II KO 141/24

Izba Karna2024-10-23

Skład orzekający: Jacek Błaszczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy w sprawie występuje kurator sądowy będący mężem sędziego orzekającego w tym sądzie?
Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy w sprawie występuje kurator sądowy będący mężem sędziego orzekającego w tym sądzie, aby uniknąć zarzutów braku obiektywizmu i bezstronności. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej w art. 37 k.p.k. jest dopuszczalne wyjątkowo, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Zamościu wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Powodem była sytuacja, w której jednym z podejrzanych był kurator sądowy, będący jednocześnie mężem sędziego orzekającego w tym Sądzie. Sąd Rejonowy uznał, że taka okoliczność może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kraśniku.

Pełny tekst orzeczenia

II KO 141/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie z zażalenia C. spółki S.A. w W. z dnia 8 sierpnia 2024 r. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zamościu z dnia 23 lipca 2024 r. o umorzeniu dochodzenia w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 października 2024 r., wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 1 października 2024 r., sygn. akt II Kp 482/24 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kraśniku. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 1 października 2024 r. Sąd Rejonowy w Zamościu, w sprawie sygn. akt II Kp 482/24, wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie, w trybie art. 37 k.p.k., innemu sądowi równorzędnemu, sprawy z zażalenia C. spółki S.A. w W. z dnia 8 sierpnia 2024 r. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zamościu z dnia 23 lipca 2024 r. o umorzeniu dochodzenia. W uzasadnieniu postanowienia o wystąpieniu z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. wskazano, że w sprawie jednym z podejrzanych jest B. G. – kurator II KO 141/24 2 sądowy Zespołu Kuratorskiej Służby Sądowej przy Sądzie Rejonowym w Zamościu, a który jest również mężem sędziego tego Sądu – M. G. W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w Zamościu w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Zamościu jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. Jak wskazano w postanowieniu w sprawie stroną jest kurators sądowy właściwego miejscowo Sądu, który jest jednocześnie mężem sędziego orzekającego w tym Sądzie. Wydanie orzeczenia w tej konkretnej sprawie mogłoby zatem budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Kraśniku. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji. [J.J.] [ms] II KO 141/24 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 45 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy