II KO 167/23
Izba Karna2023-12-19
Skład orzekający: Jacek Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy pracowników i sędziów sądu właściwego miejscowo, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek Sądu Rejonowego w Chełmie o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny. Wskazano, że korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej w art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. W sytuacji, gdy sprawa dotyczy pracowników i sędziów sądu właściwego miejscowo, przekazanie sprawy innemu sądowi jest celowe dla uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu i bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Chełmie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia D. G. na odmowę wszczęcia śledztwa. Sprawa dotyczyła przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez pracowników i sędziów Sądu Rejonowego w Chełmie. Sąd Rejonowy uznał, że sytuacja ta może stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w tym sądzie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kraśniku.Pełny tekst orzeczenia
II KO 167/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie z zażalenia D. G. na postanowienie z dnia 16 października 2023 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie […] w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 grudnia 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Chełmie zawartego w postanowieniu z dnia 11 grudnia 2023 r., sygn. akt II Kp 309/23 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kraśniku. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2023 r., sygn. akt II Kp 309/23 Sąd Rejonowy w Chełmie, na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazania sprawy z zażalenia pokrzywdzonego D G. Wnioskujący Sąd wskazał, że sprawa niniejsza dotyczy odmowy wszczęcia śledztwa dotyczącego przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez pracowników i sędziów Sądu Rejonowego w Chełmie na szkodę interesu prywatnego D. G.
II KO 167/23 2 W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w Chełmie w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Chełmie jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. W niniejszej sprawie, istotnie, sprawa dotyczy osób, które są pracownikami i sędziami Sądu właściwego miejscowo. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Kraśniku, który znajduje się w stosunkowo bliskiej odległości od C. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji. JML [ms]
II KO 167/23 3
Powiązane orzeczenia
- II KO 108/19 2020-01-22Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa przez pracownika sądu, a pokrzyw…
- II KO 176/25 2025-09-23Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości jest zasadny, gdy zarzuty dotyczą sędziów sądu właściwego, w tym prezesa tego sądu, a także innych funk…
- II KO 60/18 2018-11-08Czy w sytuacji, gdy w sprawie rozpoznawanej przez sąd występują pracownicy i sędziowie sądu wyższej instancji, a także gdy sędziowie sądu właściwego złożyli oświadczenia w trybie art. 41 i 42 k.p.k., zachodzą podstawy do…
- II KO 44/24 2024-04-30Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy prezes sądu jest stroną postępowania?
- II KO 42/23 2023-05-09Czy w sytuacji, gdy sąd właściwy miejscowo występuje jako pokrzywdzony przestępstwem, a oskarżony jest pracownikiem tego sądu, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 45 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy