II KK 364/26

PostanowienieIzba Karna2026-10-01

Skład orzekający: Pierwszy Prezes SN Zbigniew Kapiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy kasacyjnej ze względu na jego relacje z innymi osobami związanymi ze sprawą?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego od udziału w sprawie kasacyjnej, uznając, że jego wieloletnie, przyjacielskie kontakty towarzyskie z sędzią, który brał udział w wydaniu zaskarżonego wyroku, mogą rodzić uzasadnione wątpliwości co do zachowania bezstronności. Instytucja iudex suspectus ma miejsce, gdy brak jest możliwości obiektywnego przekonania przeciętnie rozsądnej osoby, że okoliczności te nie będą rzutowały na bezstronne osądzenie sprawy.
Stan faktyczny
Sędzia Sądu Najwyższego złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej. Jako przyczynę wskazał swoje wieloletnie, przyjacielskie kontakty towarzyskie z sędzią, która brała udział w wydaniu zaskarżonego wyroku, a także z jej rodziną. Sędzia i jego rodzina zamieszkiwali w tym samym bloku mieszkalnym z rodziną drugiego sędziego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego od udziału w sprawie kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 364/26 POSTANOWIENIE Dnia 1 października 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: Pierwszy Prezes SN Zbigniew Kapiński po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 1 października 2026 r. na posiedzeniu bez udziału stron żądania sędziego Sądu Najwyższego X.1 Y.1 o wyłączenie go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II KK 364/26, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego X.1 Y.1 od udziału w sprawie kasacyjnej o sygn. akt II KK 364/26. UZASADNIENIE Zarządzeniem Prezesa Izby Karnej Sądu Najwyższego z dnia 31 lipca 2026 r. sędzia Sądu Najwyższego X.1 Y.1 został wyznaczony do udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt II KK 364/26. W dniu 10 września 2026 r. wyznaczony sędzia złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Żądanie sędziego Sądu Najwyższego X.1 Y.1 o wyłączenie go od udziału w sprawie jest zasadne. Podstawą wyłączenia sędziego w trybie przewidzianym w art. 41 § 1 k.p.k. jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłaby ona wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Instytucja iudex suspectus ma II KK 364/26 2 miejsce, gdy brak jest możliwości obiektywnego przekonania przeciętnie rozsądnej osoby, że okoliczności te nie będą rzutowały na bezstronne osądzenie sprawy (zob. m.in. postanowienie SN z 24 września 2008 r., III KK 73/08; uchwała SN z 26 kwietnia 2007 r., I KZP 9/07). W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się również, że podstawą żądania wyłączenia sędziego na wniosek są trwałe powiązania sędziego ze stroną albo jej pełnomocnikiem typu przyjaźń, wrogość, zbieżność lub rozbieżność interesów. Sporadyczne kontakty na linii stricte zawodowej nie powodują konieczności wyłączenia sędziego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 25 lutego 2015 r., III KK 351/14; wyrok Sądu Najwyższego z 11 kwietnia 1980 r., IV KR 55/80; postanowienie Sądu najwyższego z 7 lipca 1972 r., I KR 12/72). Zdaniem Sądu Najwyższego powyższe rozważania zachowują aktualność także w realiach procedowanego wniosku. W wydaniu wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie, zaskarżonego kasacją pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, brała udział między innymi sędzia X. Y. Tymczasem, jak wskazuje sędzia X.1 Y.1, z sędzią X. Y., jak również z jej rodziną, wiążą sędziego Sądu Najwyższego i jego rodzinę kilkudziesięcioletnie wynikające z przyjaźni zażyłe kontakty o charakterze towarzyskim, zapoczątkowane faktem wspólnej pracy z ojcem sędzi - sędzią Sądu Najwyższego w stanie spoczynku X. Y. Sędzia w swoim oświadczeniu podnosi również, że intensywność relacji towarzyskich i sąsiedzkich wiąże się z faktem, że obie rodziny zamieszkiwały w tym samym bloku mieszkalnym. Zdaniem Sądu Najwyższego wskazane przez sędziego okoliczności świadczą – tak jak słusznie twierdzi - o relacji wykraczającej poza zwykłą znajomość, co oznacza, że rozpoznanie sprawy kasacyjnej o sygn. II KK 364/26 przez sędziego X.1 Y.1 może w odbiorze społecznym, a także u stron postępowania, rodzić uzasadnione wątpliwości co do zachowania przez Sędziego wymogu bezstronności przy rozpoznaniu przedmiotowej sprawy. Z podanych wyżej względów, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. SSN Zbigniew Kapiński [WB] [r.g.] II KK 364/26 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41 § 1 KPK§ 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy