II KO 125/23
Izba Karna2023-10-18
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczność, że sędzia, którego bezpośrednio dotyczy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa poddawane kontroli sądu, orzeka w tym sądzie, stanowi wystarczającą podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. w celu uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu?Ratio decidendi
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. jest uzasadnione, gdy orzekanie w sprawie przez sędziego, którego bezpośrednio dotyczy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa poddawane kontroli, może potencjalnie prowadzić do zarzutów o brak obiektywizmu i bezstronności. W takich sytuacjach, aby uniknąć wątpliwości, zasadne jest przekazanie sprawy innemu sądowi.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego tego sądu. Sąd wnioskujący uzasadnił wniosek tym, że orzekanie w tej sprawie przez sędziego, którego bezpośrednio dotyczy postanowienie, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ostrowcu Świętokrzyskim.Pełny tekst orzeczenia
II KO 125/23 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie z zażalenia pokrzywdzonego A. D. po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 18 października 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie zawartego w postanowieniu z dnia 19 września 2023 r., sygn. akt III Kp 758/23 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie sygn. akt III Kp 758/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ostrowcu Świętokrzyskim. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 września 2023 r., sygn. akt III Kp 758/23, Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy o sygn. akt III Kp 758/23 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie A. D. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie prowadzonej z jego zawiadomienia o przekroczeniu uprawnień m.in. przez sędziego tamt. Wydziału Sądu Rejonowego Lublin-Zachów w Lublinie – X.Y.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie zasługuje na uwzględnienie.
II KO 125/23 2 Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). W realiach niniejszej sprawy, której przedmiotem jest rozpoznanie zażalenia A. D. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Opolu […] z dnia 19 lipca 2023 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie prowadzonej w przedmiocie niedopełnienia obowiązku i poświadczenia nieprawdy podczas podejmowania czynności zawodowych w postępowaniach przygotowawczych (art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.) przez prokuratora Prokuratury Rejonowej Lublin-Południe w Lublinie oraz sędziego Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie – X. Y., celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu tej sprawy, zasadne jest by rozpoznał ją inny sąd. Orzekanie w tym Sądzie sędziego, którego bezpośrednio dotyczy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa poddawane aktualnie kontroli przez Sąd wnioskujący, stanowi dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku w trybie art. 37 k.p.k. Biorąc przy tym pod uwagę, że sprawa dotyczy również bezpośrednio prokuratora wykonującego obowiązki służbowe w tym samym mieście, a zaskarżone postanowienie zostało wydane przez prokuratora działającego w okręgu […], sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu, który znajduje się w relatywnie nieodległej od siedziby Sądu wnioskującego lokalizacji lecz już poza apelacją lubelską, co zapewni gwarancję obiektywnego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [SOP] [ał]
II KO 125/23 3
Powiązane orzeczenia
- V KO 29/23 2023-04-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie…
- II KO 82/20 2021-01-13Czy okoliczność, że sprawa dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania sprawy, stanowi wystarczającą przesłankę do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na d…
- V KO 59/18 2018-08-23Czy w sytuacji, gdy przedmiotem oceny w ramach decyzji o odmowie wszczęcia śledztwa są okoliczności dotyczące zachowania sędziego sądu, kontrola odwoławcza tej decyzji przez ten sam sąd, w którym pełni służbę ten sędzia,…
- IV KO 39/21 2021-04-28Czy okoliczność, że sprawa dotyczy sędziego sądu rozpoznającego sprawę, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III KO 50/23 2023-06-28Czy w sytuacji, gdy sędziowie sądu rozpoznającego sprawę o przekroczenie uprawnień przez innych sędziów tego samego sądu, utrzymują ze sobą kontakty służbowe i koleżeńskie, zachodzą uzasadnione wątpliwości co do obiektyw…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 231 § 1 KKart. 271 § 1 KKart. 11 § 2 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy