II KK 472/25

WyrokIzba Karna2025-12-10

Skład orzekający: Marek Pietruszyński, Jacek Błaszczyk, Jarosław Matras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie karne powinno zostać umorzone, jeśli oskarżony zmarł przed wydaniem wyroku skazującego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku skazującego stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. W takiej sytuacji, mimo braku wiedzy sądu pierwszej instancji o śmierci oskarżonego w dacie wyrokowania, konieczne jest umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim wydał wyrok skazujący B.S. za czyn z art. 178a § 1 k.k. w dniu 15 września 2025 r. Jednakże, jak wykazała kasacja Prokuratora Generalnego, oskarżona zmarła przed wydaniem tego wyroku, w dniu [data niepełna] września 2025 r. Prokurator Generalny wniósł kasację, domagając się uchylenia wyroku i umorzenia postępowania z powodu rażącego naruszenia prawa procesowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umorzył postępowanie karne, obciążając Skarb Państwa kosztami procesu.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 472/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 grudnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący) SSN Jacek Błaszczyk SSN Jarosław Matras (sprawozdawca) w sprawie B.S. skazanej z art. 178 a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 10 grudnia 2025 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 15 września 2025 r., sygn. akt II K 586/25, uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umarza postępowanie w sprawie, a kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa. Jacek Błaszczyk Marek Pietruszyński Jarosław Matras UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 września 2025 r., w sprawie o sygn. akt II K 586/25, Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim uznał B.S. za winną II KK 472/25 2 czynu z art. 178 a § 1 k.k. i za to na podstawie art. 178 a § 1 k.k. w zw. z art. 37a § 1 k.k. skazał ją na karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając na podstawie art. 33 § 3 k.k. wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 25 złotych. Nadto w wyroku tym, na podstawie art. 42 § 2 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k., orzeczono wobec oskarżonej zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, a na podstawie art. 43a § 2 k.k. świadczenie pieniężne w kwocie 5.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. W wyroku tym znalazło się rozstrzygnięcie dotyczące zaliczenia na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych okresu zatrzymania prawa jazdy oraz o przepadku dowodów rzeczowych i kosztach postępowania. Orzeczenie nie zostało zaskarżone przez strony i uprawomocniło się w dniu 23 września 2025 r. Kasację na korzyść oskarżonej wniósł Prokurator Generalny podnosząc zarzut rażącego naruszenia przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., polegającego na przeprowadzeniu postępowania i wydaniu wobec B.S. wyroku skazującego, podczas gdy oskarżona ta zmarła przed jego wydaniem, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna i to w stopniu oczywistym uzasadniającym jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Z dołączonego do akt sprawy odpisu skróconego aktu zgonu (k. 93) wynika, że w dniu […] września 2025 r. oskarżona B.S., zmarła, a w dniu 15 września 2025 r. wydany został wobec niej wyrok skazujący. Choć sąd pierwszej instancji nie miał w dacie wydania wyroku wiedzy co do śmierci oskarżonej, to jest oczywiste, że w dacie wyrokowania istniała przeszkoda procesowa określona w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. Prawidłowym postąpieniem powinno być zatem wówczas umorzenie postępowania. Skoro jednak do wydania wyroku skazującego doszło, to konieczne stało się II KK 472/25 3 uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania karnego. Orzeczenie o kosztach procesu wynika z treści art. 632 pkt 2 k.p.k. Z tych powodów orzeczono jak w wyroku. Jacek Błaszczyk Marek Pietruszyński Jarosław Matras [WB] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 178art. 535 § 5 KPKart. 17 § 1 pkt 5 KPKart. 37a § 1 KKart. 33 § 3 KKart. 42 § 2 KKart. 43 § 1 KKart. 43a § 2 KKart. 439 § 1 pkt 9 KPKart. 632 pkt 2 KPK§ 1§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy