II KK 180/22

WyrokIzba Karna2023-08-10

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej, sąd może zasądzić od oskarżyciela posiłkowego na rzecz uniewinnionego oskarżonego koszty ustanowienia obrońcy z wyboru do sporządzenia odpowiedzi na kasację, i w jakiej wysokości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zasądził od oskarżyciela posiłkowego na rzecz uniewinnionego oskarżonego koszty obrony z wyboru w postępowaniu kasacyjnym, uznając zasadność roszczenia na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. Wysokość zasądzonych kosztów została ograniczona do stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu w sprawie opłat za czynności adwokackie, zgodnie z § 11 ust. 4 pkt 2 i § 15 ust. 2 tego rozporządzenia, ponieważ sprawa została rozpoznana na posiedzeniu bez rozprawy.
Stan faktyczny
Oskarżyciel posiłkowy wniósł kasację od wyroku uniewinniającego oskarżonego P.R. od zarzutu z art. 132 Ustawy Prawo Farmaceutyczne. Kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Obrońca z wyboru oskarżonego sporządził odpowiedź na kasację i złożył wniosek o zasądzenie od oskarżyciela posiłkowego na rzecz oskarżonego kosztów obrony. Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek częściowo, zasądzając kwotę odpowiadającą stawce minimalnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od oskarżyciela posiłkowego na rzecz oskarżonego kwotę 720 złotych tytułem poniesionych kosztów za ustanowienie obrońcy z wyboru do sporządzenia odpowiedzi na kasację.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 180/22 POSTANOWIENIE Dnia 10 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński w sprawie P.R., uniewinnionego od zarzutu popełnienia czynu z art. 132 Ustawy Prawo Farmaceutyczne (Dz.U.2001 Nr 126 poz.1381) po rozpoznaniu wniosku obrońcy z wyboru o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na kasację p o s t a n o w i ł: zasądzić od oskarżyciela posiłkowego G.I.F. na rzecz P.R., kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem poniesionych kosztów za ustanowienie obrońcy z wyboru do sporządzenie odpowiedzi na kasację. UZASADNIENIE Należy odnotować, że kasacja wywiedziona przez oskarżyciela posiłkowego została - na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. - oddalona jako oczywiście bezzasadna. W tej sytuacji roszczenie P.R. – prawomocnie uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 132 Ustawy Prawo Farmaceutyczne - o zasądzenie na jego rzecz kosztów poniesionych za ustanowienie obrońcy z wyboru do sporządzenie odpowiedzi na kasację - jest uzasadnione. Ustanowiona w postępowaniu kasacyjnym obrońca z wyboru P.R. – adw. I.P. - Kancelaria Adwokacka w L. sporządziła odpowiedź na kasację (wywiedzioną przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego G.I.F. od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 31 sierpnia 2021 r.) a następnie złożyła wniosek o zasądzenie od tego oskarżyciela na rzecz P.R. kosztów ustanowienia obrońcy z wyboru w II KK 180/22 2 postępowaniu kasacyjnym w wysokości 4920 zł., na dowód czego przedłożyła fakturę z dnia 29.03.2022 r. Wniosek obrońcy należało uwzględnić tylko częściowo. Zgodnie z treścią art. 632 pkt 2 k.p.k., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi Skarb Państwa, z wyjątkiem należności z tytułu udziału adwokata lub radcy prawnego w charakterze pełnomocnika pokrzywdzonego, oskarżyciela posiłkowego lub innej osoby. W przypadku opłat za czynności adwokackie przed organami wymiaru sprawiedliwości, reguły i wysokość wynagrodzenia z tytułu kosztów obrony z wyboru unormowane zostały rozporządzeniem z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015r. poz.615, z późn.zm.). W § 11 ust. 4 pkt 2 wspomnianego rozporządzenia ustalono minimalną stawkę m.in. za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji (zatem w sprawie o najbardziej zbliżonej rodzajowo do czynności sporządzenia odpowiedzi na kasacje - por. § 20 ww. rozporządzenia) na kwotę 720 zł. Stosownie zaś do § 15 ust. 2 opłatę w sprawach niewymagających przeprowadzania rozprawy ustala się w wysokości równej stawce minimalnej. Nie ulega zatem wątpliwości, że ww. przepis ma zastosowanie w sprawie niniejszej, skoro orzeczenie w postępowaniu kasacyjnym zapadło na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Wobec jednoznacznego brzmienia ww. przepisu nie było podstaw do zasądzenia wynagrodzenia za obronę z wyboru, ponad stawkę wynikającą z przepisów powyższego rozporządzenia. Nie ma też podstaw do zasądzenia kosztów adwokackich na kwotę przewyższającą stawkę minimalną limitując jej górny pułap w granicach do sześciokrotności tej stawki, o której mowa w § 15 ust.3 skoro przepis ten odnosi się do spraw "wymagających przeprowadzenia rozprawy", do których niniejsza sprawa - rozpoznana na posiedzeniu bez udziału stron - się nie zalicza. W konsekwencji adekwatną regulacją, określającą wysokość opłaty w sprawach "niewymagających przeprowadzenia rozprawy", jest § 15 ust. 2. Przepis ten stanowi, że opłata ta równa jest stawce minimalnej. W tym miejscu warto wspomnieć, że o ile wynagrodzenie adwokata ustanowionego z wyboru ustalane jest w granicach dopuszczalnej, szerokiej II KK 180/22 3 autonomii wynikającej z art. 16 ust. 1 ustawy z 1982 r. - Prawo o adwokaturze, to ustalenia te (tj. dot. opłaty za czynności adwokackie) nie są wiążące dla organów wymiaru sprawiedliwości, zobligowanych do stosowania w tym aspekcie przepisów rozporządzenia, szczegółowo omówionych powyżej. Mając zatem na uwadze powyższe, koniecznym okazała się modyfikacja żądnej kwoty przysługującej od oskarżyciela posiłkowego w ramach kosztów związanych ze złożeniem odpowiedzi na kasację. [as] (WB)

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 132art. 535 § 3 KPKart. 632 pkt 2 KPKart. 16 ust. 1§ 3§ 11 ust. 4§ 20§ 15 ust. 2§ 15 ust.3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy