II KR 232/79
WyrokIzba Karna1979-08-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasada absorpcji przy wymierzaniu kary łącznej może być stosowana w przypadku przestępstw przeciwko mieniu społecznemu, gdy wartość zagarniętego mienia ma istotne znaczenie dla oceny stopnia społecznego niebezpieczeństwa czynów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zasada absorpcji nie powinna być z reguły stosowana przy naruszeniu dóbr o charakterze majątkowym, które podlegają zsumowaniu, zwłaszcza w przypadku przestępstw przeciwko mieniu społecznemu. W takich sytuacjach wartość zagarniętego mienia ma istotne znaczenie dla oceny stopnia społecznego niebezpieczeństwa czynów i nie może uzasadniać pochłonięcia kary wymierzonej w jednym wyroku przez surowszą karę orzeczoną w drugim wyroku. Kara łączna powinna być współmierna do wagi wszystkich przypisanych czynów.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Katowicach wydał wyrok łączny, obejmujący dwa wcześniejsze skazania oskarżonego. Pierwsze skazanie dotyczyło kradzieży z włamaniem mienia społecznego o wartości ponad 236 tys. zł, za co orzeczono karę 9 lat pozbawienia wolności i grzywnę. Drugie skazanie dotyczyło 28 czynów kradzieży z włamaniem mienia społecznego o szacunkowej wartości około 200 tys. zł, za co orzeczono karę łączną 6 lat pozbawienia wolności i grzywnę. Sąd Wojewódzki połączył kary, wymierzając karę 12 lat pozbawienia wolności i 130 tys. zł grzywny, częściowo uwzględniając bliskość podmiotową i przedmiotową czynów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego, uznając rewizję obrońcy za bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Bratoszewski (sprawozdawca). Sędziowie: J. Żurawski, Z. Ziemba.Prokurator Prokuratury Generalnej: Z. Buchholtz.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 1979 r. sprawy Tadeusza G. w sprawie o wydanie wyroku łącznego, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 14 maja 1979 r.utrzymał zaskarżony wyrok w mocy (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Katowicach wyrokiem łącznym z dnia 14 maja 1979 r. objął dwa odrębne skazania oskarżonego, a mianowicie:1) wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 26 maja 1978 r. za przestępstwo określone w art. 201 k.k. w związku z art. 208 k.k. na karę 9 lat pozbawienia wolności i 100.000 zł grzywny oraz kary dodatkowe pozbawienia praw publicznych na okres 4 lat i konfiskaty mienia w całości,2) wyrokiem Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 31 grudnia 1978 r. za 28 odrębnych czynów przewidzianych w art. 208 k.k. na karę łączną 6 lat pozbawienia wolności i 50.000 zł grzywny.Łącząc kary wymierzone tymi wyrokami, Sąd Wojewódzki wymierzył oskarżonemu karę 12 lat pozbawienia wolności i 130.000 zł grzywny, pozostawiając bez zmian orzeczone poprzednio kary dodatkowe.Od tego wyroku wniósł rewizję obrońca oskarżonego, zarzucając rażącą niewspółmierność kary i wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku oraz wymierzenie łącznej kary pozbawienia wolności i łącznej kary grzywny w znacznie niższych rozmiarach.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy uznał, że rewizja nie jest zasadna.Wprawdzie istnieje bliski związek zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy pomiędzy wszystkimi czynami popełnionymi przez oskarżonego, a osądzonymi w dwu odrębnych sprawach, objętych obecnie zaskarżonym wyrokiem łącznym, gdyż we wszystkich tych wypadkach chodzi o dokonanie lub usiłowanie dokonania kradzieży z włamaniem, i to na szkodę mienia społecznego, ale okoliczność ta nie może sama przez się prowadzić do wniosku o mniejszym stopniu społecznego niebezpieczeństwa takich czynów i uzasadniać wymierzenia oskarżonemu kary łącznej z zastosowaniem pełnej absorpcji.Zasada absorpcji nie powinna być z reguły stosowana wówczas, gdy chodzi o naruszenie dóbr o charakterze majątkowym, podlegających zsumowaniu. Dotyczy to zwłaszcza przestępstw przeciwko mieniu społecznemu, w których wartość zagarniętego mienia ma istotne znaczenie nie tylko dla kwalifikacji prawnej, ale i oceny stopnia społecznego niebezpieczeństwa, a w wypadku przestępstwa ciągłego i sądzenia pewnego fragmentu tego przestępstwa może nawet uzasadniać osądzenie dalszego jego fragmentu, dotąd osądem nie objętego, jeżeli tylko ma on istotne znaczenie.W sprawie niniejszej w pierwszym wyroku, objętym wyrokiem łącznym, to jest w wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 26 maja 1978 r., skazano oskarżonego za zagarnięcie, dokonane z włamaniem, mienia społecznego o wartości 236.572 zł, w drugim zaś, to jest w wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 13 grudnia 1978 r., oskarżonego skazano za 28 odrębnych przestępstw określonych w art. 208 k.k., przy czym wartość zagarniętego mienia społecznego, gdyby ją zsumować, wynosiłaby około 200.000 zł.Oczywiste jest, że w takim wypadku wysokość wyrządzonej w mieniu społecznym szkody nie może pozostać bez wpływu na ukształtowanie kary łącznej i nie może uzasadniać pochłonięcia kary wymierzonej w jednym wyroku przez surowszą karę orzeczoną w drugim wyroku, jak to postuluje rewizja.Zresztą Sąd Wojewódzki i tak częściowo uwzględnił na korzyść oskarżonego zachodzącą pomiędzy wszystkimi jego czynami ową bliskość podmiotową i przedmiotową, skoro kar podlegających połączeniu nie zsumował, lecz podwyższył karę orzeczoną w pierwszej ze spraw tylko o połowę kary wymierzonej w drugiej sprawie.W ten sposób Sąd Wojewódzki uwzględnił także dobrą opinię, jaką cieszył się oskarżony w czasie odbywania kary. Dla jeszcze łagodniejszego potraktowania oskarżonego brak podstaw, gdyż wymierzona mu w wyroku łącznym kara nie wykazuje - zdaniem Sądu Najwyższego - cech rażącej surowości (art. 387 pkt 4 k.p.k.), lecz jest współmierna do wagi wszystkich przypisanych mu czynów. Dlatego też zaskarżony wyrok utrzymano w całości w mocy.
Powiązane orzeczenia
- I KR 292/75 1976-02-11Czy kara łączna wymierzona na podstawie kar orzeczonych kilkoma prawomocnymi wyrokami, przy braku związku przedmiotowego i podmiotowego między zbiegającymi się czynami, może być uznana za rażąco surową, jeśli sąd odstąpi…
- Rw 1247/63 1963-11-14Czy zasada absorpcji kar może być stosowana przy orzekaniu kary łącznej za zbiegające się przestępstwa, jeśli istnieją okoliczności obciążające sprawcę?
- IV KK 498/23 2024-04-30Czy kara łączna orzeczona wobec skazanej jest rażąco niewspółmiernie surowa, a sądy niższych instancji prawidłowo rozpoznały zarzuty apelacji dotyczące wymiaru tej kary?
- III KRN 7/74 1974-05-03Czy Sąd Najwyższy powinien zmienić karę łączną orzeczoną przez sąd drugiej instancji, uwzględniając wyższy stopień społecznego niebezpieczeństwa działania oskarżonego i społeczne oddziaływanie kary, zamiast stosować zasa…
- V KR 45/77 1977-06-04Czy w przypadku popełnienia przez oskarżonego dwóch czynów przestępnych, które pozostają w ścisłym związku przedmiotowym, podmiotowym i czasowym, przy wymierzaniu kary łącznej można ponownie zaostrzyć karę na podstawie t…
Powołane przepisy
art. 201 KKart. 208 KKart. 387 pkt 4 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.