II KZ 37/15
PostanowienieIzba Karna2015-09-25
Skład orzekający: Rafał Malarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, z powodu braku uzupełnienia braków formalnych, jest zasadna, gdy oskarżyciel posiłkowy powołuje się na brak środków finansowych na ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Stwierdzono, że prawo do ustanowienia pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania uzależnione jest od kumulatywnego spełnienia dwóch warunków: niezamożności wnioskującego i interesu wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie brak było interesu wymiaru sprawiedliwości, co uzasadniało odmowę przyjęcia wniosku.Stan faktyczny
Oskarżyciel posiłkowy złożył wniosek o wznowienie postępowania i jednocześnie wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny odmówił ustanowienia pełnomocnika z urzędu, wskazując na brak interesu wymiaru sprawiedliwości. Po wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych wniosku, które pozostało bez odpowiedzi, upoważniony sędzia Sądu Apelacyjnego odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Oskarżyciel posiłkowy zaskarżył to zarządzenie, powołując się na brak środków finansowych na usługi prawne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KZ 37/15 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski w sprawie H. D. i A. D. obwinionych z art. 107 k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 września 2015 r., zażalenia oskarżyciela posiłkowego J. K. na zarządzenie upoważnionego sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 2015 r., sygn. akt II AKo 83/15, o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, po rozpoznaniu zażalenia oskarżyciela posiłkowego J.K. od postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa z 24 października 2014 r., którym umorzono postępowanie z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (art. 5 § 1 pkt 2 k.p.w.), utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne orzeczenie. Oskarżyciel posiłkowy wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania, domagając się jednocześnie ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny w Warszawie, postanowieniem z 23 czerwca 2015 r., nie uwzględnił żądania w przedmiocie wyznaczenia oskarżycielowi posiłkowemu pełnomocnika z urzędu w celu ewentualnego sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania.
2 Wezwanie o uzupełnienie braku formalnego w zakreślonym terminie pozostało bez odpowiedzi i upoważniony sędzia Sądu Apelacyjnego w Warszawie, zarządzeniem z 27 lipca 2015 r., odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Zarządzenie to zaskarżył zażaleniem oskarżyciel posiłkowy, motywując je w istocie jednym stwierdzeniem, że „nie stać go na zakup usługi prawnej na rynku”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Autor środka odwoławczego, jak się wydaje mający pełną świadomość istniejącego w rozważanej sytuacji procesowej przymusu adwokacko – radcowskiego (art. 545 § 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.p.w.), ograniczył swoje wywody do zapewnienia, iż nie jest w stanie ponieść kosztów reprezentowania go przez podmiot fachowy. Przeszedł jednak do porządku nad regulacją zawarta w art. 22 k.p.w. w zw. z art. 30 § 2 k.p.w., według której pozytywne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie uzależnione jest od kumulatywnego spełnienia dwóch warunków: niezamożności wnioskującego i interesu wymiaru sprawiedliwości. To ostatnie pojęcie ma wprawdzie charakter nieostry, ale spełnia nie tylko wymogi konstytucyjne określone w art. 42 ust. 2 Konstytucji RP (zob. wyr. TK z 19 lutego 2008 r., P 48/06, OTK – A 2008, nr 1, poz. 4), lecz również konwencyjne przewidziane w art. 6 ust. 3 lit. c EKPC (zob. post. SN z 16 listopada 2011 r., III KZ 77/11, OSNKW 2012, z. 2, poz. 20). Sąd Apelacyjny w Warszawie, w postanowieniu z 23 czerwca 2015 r., wyłożył w sposób przekonywający, dlaczego w niniejszej sprawie brak interesu wymiaru sprawiedliwości odnośnie wyznaczenia oskarżycielowi posiłkowemu pełnomocnika z urzędu w celu ewentualnego opracowania wniosku o wznowienie procesu. Argumentacja zaprezentowana w tym orzeczeniu nie wymaga uzupełnienia ani pogłębienia. Dlatego orzeczono jak w dyspozytywnej części postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- I KZ 24/21 2021-07-22Czy wniosek o wznowienie postępowania, który nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, a jego brak może skutkować odmową przyjęcia wniosku?
- IV KZ 32/15 2015-05-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, złożony przez subsydiarnego oskarżyciela posiłkowego, który nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, mimo wezwania do uzupełnienia tego braku, p…
- II KZ 33/15 2015-07-28Czy wniosek o wznowienie postępowania w sprawie o wykroczenie, sporządzony przez oskarżyciela posiłkowego niebędącego prokuratorem, musi być podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, nawet jeśli wyznaczony z urzędu pe…
- V KZ 89/12 2012-12-06Czy wniosek o wznowienie postępowania sądowego na podstawie nowych faktów lub dowodów na niekorzyść oskarżonego jest dopuszczalny?
- V KZ 24/18 2018-06-07Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony przez oskarżyciela posiłkowego, który nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu z powodu braków formalnych?
Powołane przepisy
art. 107art. 5 § 1 pkt 2 KPart. 545 § 2 KPKart. 113 § 1 KPart. 22 KPart. 30 § 2 KPart. 42 ust. 2art. 6 ust. 3§ 1 pkt 2§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy