I KRN 153/58
WyrokIzba Karna1958-09-13
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu rewizyjnego jest nieważny, jeśli brał w nim udział sędzia, który wcześniej wyłączył się od prowadzenia tej samej sprawy w pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał zaskarżony wyrok za nieważny, ponieważ brał w nim udział sędzia, który wcześniej wyłączył się od prowadzenia sprawy w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Sędzia wyłączony, nawet na własny wniosek, jest wyłączony również od prowadzenia sprawy w postępowaniu rewizyjnym, z wyjątkiem czynności niecierpiących zwłoki.Stan faktyczny
Sędzia E. wyłączył się od prowadzenia sprawy przed Sądem Powiatowym w Krośnie na podstawie art. 34 § 1 lit. d k.p.k. Sprawę rozpoznał inny sędzia. Następnie sprawa trafiła do Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie jako sądu rewizyjnego. W składzie orzekającym tego sądu uczestniczył sędzia E., który wcześniej wyłączył się od prowadzenia sprawy w pierwszej instancji. Sąd Najwyższy rozpoznał rewizję nadzwyczajną od wyroku Sądu Wojewódzkiego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uznał wyrok Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie za nieważny i przekazał sprawę temu sądowi celem ponownego rozpoznania rewizji oskarżonych.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającySąd Najwyższy w sprawie Marii G., Stanisława W. i Stanisławy K. oskarżonych z art. 255 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego rewizji nadzwyczajnej na korzyść oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 13 lutego 1957 r. w części utrzymującego, a w części zmieniającego wyrok Sądu Powiatowego w Krośnie z dnia 24 listopada 1956 r., na podstawie art. 394-396, 400, 377 lit. b k.p.k. uznał za nieważny wyrok Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie jako rewizyjnego z dnia 18 lutego 1957 r. i sprawę przekazał temuż sądowi celem rozpoznania rewizji oskarżonych od wyroku Sądu Powiatowego w Krośnie z dnia 24 listopada 1956 r.Uzasadnienie faktyczneSprawa niniejsza znalazła się na wokandzie Sądu Powiatowego w Krośnie w dniu 17 września 1956 r. i 24 października 1956 r. Sprawę rozpoznawał w tych obu terminach sędzia E. Na rozprawie w dniu 24 października 1956 r., po częściowym przeprowadzeniu przewodu sądowego sąd w osobie sędziego E. wydał postanowienie następującej treści: "sędzia postanawia z urzędu po myśli art. 34 i 35 k.p.k. szczególnie art. 34 § 1 lit. d k.p.k. wstrzymać się od rozpoznania sprawy i o przyczynie wyłączenia zawiadomić Obywatela Prezesa Sądu Powiatowego w K".W następnych terminach - 3 listopada, 15 listopada i 24 listopada 1956 r. sprawę tę rozpoznawał inny sędzia. Wyrok zapadł w ostatniej dacie.Wyrok został zaskarżony przez oskarżonych.W składzie sądzącym sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie jako rewizyjnego uczestniczył wymieniony na wstępie sędzia E. i przy jego udziale został wydany zaskarżony rewizją nadzwyczajną wyrok tegoż Sądu Wojewódzkiego z dnia 18 lutego 1957 r.Rewizja nadzwyczajna w oparciu o przepis art. 371 pkt 2 k.p.k. zarzuca wyrokowi Sądu Wojewódzkiego obrazę art. 34 § 1it. d k.p.k. polegającą na tym, że w wydaniu zaskarżonego wyroku brał udział sędzia, który wyłączył się od prowadzenia sprawy przed sądem I instancji z przyczyn wymienionych w cytowanym przepisie.W konkluzji rewizja nadzwyczajna zawiera wniosek o uznanie za nieważny zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu - Wydział Rewizyjny w Rzeszowie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje.Zaskarżony wyrok uznać należy za nieważny, albowiem w wydaniu tego wyroku brał udział sędzia, który w postępowaniu przed Sądem Powiatowym w Krośnie wyłączył się od prowadzenia tej sprawy z uwagi na przeszkody wymienione w art. 34 § 1 lit. d k.p.k.Sędzia wyłączony choćby na własny wniosek w postępowaniu przed Sądem I instancji jest wyłączony również od prowadzenia sprawy w postępowaniu rewizyjnym i nie może brać udziału w sprawie z wyjątkiem czynności nie cierpiących zwłoki (art. 35 § 1 k.p.c.).Z tych względów i na podstawie art. 377 lit. b k.p.k. Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KRN 555/66 1966-11-10Czy wyrok sądu rewizyjnego jest nieważny, jeżeli sentencja nie została podpisana przez jednego z sędziów orzekających?
- IV KO 3/58 1958-05-29Czy wyrok sądu rewizyjnego wydany w następstwie rozpoznania rewizji wniesionej przez osobę nieuprawnioną jest nieważny, czy też podlega uchyleniu w drodze rewizji nadzwyczajnej?
- VI KO 3/60 1960-02-25Czy sąd rewizyjny władny jest w toku postępowania rewizyjnego zwrócić sprawę sądowi pierwszej instancji celem usunięcia uchybień, wymagających podjęcia przez sąd pierwszej instancji czynności procesowych, a w szczególnoś…
- I KZ 66/61 1961-04-22Czy postanowienie sądu pierwszej instancji wydane z udziałem sędziego, który wcześniej orzekał w tej samej sprawie, której wyrok został uchylony, jest nieważne?
- VI KO 30/60 1960-07-21Czy sąd rewizyjny powinien wydać postanowienie o stwierdzeniu nieważności wyroku sądu pierwszej instancji, jeśli dopiero na rozprawie rewizyjnej okaże się, że istnieją okoliczności uzasadniające właściwość sądu wyższego…
Powołane przepisy
art. 255 § 1 KKart. 394art. 34art. 34 § 1art. 371 pkt 2 KPKart. 35 § 1 KPCart. 377§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.