II KK 72/23
WyrokIzba Karna2023-03-28
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd, orzekając o winie za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia pojazdów, jeśli przepis stanowi o tym obligatoryjnie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku uznania obwinionego za winnego wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., sąd jest zobowiązany do orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów na podstawie art. 94 § 3 k.w. Odstąpienie od orzeczenia tego środka karnego, gdy jego nałożenie jest obligatoryjne, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, które istotnie wpływa na treść orzeczenia.Stan faktyczny
Obwiniony J. C. został uznany za winnego wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. za kierowanie pojazdem bez wymaganych uprawnień. Sąd Rejonowy wymierzył mu karę grzywny, ale zaniechał orzeczenia obligatoryjnego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez odstąpienie od orzeczenia zakazu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy w części, w jakiej nie zawierał on rozstrzygnięcia o zakazie prowadzenia pojazdów, i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.Pełny tekst orzeczenia
II KK 72/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie J. C. obwinionego o wykroczenie z art. 94§1 k.w. w zw. z art. 3 w zw. z art. 4-7 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. 2020r., poz. 1268 ze zm.) po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 marca 2023r. na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k. kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na niekorzyść skazanego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie z dnia 8 listopada 2022r., sygn. akt V W 845/22 uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części, w jakiej nie zawiera on rozstrzygnięcia o środku karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazdów i sprawę w tym zakresie przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie. UZASADNIENIE J. C. został obwiniony o to, że w dniu 13 stycznia 2022r. około godziny […] w W. na ul. […] (wys. […]), jadąc od strony ul. […] w kierunku do ul. […], na drodze publicznej, w ruchu lądowym, kierował pojazdem m-ki S. […] o nr rej. […] , nie
II KK 72/23 2 posiadając do tego wymaganych uprawnień, tj. do kierowania pojazdem na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, tj. o czyn z art. 94§1 k.w. w zw. z art. 3 w zw. z art. 4-7 ustawy o kierujących pojazdami (Dz.U. z dnia 5 stycznia 2011r., poz. 1268 ze zm.). Wyrokiem nakazowym z dnia 8 listopada 2022r., w sprawie o sygn. akt V W 845/22, Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie uznał obwinionego winnym zarzucanego mu wykroczenia i na podstawie art. 94§1 k.w. w zw. z art. 24§1 i §3 k.w. wymierzył J. C. karę grzywny w wysokości 1.500 zł oraz obciążył go kosztami sądowymi w kwocie 220 zł. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez strony postępowania i uprawomocnił się z dniem 18 stycznia 2023r. Obecnie kasację od powyższego orzeczenia, na niekorzyść obwinionego, wywiódł Prokurator Generalny, zaskarżając wyrok w zakresie braku obligatoryjnego rozstrzygnięcia o środku karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 94§3 k.w., polegające na odstąpieniu od orzeczenia wobec obwinionego J. C. tego środka karnego, podczas gdy jego orzeczenie było obligatoryjne wobec uznania obwinionego za winnego popełnienia wykroczenia, o którym mowa w art. 94§1 k.w. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w stopniu wymaganym przez art. 535§5 k.p.k., co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu w składzie jednoosobowym (art. 15§4 k.p.w.). Zaskarżone orzeczenie zapadło bowiem z rażącą obrazą art. 94§3 k.w. Bezsprzecznie Sąd rozpoznający sprawę, uznając J. C. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 94§1 k.w., stosownie do §3 tego artykułu (w brzmieniu nadanym art. 3 pkt 9 lit. c) Ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021r., poz.2328), która weszła w życie w powyższym zakresie z dniem 1 stycznia 2022r.), zobowiązany był do orzeczenia wobec obwinionego zakazu prowadzenia pojazdów. Wobec naruszenia przepisu mającego charakter obligatoryjny, należy przyjąć, że uchybienie Sądu miało charakter rażący i w sposób istotny wpłynęło na treść wydanego w sprawie wyroku.
II KK 72/23 3 Przedmiotowe orzeczenie należało zatem uchylić w części, w jakiej nie zawierało on rozstrzygnięcia o zakazie prowadzenia pojazdów, jako nieodpowiadające obowiązującym przepisom prawa materialnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy winien rozstrzygnąć ją w przekazanym mu zakresie, dostrzegając treść art. 94§3 k.w. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 569/22 2023-02-28Czy w przypadku orzekania kary za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. sąd ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia pojazdów, nawet jeśli nie został on wskazany w wniosku o ukaranie?
- II KK 422/25 2025-11-06Czy sąd orzekający jest zobowiązany do orzeczenia obligatoryjnego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w przypadku skazania za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., nawet jeśli nie zostało to uwzg…
- II KK 40/24 2024-05-16Czy w przypadku skazania za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. popełnione po 31 grudnia 2021 r. orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów jest obligatoryjne?
- IV KK 326/22 2022-10-05Czy zaniechanie orzeczenia obligatoryjnego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, mimo popełnienia wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść…
- IV KK 284/23 2023-11-14Czy w przypadku skazania za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. obligatoryjne jest orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych?
Powołane przepisy
art. 94§1art. 3art. 4art. 535§5 KPKart. 24§1art. 94§3art. 15§4 KPart. 3 pkt 9§1§5§3§4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy