II KK 442/22

Sygn. akt II KK 442/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) Protokolant Anna Janczak na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 19 października 2022 r. sprawy A. P. skazanego z art. 244 k.k., z powodu kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 9 sierpnia 2021 r., sygn. akt II K 621/21, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu Garwolinie do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE A. P. został oskarżony o to, że w dniu 10 maja 2021 r. na […] w N., kierując samochodem marki N. o nr rej. […], nie zastosował się do orzeczonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Otwocku, sygn. akt II W 707/20, zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, tj. o czyn z art. 244 k.k. Sąd Rejonowy w Garwolinie, wyrokiem nakazowym z dnia 9 sierpnia 2021 r., sygn. akt II K 621/21, uznał A. P. za winnego dokonania zarzuconego mu czynu i za 2 to na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 37a § 1 k.k. w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k., wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 20 zł każda stawka. Ponadto, na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat i zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w wysokości 70.00 zł wydatków oraz kwotę 200 zł tytułem opłaty. Wyrok ten, wobec niezaskarżenia przez żadną ze stron, uprawomocnił się w dniu 9 września 2021 r. Prokurator Generalny złożył kasację od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości na korzyść skazanego. Zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 500 § 1 i 3 k.p.k., polegające na wydaniu wobec A. P. wyroku w postępowaniu nakazowym, mimo że okoliczności popełnienia opisanego w akcie oskarżenia, zarzucanego mu czynu z art. 244 k.k. i jego wina, w świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, budziły wątpliwości, gdyż w dacie czynu, tj. 10 maja 2021 r. oskarżonego nie obowiązywał już zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, orzeczony na mocy wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 20 stycznia 2021 r. sygn. akt II W 707/20, albowiem na poczet przedmiotowego zakazu, zakreślonego na okres 6 miesięcy, zaliczono oskarżonemu okres zatrzymania prawa jazdy od 6 czerwca 2020 r. z jednoczesnym uznaniem go za wykonany w całości w dniu 6 grudnia 2020 r., co winno skutkować rozpoznaniem zachowania A. P. jedynie przez pryzmat znamion wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. Podnosząc powyższe, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Garwolinie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, stąd jej rozpoznanie i uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Orzekając w niniejszej sprawie w trybie nakazowym, Sąd Rejonowy w Garwolinie rażąco naruszył art. 500 § 1 i 3 k.p.k. Przepisy te dają sądowi możliwość rozstrzygnięcia w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, o ile na podstawie zebranych 3 dowodów okoliczności czynu i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości. Brak wątpliwości dotyczy zarówno sprawstwa danego czynu, w tym wszystkich okoliczności mających wpływ na dokonanie właściwej oceny prawnej czynu, jak i winy oskarżonego, z uwzględnieniem jego wyjaśnień (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2022 r., III KK 500/21). W sprawie A. P. nie sposób mówić o braku wątpliwości co do czynu i winy oskarżonego. Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że oskarżony prowadził w dniu 10 maja 2021 r. pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, nie posiadając do tego uprawnień. Biorąc pod uwagę treść zapadłego względem A. P. wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt II W 707/20, skazującego go za wykroczenie z art. 87 § 1 k.w. i orzekającego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy (wyrok ten uprawomocnił się w dniu 25 lutego 2021 r.) zbyt pochopnie przyjął jednak, że w dniu 10 maja 2021 r. A. P. obowiązywał zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, orzeczony tym wyrokiem. Nie poczynił bowiem koniecznych ustaleń co do czasu obowiązywania przedmiotowego zakazu, na poczet którego postanowieniem Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 14 maja 2021 r., sygn. akt II W 707/20, zaliczono ukaranemu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 6 czerwca 2020 r. do dnia 6 grudnia 2020 r., uznając tym samym ów środek karny za wykonany w całości. Na konieczność zbadania sprawy w tym zakresie wskazywały wyjaśnienia oskarżonego, który oświadczył, że zakaz prowadzenia pojazdów obowiązywał go od czerwca do grudnia 2020 r. Na Sądzie rozpoznającym sprawę spoczywał obowiązek zbadania jej okoliczności oraz dokonania oceny, czy możliwe jest rozpoznanie sprawy w trybie nakazowym. Z tego zadania Sąd Rejonowy w Garwolinie należycie się nie wywiązał, w efekcie czego niesłusznie przyjął, że A. P. kierując pojazdem w dniu 10 maja 2021 r. nie stosował się do sądowego zakazu prowadzenia pojazdów, co stanowiło przestępstwo z art. 244 k.k. Tymczasem zachowanie oskarżonego powinno być oceniane jedynie przez pryzmat znamion wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. Uchybienie powyższe jest rażące oraz ma istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, co przesądza o konieczności jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w Garwolinie do ponownego rozpoznania. Ponownie 4 rozpoznając sprawę Sąd ten uwzględni okoliczności związane z okresem obowiązywania orzeczonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Otwocku zakazu prowadzenia pojazdów przez A. P. i rozważy czy zachowanie oskarżonego, polegające na prowadzeniu w dniu 10 maja 2021 r. pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym, wypełniało znamiona wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [as]