I KZ 100/75

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia R. Staszkiewicz. Sędziowie: S. Fornalik (sprawozdawca), A. Hapon.Prokurator Prokuratury Generalnej: C. Marysz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Zbigniewa S., po rozpoznaniu zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 1975 r. i po wysłuchaniu wniosku prokuratorapostanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneZbigniew S. został skazany na kary pozbawienia wolności w rozmiarze od 8 miesięcy do 2 lat z zaliczeniem na poczet orzeczonej mu kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności okresu tymczasowego aresztowania od dnia 1 listopada 1972 r. Ponadto został on skazany na karę grzywny w łącznej kwocie 50.000 zł. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 6 czerwca 1974 r. Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 1974 r. orzeczone kary pozbawienia wolności zostały skazanemu darowane na mocy ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 159). W dniu 22 sierpnia 1974 r. skazany został zwolniony z zakładu karnego. W związku z wnioskiem obrońcy skazanego Sąd Wojewódzki w Warszawie postanowieniem z dnia 7 sierpnia 1975 r. zaliczył wyżej wymienionemu na poczet orzeczonej grzywny w kwocie 50.000 zł okres przebywania w zakładzie karnym od dnia 22 lipca 1974 r. do dnia 22 sierpnia 1974 r., tj. okres pozostawania skazanego w zakładzie karnym po wejściu w życie ustawy o amnestii z 1974 r. W pozostałej zaś części, a mianowicie co do zaliczenia skazanemu na poczet grzywny okresu przebywania w zakładzie karnym od dnia 7 września 1972 r. do dnia 22 lipca 1974 r., wniosku nie uwzględnił.Od tego postanowienia wniósł zażalenie obrońca skazanego, który wychodząc z założenia, że poszczególne kary pozbawienia wolności wymierzone skazanemu uległy darowaniu, a więc nie odbył on żadnej kary, wnosi o zaliczenie całego okresu przebywania skazanego w zakładzie karnym na poczet orzeczonej grzywny.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z treścią art. 83 § 3 k.k. sąd zobowiązany jest zaliczyć na poczet orzeczonej kary grzywny okres tymczasowego aresztowania, gdy orzeczona kara pozbawienia wolności pochłania całkowicie okres tymczasowego aresztowania albo gdy z innych przyczyn nie może być ona wykonana. Jeżeli więc w dniu wejścia w życie ustawy o amnestii wyrok nie uprawomocnił się, to przyjęć należy, że okres tymczasowego aresztowania nie przekształcił się jeszcze w część orzeczonej kary pozbawienia wolności i zachował nadal charakter środka zapobiegawczego, jako że wynikające z ustawy o amnestii uprawnienia dla skazanego oceniać należy według sytuacji, jaka istniała w dniu wejścia w życie tej ustawy, i w takim wypadku, gdy kara pozbawienia wolności uległa darowaniu, zaliczony uprzednio na jej poczet okres tymczasowego aresztowania ulega zaliczeniu na poczet orzeczonej grzywny. Natomiast w niniejszej sprawie sytuacja ukształtowała się odmiennie i w związku z tym stwierdzić należy, że jeżeli wyrok uprawomocnił się i był wykonany przed wejściem w życie ustawy o amnestii, na podstawie której następnie darowano skazanemu orzeczoną karę pozbawienia wolności, to zaliczony na poczet tej kary okres tymczasowego aresztowania przekształcił się w część tej kary i tym samym brak podstaw do zaliczenia całego okresu pobytu skazanego w zakładzie karnym na poczet orzeczonej kary grzywny, z treści art. 83 § 3 k.k. bowiem wynika, że zaliczeniu podlega jedynie okres tymczasowego aresztowania.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak wyżej.