręgowego w L. Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa. Z. K. złożył zażalenie, które zostało przekazane do Sądu Rejonowego w L. Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, wskazując na potencjalne wątpliwości co do bezstronności rozpoznania sprawy przez sąd rejonowy właściwy dla sądu okręgowego, w którym orzeka podejrzany sędzia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w L.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 28/23 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie z zażalenia Z. K. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej delegowanego do Prokuratury Okręgowej w O. z dnia 17 lutego 2023 r., sygn. akt […] o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 maja 2023 r. wniosku Sądu Rejonowego w L. z dnia 27 marca 2023 r., sygn. akt II Kp 305/23 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać powyższą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu L. UZASADNIENIE Do Prokuratury Okręgowej w O. wpłynęły zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa (wraz z załącznikami) sporządzone przez Z. K. W pismach tych ww. wnosił o zbadanie, czy sędzia Sądu Okręgowego w L. A. S. dopuścił się przestępstw niedopełnienia obowiązków służbowych i poświadczenia nieprawdy (k. 4 – 121). Po przeprowadzeniu postępowania sprawdzającego, postanowieniem z dnia 17 lutego 2023 r., sygn. akt […], prokurator Prokuratury Rejonowej delegowany do Prokuratury Okręgowej w O., na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie: I KO 28/23 2 - mającego mieć miejsce w okresie od 3 grudnia 2020 roku do 19 sierpnia 2022 r. w L. niedopełnienia obowiązków służbowych przez funkcjonariusza publicznego – sędziego Sądu Okręgowego w L., tj. w sprawie o czyn z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz - w sprawie mającego mieć miejsce w dniach 30 czerwca 2021 roku i 28 stycznia 2022 roku w L. niedopełnienia obowiązków służbowych przez funkcjonariusza publicznego - sędziego Sądu Okręgowego w L. polegającego na poświadczeniu nieprawdy co do okoliczności mających znaczenie prawne w protokołach rozpraw w sprawie III K […], tj. w sprawie o czyn z art. 231 § 1 k.k. i art. 271 § 1 k.k. przy zast. art. 11 § 2 k.k. i art. 12 § 1 k.k. Od powyższego postanowienia, w ustawowym terminie, Z. K. wywiódł zażalenie, domagając się uchylenia tego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Skarga ta, zgodnie z właściwością, została przekazana do Sądu Rejonowego w L. Postanowieniem z dnia 27 marca 2023 r., sygn. akt II Kp 305/23, Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu swego wystąpienia Sąd Rejonowy wskazał, że przekazanie ww. sprawy ze względu na dobro sprawiedliwości jest celowe z uwagi na fakt, że rozpoznawanie sprawy dotyczącej sędziego Sądu Okręgowego w L. przez Sąd Rejonowy w L. mogłoby zrodzić w opinii publicznej przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w L. zasługiwał na uwzględnienie. Nie ulega wątpliwości, że konfiguracja osobisto - zawodowych powiązań osoby, której dotyczy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa i złożone na tę decyzję procesową zażalenie Z. K. wymaga, by - ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości - sprawę rozpoznał inny równorzędny sąd i to położony poza obszarem właściwości Sądu Apelacyjnego w […]. Tylko takie posunięcie jest w stanie zagwarantować przeprowadzenie postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów orzekających w sprawie, które to podejrzenia mogłaby wywołać już sama tylko świadomość istnienia wskazanych I KO 28/23 3 wyżej powiązań. Jest ono również niezbędne do wywołania u zewnętrznych obserwatorów procesu przekonania, że wymiar sprawiedliwości realizuje swoje konstytucyjne funkcje w sposób prawidłowy i w pełni niezawisły (por. postanowienie SN z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt V KO 66/10). Pamiętać bowiem należy, że pod pojęciem „dobro wymiaru sprawiedliwości”, użytym na gruncie przepisu art. 37 k.p.k., trzeba także rozumieć potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i ich bezstronności w rozpoznaniu każdej, choćby incydentalnej, sprawy. Uwzględniając powyższe, Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w L., dla którego jednostkami nadrzędnymi są Sąd Okręgowy w P. oraz Sąd Apelacyjny w […]. Kierując się powyższą argumentacją, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. (M.K.) [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 231 § 1 KKart. 12 KKart. 271 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 12 § 1 KKart. 37 KPK§ 1 pkt 2§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy