II KO 60/18
Izba Karna2018-11-08
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy w sprawie rozpoznawanej przez sąd występują pracownicy i sędziowie sądu wyższej instancji, a także gdy sędziowie sądu właściwego złożyli oświadczenia w trybie art. 41 i 42 k.p.k., zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny. Przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. jest odstępstwem od zasady właściwości miejscowej i dopuszczalne jest tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy przemawiają za tym silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie, ze względu na fakt, że przedmiotem postępowania były czynności sędziów i pracowników Sądu Okręgowego w Ł., który jest sądem odwoławczym dla Sądu Rejonowego w S., a także złożenie przez sędziów Sądu Rejonowego oświadczeń w trybie art. 41 i 42 k.p.k., zachodziła uzasadniona obawa co do obiektywnego rozpoznania sprawy, co mogło wpływać na odbiór społeczny. Z daleko idącej ostrożności przyjęto, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży rozpoznanie sprawy przez inny, wolny od takich zaszłości, sąd.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w S. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa innemu sądowi równorzędnemu. Powodem wniosku była potencjalna wątpliwość co do bezstronności sędziów Sądu Rejonowego w S., gdyż w sprawie występują pracownicy i sędziowie Sądu Okręgowego w Ł., który jest sądem odwoławczym. Dodatkowo, dziewięciu sędziów Sądu Rejonowego złożyło oświadczenia w trybie art. 41 i 42 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 60/18 POSTANOWIENIE Dnia 8 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie rozpoznania zażalenia R. K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w S. z dnia 29 czerwca 2018 r., PR Ds. […] o umorzeniu śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 listopada 2018 r., na posiedzeniu w przedmiocie wniosku Sądu Rejonowego w S. z dnia 16 października 2018 r., sygn. akt II Kp […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 października 2018r., sygn. akt II Kp […], Sąd Rejonowy w S., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie zażalenia R. K. na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek umotywowano tym, iż w przedmiotowej sprawie „podmiotem postępowania, są m.in. pracownicy i sędziowie Sądu Okręgowego w Ł.”, co może wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziów Sądu Rejonowego w S., który to sąd jest właściwy do rozpoznania przedmiotowego zażalenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w S. jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie.
2 Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim przekazaniem przemawiają. Tak właśnie jest w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy w S. stanął przed koniecznością rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w S. o umorzeniu śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków m.in. przez pracowników i sędziów Sądu Okręgowego w Ł. Zważywszy na to, że Sąd Okręgowy w Ł. jest sądem odwoławczym od orzeczeń wydanych przez Sąd Rejonowy w S., a przedmiotem postępowania są m.in. czynności podejmowane przez sędziów i pracowników tegoż Sądu, w związku z wnioskiem o wznowienie postępowania, w tym zagubienie, zdaniem skarżącego, części dokumentów. Oczywiste jest, iż ta okoliczność, sama w sobie, nie może być postrzegana jako mająca wpływ na swobodę orzekania sędziów sądu właściwym do rozpoznania tego zażalenia. Jednak u samego zainteresowanego, jak i w odbiorze społecznym, mogłaby powodować przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w obiektywny sposób. Dostrzec należy i to, że 9 sędziów Sądu właściwego złożyło oświadczenia w trybie art. 41 i art. 42 k.p.k. Stąd też w tym przypadku, z daleko idącej ostrożności, przyjąć można, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży, aby sprawę tę rozpoznawał inny równorzędny sąd, wolny od takich zaszłości. Takim Sądem jest z pewnością Sąd Rejonowy w S., jako usytuowany poza granicami właściwości miejscowej Sądu Okręgowego w Ł. Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.
3
Powiązane orzeczenia
- II KO 108/19 2020-01-22Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa przez pracownika sądu, a pokrzyw…
- V KO 32/24 2024-04-30Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, złożony przez sąd właściwy miejscowo, powinien zostać uwzględniony, gdy stroną postępowania jest pracownik tego sądu, a jego zatrudnienie może…
- IV KO 62/18 2018-09-26Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy zawiadomienia o przestępstwach popełnionych przez sędziów orzekających w danym sądzie i sądzie wyższej instancji, a sędziów tych łączą relacje zawodowe i koleżeńskie, dobro wymiaru spra…
- IV KO 115/19 2019-10-11Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, gdy sprawa…
- III KO 15/16 2016-03-31Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., gdy sąd wnioskujący nie jest uzależniony od osób, których sprawa dotyczy, a zapewnienie obiektywnego roz…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 41art. 42 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy