III KKN 442/98

Sygn. akt III KKN 442/98 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 grudnia 2000 r. Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie następującym: Przewodniczący: SSN – Lech Paprzycki (spr.) Sędziowie: SN – Antoni Kapłon SN – Ewa Strużyna Protokolant – Anna Błachnio przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej – Józefa Gemry po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2000 r. sprawy B. S. oskarżonego z art. 208 dkk z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 2 grudnia 1997 r., sygn. II Ka […] utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w D. z dnia 21 października 1996 r., sygn. II K […] I. uchyla zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego w K. i utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego w D. 2 i na podstawie art. 17 § 1 p. 5 kpk postępowanie karne umarza, a kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa, II. nakazuje zwrot uiszczonej opłaty sądowej, III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. K. – Z. A. Nr […] w W. 500 zł (pięćset) za obronę oskarżonego z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 21 października 1996 r., w sprawie II K […], Sąd Rejonowy w D. skazał B. S. za przestępstwa z art. 208, 233 i 236 dkk na karę łączną 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Wojewódzki w K., w wyniku apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego, wyrokiem z dnia 2 grudnia 1997 r., w sprawie II Ka […], zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Od powyższego wyroku, kasację na korzyść oskarżonego wniósł jego obrońca i zarzucając rażące naruszenie prawa mogące mieć wpływ na treść wyroku poprzez pominięcie dowodu z biegłych psychiatrów mimo dopuszczenia dowodu z opinii biegłych dopuszczonej przez Sąd Rejonowy w innej sprawie w roku 1975, co stanowi naruszenie art. 152 w zw. z art. 176 kpk, wniósł o uchylenie wyroków obu instancji i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest w pełni zasadna. Sąd Wojewódzki błędnie przyjął, że opinia psychiatryczna sporządzona w 1975 r. nie musi powodować powstania wątpliwości co do stanu poczytalności oskarżonego w rozpoznawanej sprawie. 3 Uzasadnieniem takiego twierdzenia nie może być ani charakter popełnionych przez oskarżonego przestępstw, określonych przez Sąd Wojewódzki jako „typowe występki kryminalne”, ani fakt stwierdzenia u oskarżonego jedynie niedorozwoju umysłowego w stopniu debilizmu. Na uwzględnienie nie zasługuje także argument, przedstawiony przez Prokuratora w jego odpowiedzi na kasację, że skoro oskarżony korzystał w postępowaniu z pomocy obrońcy, a czyny mu zarzucane miały nieskomplikowany charakter, to nie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych nie mogło mieć wpływu na treść wyroku. Stwierdzenie u oskarżonego przez biegłych psychiatrów w przeszłości tak znacznego deficytu umysłowego oraz fakt długoletniego nadużywania przez niego alkoholu powinien wzbudzić wątpliwości co do jego poczytalności i skutkować przeprowadzeniem w niniejszej sprawie dowodu z opinii biegłych lekarzy psychiatrów. Natomiast określony w opinii sporządzonej w 1975 r. stopień upośledzenia umysłowego nie może być podstawą dla oceny stanu poczytalności oskarżonego w sprawie toczącej się niemal 20 lat później. Oczywistym jest bowiem, że długoletnie spożywanie alkoholu przez osobę wykazującą niedorozwój umysłowy mogło wpłynąć na stan jej zdrowia psychicznego i w konsekwencji na poczytalność w chwili czynu. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone wyroki i wobec śmierci oskarżonego, na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 kpk, umorzył postępowanie. Udział w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obrońcy z urzędu, uzasadniał zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz występującego adwokata stosowanego wynagrodzenia. Opłata sądowa (od kasacji) zostanie zwrócona następcom prawnym oskarżonego, natomiast koszty całości procesu, wobec treści rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu kasacyjnym, ponosi Skarb Państwa (art. 632 pkt 2 kpk). 4 Przewodniczący: SSN (Lech Paprzycki) Sędziowie: SN (Antoni Kapłon) SN (Ewa Strużyna) aw f/es