II KO 135/23
Izba Karna2023-12-11
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest bliskim krewnym pracownika sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości zasługuje na uwzględnienie, gdy okoliczności sprawy mogą wpływać na swobodę orzekania sądu miejscowo właściwego lub budzić uzasadnione wątpliwości co do jego obiektywizmu. Bliski związek oskarżonego z pracownikiem sądu, mającym stały kontakt z sędziami, może prowadzić do uzasadnionych obaw o brak bezstronności, co przemawia za przekazaniem sprawy w celu zapewnienia rzetelnego osądzenia i ochrony wizerunku sądu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Chełmie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek uzasadniono tym, że postępowanie dotyczy ojca protokolantki zatrudnionej w tym sądzie od wielu lat. Sąd Najwyższy uznał, że taka sytuacja może wpływać na obiektywizm sądu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego w Chełmie do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Białymstoku.Pełny tekst orzeczenia
II KO 135/23 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie A. U. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 grudnia 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Chełmie, sygn. akt II K 404/23, z 6 października 2023 r. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k., p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Chełmie, sygn. akt II K 404/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Białymstoku UZASADNIENIE Postanowieniem z 6 października 2023 r. Sąd Rejonowy w Chełmie wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy o sygn. akt II K 404/23 innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W złożonym wniosku Sąd Rejonowy w Chełmie wskazał, że złożony w trybie art. 324 § 1 k.p.k. wniosek prokuratora o umorzenie postępowania prowadzonego przeciwko A. U. i zastosowanie wobec niego środka zabezpieczającego, dotyczy ojca protokolantki zatrudnionej w tamtejszym sądzie od 2015 r. i pracującej do tej pory we wszystkich wydziałach Sądu Rejonowego w Chełmie.
II KO 135/23 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie przyjmuje się, że do okoliczności przemawiających za przekazaniem sprawy należą okoliczności, które mogą wpływać na swobodę orzekania sądu miejscowo właściwego, czy też takie, które mogą powodować w odbiorze społecznym - nawet mylne - przekonanie o niezdolności tego sądu do obiektywnego i rzetelnego jej osądzenia (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt V KO 66/10). Mając na uwadze, że, sprawa, która ma być przedmiotem rozpoznania dotyczy najbliższego krewnego wieloletniego pracownika sądu, a więc osoby, która ma ciągły bliski zawodowo, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw dbałości o dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (zaistniałe wyłączenia poszczególnych sędziów od rozpoznania sprawy) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego, w którym orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami, o których mowa w art. 37 k.p.k., co przemawia za przekazaniem sprawy, innemu niż miejscowo właściwy sąd, sądowi równorzędnemu. Zapewni to bowiem możliwość przeprowadzenia postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo. Pozostawienie natomiast sprawy w sądzie występującym z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. mogłoby wywołać w opinii publicznej pogląd co do braku obiektywizmu po stronie składu orzekającego. Mając na uwadze powyższe okoliczności orzeczono jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. [SOP] [ał]
II KO 135/23 3
Powiązane orzeczenia
- V KO 93/23 2023-10-24Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony wskazuje na bliskie relacje zawodowe między podejrzanym a sędziami sądu właściw…
- III KO 133/22 2023-02-02Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy występują powiązania rodzinne i zawodowe między stronami a personelem sądu?
- II KO 39/23 2023-05-16Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest pracownikiem sądu, a jego brat prokuratorem w jednostce nadrzędnej?
- I KO 32/23 2023-06-22Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest najbliższą osobą sędziego orzekającego w sądzie właściwym miejscowo, który je…
- I KO 24/20 2020-09-23Czy w sytuacji, gdy jeden z oskarżonych jest bliskim krewnym sędziego orzekającego w sądzie właściwym miejscowo, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu?
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 324 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy