II KO 26/23
Izba Karna2023-03-30
Skład orzekający: Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym przestępstwem jest sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a przestępstwo miało miejsce na terenie tego sądu, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której pokrzywdzonym przestępstwem jest sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a przestępstwo miało miejsce na terenie tego sądu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana, gdy pozostawienie sprawy w gestii sądu właściwego sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, co obejmuje okoliczności mogące wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Oskarżony L. K. został oskarżony o znieważenie sędziego Sądu Rejonowego w X. podczas pełnienia przez niego obowiązków służbowych. Pokrzywdzony sędzia jest orzeczniczo związany z Sądem Rejonowym w X., gdzie miało dojść do popełnienia przestępstwa. Sąd Rejonowy w X. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Krasnymstawie.Pełny tekst orzeczenia
II KO 26/23 POSTANOWIENIE Dnia 30 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie L. K. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 marca 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w X. zawartego w postanowieniu z dnia 23 lutego 2023 r., sygn. akt II K [...], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Krasnymstawie. UZASADNIENIE L. K. został oskarżony o to, że w dniu 13 maja 2022 r. w Ś., woj. […], znieważył sędziego Sądu Rejonowego w X. - X. Y. podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w trakcie posiedzenia w przedmiocie ogłoszenia orzeczenia w sprawie I Ns […], tj. o czyn z art. 226 § 1 k.k. Sprawa L. K. została zarejestrowana w Sądzie Rejonowym w X. pod sygn. akt II K [...]. Postanowieniem z dnia 23 lutego 2023 r., sygn. akt II K [...], Sąd Rejonowy zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący podał, że pokrzywdzony X. Y. jest sędzią Sądu Rejonowego w X., a także, że do popełnienia przestępstwa miało dojść na terenie ww. Sądu Rejonowego. Powołując się na m.in. na orzecznictwo Sądu Najwyższego w
II KO 26/23 2 przedmiocie art. 37 k.p.k. podniósł, że sytuacja zaistniała w tej sprawie realizuje przesłankę przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na „dobra wymiaru sprawiedliwości” w myśl art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługiwał na uwzględnienie, dlatego też Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Krasnymstawie. Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, zaś odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Chodzi tu o okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 grudnia 2021 r., IV KO 163/21, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). Wśród okoliczności uzasadniających skorzystanie z instytucji z art. 37 k.p.k. w orzecznictwie Sądu Najwyższego konsekwentnie wskazuje się także na sytuację, gdy sędzia sądu właściwego jest uczestnikiem postępowania, np. pokrzywdzonym (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2022 r., I KO 10/22; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 grudnia 2021 r., V KO 94/21; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2006 r., III KO 32/06; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2005 r., IV KO 57/05). Taka sytuacja ma miejsce w tej sprawie, bowiem X. Y. jest pokrzywdzonym czynem L. K., będącym przedmiotem osądu w sprawie II K [...], a także sędzią Sądu Rejonowego w X, który ma tę sprawę rozpoznać. Wskazując Sąd mający rozpoznać sprawę Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że nie ma przeszkody w postaci zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości, aby niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd Rejonowy w Krasnymstawie.
II KO 26/23 3 Z uwagi na powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [SOP] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- III KO 110/24 2024-07-31Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony tym, że pokrzywdzonym jest sędzia tego sądu, powinien zostać uwzględniony w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości?
- IV KO 33/22 2022-04-20Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzonym jest sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy?
- V KO 90/23 2023-10-11Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym w sprawie karnej jest sędzia orzekający w danym sądzie, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III KO 44/22 2022-05-10Czy w sytuacji, gdy sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy jest jednocześnie pokrzywdzonym, a popełnienie czynu zabronionego ma związek z wykonywaniem obowiązków służbowych tego sędziego, zachodzą przesłanki do prz…
- IV KO 2/19 2019-01-29Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym w sprawie karnej jest sędzia pełniący funkcję przewodniczącego wydziału w sądzie właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzę…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 226 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy